ತೈಲಾಭ್ಯಙ್ಗಿತಮಾತ್ಮಾನಮಪಶ್ಯಂ ಗರ್ದಭೋಪರಿ
ನಾನು ಎಣ್ಣೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ಕತ್ತೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ರಕ್ತವಸ್ತ್ರಪರೀಧಾನಂ ಲೋಹಾಲಙ್ಕಾರಭೂಷಿತಮ್
ಕೆಂಪು ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿ, ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ.
ಭಸ್ಮಾಚ್ಛನ್ನಾಂ ಚ ಪೃಥಿವೀಂ ಜಪಾಪುಷ್ಪಾನ್ವಿತಾಂ ಸತಿ
ಭಸ್ಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದರೂ, ಜಪಾ ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ಮುಕ್ತಕೇಶಾಂ ಚ ನೃತ್ಯನ್ತೀಂ ವಿಧವಾಂ ಛಿನ್ನನಾಸಿಕಾಮ್
ಬಿಡಿದ ಕೂದಲಿನೊಂದಿಗೆ, ಮೂಗು ಕತ್ತರಿಸಿದ ವಿಧವೆಯು ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ನೋಡಿದೆ.
ಸಶರಾಮಗ್ನಿರಹಿತಾಂ ಚಿತಾಂ ಭಸ್ಮಸಮನ್ವಿತಾಮ್
ಬಾಣಗಳೂ ಅಗ್ನಿಯೂ ಇಲ್ಲದ, ಭಸ್ಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಚಿತೆಯನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ಪಕ್ವ ತಾಲಫಲಾಕೀರ್ಣಾಂ ಪೃಥಿವೀಮಸ್ಥಿಸಂಯುತಾಮ್
ಹುಳಿದ ತಾಳೆ ಹಣ್ಣುಗಳು ಬಿದ್ದಿರುವ, ಎಲುಬುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯಿರುವ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ಪರ್ವತಂ ಲವಣಾನಾಂ ಚ ರಾಶೀಭೂತಂ ಕಪರ್ದಕಮ್
ಉಪ್ಪಿನ ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ಚಿಪ್ಪುಗಳ ಗುಡ್ಡವನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ಅದೃಶಂ ಪುಷ್ಪಿತಂ ವೃಕ್ಷಮಶೋಕಕರವೀರಯೋಃ
ಅಶೋಕ ಮತ್ತು ಕರವೀರ ಹೂಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮರವನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ಅಪಶ್ಯಮಮ್ಬರಾತ್ಸೂರ್ಯ್ಯಮಣ್ಡಲಂ ಸಮಮ್ಪತದ್ಭುವಿ 3.34.
ಆಕಾಶದಿಂದ ಭೂಮಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಬಿದ್ದ ಸೂರ್ಯಮಂಡಲವನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ವಿಕೃತಾಕಾರಪುರುಷಂ ವಿಕಟಾಸ್ಯಂ ದಿಗಮ್ಬರಮ್
ವಿಕೃತ ಆಕಾರದ, ಭಯಾನಕ ಮುಖದ, ಬಟ್ಟೆ ಇಲ್ಲದ ಒಬ್ಬ mannen ನೋಡಿದೆ.
ಬಾಲಾ ದ್ವಾದಶಾವರ್ಷೀಯಾ ವಸ್ತ್ರಭೂಷಣಭೂಷಿತಾ
ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷದ ಬಾಲೆ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು.
ಆಜ್ಞಾಂ ತ್ವಂ ದೇಹಿ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ತ್ವದ್ಗೇಹಾದ್ಯಾಮಿ ಕಾನನಮ್
ರಾಜನೇ, ನನಗೆ ಅನುಮತಿ ಕೊಡಿ; ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯಿಂದ ನಾನು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.
ರುಷ್ಟೋ ವಿಪ್ರೋ ಮಾಂ ಶಪತೇ ಸಂನ್ಯಾಸೀ ಚ ತಥಾ ಗುರುಃ
ಕೋಪಗೊಂಡ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು, ಸಂನ್ಯಾಸಿಯು ಮತ್ತು ಗುರು ಕೂಡ ನನ್ನನ್ನು ಶಪಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಚಞ್ಚಲಾನಾಂ ಚ ಗೃಧ್ರಾಣಾಂ ಕಾಕಾನಾಂ ನಿಕರೈಃ ಸದಾ
ಎಂದೂ ಚಂಚಲವಾದ ಗಿಡುಗಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಗೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ನನಗೆ ಸದಾ ಕಿರುಕುಳವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೀಡಿತಂ ತೈಲಯನ್ತ್ರೇಣ ಭ್ರಾಮಿತಂ ತೈಲಕಾರಿಣಾ
ಎಣ್ಣೆ ಹಿಂಡುವ ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆಗಾರನು ತಿರುಗಿಸುವಂತೆ ನನಗೆ ತುಂಬಾ ನೋವು ಉಂಟಾಗಿದೆ.
ನೃತ್ಯನ್ತಿ ಗಾಯಕಾಃ ಸರ್ವೇ ಗಾನಂ ಗಾಯನ್ತಿ ಮೇ ಗೃಹೇ
ನನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಗಾಯಕರು ಹಾಡುತ್ತಾ ಕುಣಿಯುತ್ತಾರೆ.
ರಮಣಂ ಕುರ್ವತೋ ಲೋಕಾನ್ಕೇಶಾಕೇಶಿ ಚ ಕುರ್ವತಃ
ಜನರೊಂದಿಗೆ ಕಾಮದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವಾಗ, ಕೂದಲು ಕೂದಲಿಗೆ ಸಿಲುಕಿದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಮೋಟಕಾನಿ ಚ ಪಿಣ್ಡಾನಿ ಶ್ಮಶಾನಂ ಶವಸಂಯುತಮ್
ಅಕ್ಕಿ ಉಂಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಿಂಡಗಳು, ಶವಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಶ್ಮಶಾನವು ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಕೃಷ್ಣಾಮ್ಬರಾ ಕೃಷ್ಣವರ್ಣಾ ನಗ್ನಾ ವೈ ಮುಕ್ತಕೇಶಿನೀ ।। 3.34.
ಕಪ್ಪು ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿದಳು, ಅವಳ ಮೈ ಕೂಡ ಕಪ್ಪು, ಅವಳು ಉಡುಪು ಇಲ್ಲದೆ, ಕೂದಲು ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು.
ನಾಪಿತೋ ಮುಣ್ಡತೇ ಮುಣ್ಡಂ ಶ್ಮಶ್ರುಶ್ರೇಣೀಂ ಚ ಮೇ ಪ್ರಿಯೇ
ಪ್ರಿಯೆ, ನನ್ನ ತಲೆ ಅಥವಾ ಗಡ್ಡವನ್ನು ಯಾವ ನಾಪಿತನೂ ಕತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಪಾದುಕಾ ಚರ್ಮರಜ್ಜೂನಾಮಪಶ್ಯಂ ರಾಶಿಮುಲ್ಬಣಮ್
ಚರ್ಮದ ಹಗ್ಗಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪಾದುಕಗಳ ದೊಡ್ಡ ರಾಶಿಯನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದೆ.
ವಾತ್ಯಯಾ ಘೂರ್ಣಮಾನಂ ಚ ಶುಷ್ಕವೃಕ್ಷಂ ತಮುತ್ಥಿತಮ್
ಗಾಳಿ ಬೀಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಒಣ ಮರವು ಅಲ್ಲೇ ತೋಳಾಡುತ್ತ ನಿಂತಿತ್ತು.
ಗ್ರಥಿತಾಂ ಮುಣ್ಡಮಾಲಾಂ ಚ ಚೂರ್ಣಮಾನಾಂ ಚ ವಾತ್ಯಯಾ
ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಾರಿ ಹೋದ ತಲೆಮಂಡಲಗಳ ಹಾರವನ್ನು ನೋಡಿದೆ.
ಭೂತಪ್ರೇತಾ ಮುಕ್ತಕೇಶಾ ವಮನ್ತಶ್ವ ಹುತಾಶನಮ್
ಬಿಡಿಸಿದ ಕೂದಲಿನೊಂದಿಗೆ ಭೂತಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರೇತಗಳು ಬೆಂಕಿ ಉಗುಳುತ್ತಾ ಕಾಣುತ್ತವೆ.
ದಗ್ಧಜೀವಂ ದಗ್ಧವೃಕ್ಷಂ ವ್ಯಾಧಿಗ್ರಸ್ತಂ ನರಂ ಪರಮ್
ಬೇಗನೆ ಸುಟ್ಟ ಜೀವ, ಸುಟ್ಟ ಮರ ಮತ್ತು ಭಾರೀ ರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಮನುಷ್ಯನು ಕಾಣುತ್ತಾನೆ.
ಗೇಹಪರ್ವತವೃಕ್ಷಾಣಾಂ ಸಹಸಾ ಪತನಂ ಪರಮ್
ಮನೆಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳು ಹಠಾತ್ ಕುಸಿಯುವ ದೃಶ್ಯ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಕುಕ್ಕುರಾಣಾಂ ಶೃಗಾಲಾನಾಂ ರೋದನಂ ಚ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ
ನಾಯಿ ಮತ್ತು ನರಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಅಳುತ್ತಿರುವ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಧಶ್ಶಿರಸ್ತೂರ್ದ್ಧ್ವಪಾದಂ ಮುಕ್ತಕೇಶಂ ದಿಗಮ್ಬರಮ್
ತಲೆ ಕೆಳಗೆ, ಕಾಲು ಮೇಲೆ, ಕೂದಲು ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಉಡುಪಿಲ್ಲದೆ, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿದ್ದಳು.
ವಿಕೃತಾಕಾರಶಬ್ದಂ ಚ ಗ್ರಾಮಾದೌ ದೇವ ರೋದನಮ್ 3.34.
ದೇವರೆ, ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಬೇರೆಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಸಹಜವಾದ ಕೂಗು ಮತ್ತು ಅಳುವಿನ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ.
ನೃಪತೇರ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಹೃದಯೇನ ವಿದೂಯತಾ
ರಾಜನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಹೃದಯ ದುಃಖದಿಂದ ಚೂರು ಚೂರಾಗುತ್ತದೆ.