ಸುಶ್ರೋಣೀ ಸುಸ್ತನೀ ಶ್ಯಾಮಾ ನ್ಯಗ್ರೋಧಪರಿಮಣ್ಡಲಾ
ಅವಳಿಗೆ ಸುಂದರ ನಿತಂಬಗಳು, ಸುಂದರ ವಕ್ಷಗಳು, ಶ್ಯಾಮವರ್ಣ, ಮತ್ತು ವಟಮರದಂತೆ ಆಕೃತಿ ಇತ್ತು.
ಶ್ವೇತಚಮ್ಪಕವರ್ಣಾಭಾ ಬಿಮ್ಬೋಷ್ಠೀ ಮೃಗಲೋಚನಾ
ಅವಳ ಕాంతಿ ಶ್ವೇತಚಂಪಕ ಹೂವಿನಂತೆ, ತುಟಿಗಳು ಬಿಂಬ ಹಣ್ಣಿನಂತೆ ಕೆಂಪು, ಕಣ್ಣುಗಳು ಜಿಂಕೆಯಂತಿದ್ದವು.
ಭಾವಾನುರಕ್ತಾ ಭಾವಜ್ಞಾ ಕೃಷ್ಣಸ್ಯ ಪ್ರಿಯಭಾಮಿನೀ
ಅವಳು ಭಾವಪೂರ್ಣಳೂ, ಭಾವವನ್ನು ತಿಳಿಯುವಳೂ, ಕೃಷ್ಣನ ಪ್ರಿಯಳೂ ಆಗಿದ್ದಳು.
ಉವಾಸ ದಕ್ಷಿಣೇ ಕ್ರೋಡೇ ರಾಧಾಯಾಃ ಪುರತಃ ಪುರಾ
ಒಮ್ಮೆ ಅವಳು ರಾಧೆಯ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಅವಳ ಎದುರು ವಾಸವಿದ್ದಳು.
ದೃಷ್ಟ್ವಾ ರಾಧಾಂ ಚ ಪುರತೋ ಗೋಪೀನಾಂ ಪ್ರವರಾಂ ವರಾಮ್
ಗೋಪಿಯರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮಳಾದ ರಾಧೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಮುಂದೆ ನೋಡಿದಳು.
ಕೋಪೇನ ಕಮ್ಪಿತಾಙ್ಗೀ ಚ ಕೋಪನಾಂ ಕೋಪದರ್ಶನಾಮ್
ಕೋಪದಿಂದ ಅವಳ ದೇಹವು ಕಂಪಿತವಾಗಿತ್ತು, ಆಕೆ ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದಳು, ಮುಖದಲ್ಲೂ ಕೋಪದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದವು.
ಆಗಚ್ಛನ್ತೀಂ ಚ ವೇಗೇನ ವಿಜ್ಞಾಯ ತದನನ್ತರಮ್ 2.42.
ಅವಳು ವೇಗವಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕೂಡಲೇ ಗಮನಿಸಿದಳು.
ಪಲಾಯನ್ತಂ ಚ ತಂ ಶಾನ್ತಂ ಸತ್ತ್ವಾಧಾರಂ ಸುವಿಗ್ರಹಮ್
ಅವಳು ಶಾಂತಸ್ವಭಾವದ, ಎಲ್ಲರ ಆಧಾರವಾದ, ಸುಂದರ ರೂಪದ ಅವನನ್ನು ಓಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದಳು.
ವಿಲೋಕ್ಯ ಸಙ್ಕಟಂ ತತ್ರ ಗೋಪೀನಾಂ ಲಕ್ಷಕೋಟಯಃ
ಅಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಸಂಕಟವನ್ನು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಗೋಪಿಯರು ನೋಡಿದರು.
ರಕ್ಷ ರಕ್ಷೇತ್ಯುಕ್ತವತ್ಯೋ ಹೇ ದೇವೀತಿ ಪುನಃ ಪುನಃ
'ರಕ್ಷಿಸು, ರಕ್ಷಿಸು ದೇವಿ!' ಎಂದು ಗೋಪಿಯರು ಪುನಃ ಪುನಃ ಕೂಗಿದರು.
ತ್ರಿಲಕ್ಷಕೋಟಯೋ ಗೋಪಾಃ ಸುದಾಮಾದಯ ಏವ ಚ
ಮೂರು ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಗೋಪರು, ಸುದಾಮನಾದವರೂ ಸೇರಿ, ಅಲ್ಲಿದ್ದರು.
ಪಲಾಯನ್ತಂ ಚ ಕಾನ್ತಂ ವೈ ವಿಜ್ಞಾಯ ಪರಮೇಶ್ವರೀ
ತಾನು ಪ್ರಿಯತಮನು ಓಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಪರಮೇಶ್ವರಿ ಗುರುತಿಸಿದಳು.
ಅದ್ಯಪ್ರಭೃತಿ ಗೋಲೋಕಂ ಸಾ ಚೇದಾಯಾತಿ ಗೋಪಿಕಾ
ಇಂದಿನಿಂದ ಮುಂದೆ ಯಾವ ಗೋಪಿಯೂ ಗೋಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ,
ಇತ್ಯೇವಮುಕ್ತ್ವಾ ತತ್ರೈವ ದೇವದೇವೀಶ್ವರೀ ರುಷಾ
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ದೇವತೆಗಳ ದೇವಿಯಾದ ಅವಳು ಕೋಪದಿಂದ ನಿಂತಳು.
ನಾಲೋಕ್ಯ ಪುರತಃ ಕೃಷ್ಣಂ ರಾಧಾ ವಿರಹಕಾತರಾ
ಮುಂದೆ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕಾಣದೆ, ರಾಧೆಗೆ ವಿಯೋಗದ ದುಃಖ ತುಂಬಿತು.
ಹೇ ಕೃಷ್ಣ ಹೇ ಪ್ರಾಣನಾಥಾಗಚ್ಛ ಪ್ರಾಣಾಧಿಕಪ್ರಿಯ
'ಓ ಕೃಷ್ಣಾ, ನನ್ನ ಪ್ರಾಣನಾಥಾ, ಬಾ, ಪ್ರಾಣಕ್ಕಿಂತ ಪ್ರಿಯನಾದವನೆ,' ಎಂದು ಕೂಗಿದಳು.
ಸ್ತ್ರೀಗರ್ವಃ ಪತಿಸೌಭಾಗ್ಯಾದ್ವರ್ದ್ಧತೇ ಚ ದಿನೇ ದಿನೇ 2.42.
ಪತಿಯ ಸೌಭಾಗ್ಯದಿಂದ ಹೆಂಗಸಿನ ಗರ್ವವು ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
ಪತಿರ್ಬನ್ಧುಃ ಕುಲಸ್ತ್ರೀಣಾಮಧಿದೇವಃ ಸದಾ ಗತಿಃ
ಪತಿ ಎಂದರೆ ಕುಲದ ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಬಂಧುವೂ, ದೇವರೂ, ಸದಾ ಆಶ್ರಯವೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
ಧರ್ಮದಃ ಸುಖದಃ ಶಶ್ವತ್ಪ್ರೀತಿದಃ ಶಾನ್ತಿದಃ ಸದಾ
ಅವನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಕೊಡುವವನು, ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಸದಾ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಕೊಡುವವನು, ಸದಾ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ನೀಡುವವನು.
ಸಾರಾತ್ಸಾರತಮಃ ಸ್ವಾಮೀ ಬನ್ಧೂನಾಂ ಬನ್ಧುವರ್ದ್ಧನಃ
ಅವನು ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಬಂಧುಗಳ ಬಂಧುವೂ, ಬಂಧುಗಳ ಹಿತವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವನು.
ಭರಣಾದೇವ ಭರ್ತಾಽಯಂ ಪಾಲನಾತ್ಪತಿರುಚ್ಯತೇ
ಪೋಷಣೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಅವನು ಭರ್ತಾ ಎಂದು, ರಕ್ಷಿಸುವುದರಿಂದ ಪತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
ಬನ್ಧುಶ್ಚ ಸುಖಬನ್ಧಾಚ್ಚ ಪ್ರೀತಿದಾನಾತ್ಪ್ರಿಯಃ ಪರಃ
ಅವನು ಬಂಧುವು, ಸುಖಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುವವನು, ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದರಿಂದ ಪರಮ ಪ್ರಿಯನು.
ರತಿದಾನಾಚ್ಚ ರಮಣಃ ಪ್ರಿಯೋ ನಾಸ್ತಿ ಪ್ರಿಯಾತ್ಪರಃ
ಸಂಗದಲ್ಲಿ ಆನಂದ ನೀಡುವ ಪ್ರಿಯೆಯಿಗಿಂತ ಮತ್ತೊಬ್ಬನೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯನಿಲ್ಲ.
ಶತಪುತ್ರಾತ್ಪರಃಸ್ವಾಮೀ ಕುಲಜಾನಾಂ ಪ್ರಿಯಃ ಸದಾ
ಉತ್ತಮ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಂಗಸಿಗೆ ನೂರಾರು ಮಕ್ಕಳಿಗಿಂತ ಗಂಡನೇ ಸದಾ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯ.
ಸ್ನಾನಂ ಚ ಸರ್ವತೀರ್ಥೇಷು ಸರ್ವಯಜ್ಞೇಷು ದೀಕ್ಷಣಮ್
ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು, ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆಯುವುದು—
ಸರ್ವಾಣ್ಯೇವ ವ್ರತಾದೀನಿ ಮಹಾದಾನಾನಿ ಯಾನಿ ಚ
ಎಲ್ಲ ವ್ರತಗಳು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಮಹಾದಾನಗಳು—
ಗುರುಸೇವಾವಿಪ್ರಸೇವಾದೇವಸೇವಾದಿಕಂ ಚ ಯತ್। ಸ್ವಾಮಿನಃ ಪಾದಸೇವಾಯಾಃ ಕಲಾಂ ನಾರ್ಹನ್ತಿ ಷೋಡಶೀಮ್।।2.42.
ಗುರುವಿನ ಸೇವೆ, ಪಂಡಿತನ ಸೇವೆ, ದೇವರ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಎಲ್ಲವೂ ಗಂಡನ ಪಾದಸೇವೆಯ ಹದಿನಾರು ಭಾಗಕ್ಕೂ ಸಮಾನವಲ್ಲ.
ಗುರುವಿಪ್ರೇಷ್ಟದೇವೇಷು ಸರ್ವೇಭ್ಯಶ್ಚ ಪತಿರ್ಗುರುಃ
ಗುರು, ಪಂಡಿತ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರರಲ್ಲಿಯೂ ಗಂಡನೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುರು.
ಗೋಪೀತ್ರಿಲಕ್ಷಕೋಟೀನಾಂ ಗೋಪಾನಾಂ ಚ ತಥೈವ ಚ
ಮೂರು ಕೋಟಿ ಗೋಪಿಯರು ಮತ್ತು ಗೋಪರು ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿಯೂ—
ರಮಾದಿಗೋಪಕಾನ್ತಾನಾಮೀಶ್ವರೀ ತತ್ಪ್ರಸಾದತಃ
ಅವನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದಲೇ ರಾಮಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಗೋಪಿಯರ ಪ್ರಿಯೆಯರ ಮೇಲೆ ಆಕೆ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದಾಳೆ.