ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟಾ ಸುಖಸಂಭೋಗಾನ್ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟಸ್ತ್ರಿದಶಾಧಿಪಃ
ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಚಲವಾಗಿ, ಆನಂದದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು.
ದದರ್ಶ ಗೇಹೇ ಮಿಥುನಂ ಮೈಥುನೇ ಚ ರತಿಪ್ರಿಯೇ
ಅವನು ಮನೆಯೊಳಗೆ, ರತಿಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದ ದಂಪತಿಯನ್ನು ಕಂಡನು.
ವಿಜ್ಞಾನೇನಾತಿರೋಷೇಣ ಬಭಞ್ಜ ಸುರತಿಕ್ಷಣಮ್
ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಾರೀ ಕೋಪದಿಂದ, ಆ ಸುಖದ ಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುರಿದು ಹಾಕಿದನು.
ಕಾಲಸ್ವರೂಪಂ ತ್ರಾಸೇನ ದಧಾರ ಚರಣಾಮ್ಬುಜಮ್ ಉವಾಚ ನೀತಿವಚನಂ ಗೌತಮಃ ಶರಣಾಗತಮ್
ಭಯದಿಂದ ಕಾಲಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡು, ಅವನು ಪಾದಾರವಿಂದವನ್ನು ಹಿಡಿದನು; ಗೌತಮನು ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದವನಿಗೆ ನೀತಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
ಪ್ರಪೌತ್ರ ಜಗತಾಂ ಸ್ರಷ್ಟುರ್ಬುದ್ಧಿಸ್ತೇ ಕಥಮೀದೃಶೀ
ಲೋಕಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಪ್ರಪೌತ್ರನೇ, ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಹೇಗೆ ಇಂಥದಾಯಿತು?
ಕರ್ಮಸಾಧ್ಯಃ ಸ್ವಭಾವಶ್ಚ ಕುಲಧರ್ಮಂ ಪ್ರಬಾಧತೇ 4.47.
ಕರ್ಮದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಸ್ವಭಾವವು, ಕುಲದ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಮೀರಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಯೋನೀನಾಂ ಚ ಸಹಸ್ರಂ ಚ ತವ ಗಾತ್ರೇ ಭವತ್ವಿಹ
ನಿನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ಯೋನಿಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
ತತಃ ಸೂರ್ಯಂ ಸಮಾರಾಧ್ಯ ಯೋನಿಶ್ಚಕ್ಷುರ್ಭವಿಷ್ಯತಿ
ಆಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ಆ ಯೋನಿ ಕಣ್ಣು ಆಗುತ್ತದೆ.
ಮಚ್ಛಾಪೇನ ಗುರೋಃ ಕೋಪಾದ್ಭ್ರಷ್ಟಶ್ರೀರ್ಭವ ಸಾಮ್ಪ್ರತಮ್
ನನ್ನ ಶಾಪದಿಂದ ಮತ್ತು ಗುರುದೇವರ ಕೋಪದಿಂದ ನೀನು ಈಗ ಶ್ರೀಹೀನಳಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
ತೇಜಸ್ವಿನೋಽತಿಬನ್ಧೋರ್ಮೇ ಬಂಧುಭೇದಭಿಯಾ ಸುರ
ನನ್ನ ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಮತ್ತು ಬಂಧುಗಳ ನಡುವೆ ಭೇದವಾಗುವ ಭಯದಿಂದ, ದೇವತೆ—
ಶುಭಾಶುಭಂ ಚ ಯತ್ಕಿಂಚಿತ್ಸರ್ವಂ ಕರ್ಮೋದ್ಭವಂ ಭವೇತ್
ಯಾವುದೇ ಶುಭವೂ, ಅಶುಭವೂ, ಎಲ್ಲವೂ ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಚಕಾರಾರಾಧನಂ ಭಕ್ತ್ಯಾ ನೈಷ್ಕೃತ್ಯಂ ಚ ಚಕಾರ ಹ
ಅವನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಿದನು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವೂ ನೆರವೇರಿಸಿದನು.
ವನಂ ಗತ್ವಾ ಚಿರಂ ತಿಷ್ಠ ವಿಧಾಯ ಮೂರ್ತಿಮಶ್ಮನಃ ಅಕಾಮಾಂ ಚಕಮೇ ಶಕ್ರಃ ಸರ್ವಂ ಜಾನಾಮ್ಯಹಂ ಪ್ರಿಯೇ
ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಬಹುಕಾಲ ಅಲ್ಲಿ ಇರು; ಕಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ. ಇಂದ್ರನು ಅವಳನ್ನು ಆಸೆ ಇಲ್ಲದೆ ಬಯಸಿದನು—ಪ್ರಿಯೆ, ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ.
ತಥಾ ಚ ಪರಭೋಗ್ಯಾ ಮೇ ನ ಭೋಗ್ಯಾ ವ್ರಜಾಧಮೇ
ಹೀಗಾಗಿ, ನೀನು ನನಗೆ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಬರುವವಳಲ್ಲ, ಇತರರಿಗೆ ಮಾತ್ರ; ಹೋಗು, ವ್ರಜದ ಅಧಮಳೇ.
ಅಹಲ್ಯೇ ಯಾತಿ ದೈವೇನ ತದುಪಾಯಂ ನಿಶಾಮಯ
ಅಹಲ್ಯೆ ದೇವರ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತಾಳೆ; ಆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಗಮನಿಸು.
ಕಾಮಭೋಗೇನ ತ್ಯಾಜ್ಯಾ ಸಾ ಕರ್ಮಭೋಗೇನ ಶುದ್ಧ್ಯತಿ 4.47.
ಕಾಮಭೋಗದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಕರ್ಮಫಲದಿಂದ ಅವಳು ಶುದ್ಧಳಾಗುತ್ತಾಳೆ.
ಷಷ್ಟಿವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ಕಾಲಸೂತ್ರಂ ಪ್ರಯಾತಿ ಸಾ
ಅವಳು ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷ ಕಾಲಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಾಳೆ.
ಸ್ವಾಮಿನೋ ವಚನಾತ್ಸಾ ತು ಪ್ರಣಮ್ಯ ಸ್ವಾಮಿನಂ ಭಿಯಾ
ಯಜಮಾನನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ, ಭಯದಿಂದ ಅವಳು ಯಜಮಾನನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ ಬಿದ್ದಳು.
ಷಷ್ಟಿವರ್ಷಸಹಸ್ರಾಣಿ ಭುಕ್ತ್ವಾ ಭೋಗಂ ಮುನಿಪ್ರಿಯಾ
ಅರವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಆ ಮುನಿಯ ಪ್ರಿಯೆ—
ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಮೋಹನಂ ರೂಪಂ ವಿಧಾಯ ಮುನಿಕಾಮಿನೀ
ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಆ ಮುನಿಯ ಕಾಮಿನಿ—
ಅಥ ಶಕ್ರಸ್ಯ ವೃತ್ತಾಂತಂ ಪರಮಂ ಶೃಣು ಸುನ್ದರಿ
ಈಗ, ಸುಂದರಿಯೇ, ಇಂದ್ರನ ಮಹತ್ತರವಾದ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು.
ಏಕದಾ ಚ ಗುರೋಃ ಕೋಪಾತ್ಪ್ರಕೃತೇರವಹೇಲನಾತ್
ಒಂದು ಬಾರಿ, ಗುರುದೇವರ ಕೋಪದಿಂದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಅವಹೇಳನೆ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ—
ಶಕ್ರಸ್ತ್ಯಕ್ತಗುರುರ್ದೈವಗ್ರಸ್ತೋ ದೈತ್ಯನಿಪೀಡಿತಃ
ಇಂದ್ರನು ಗುರುವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ವಿಧಿಯ ಬಾಧೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿ, ದೈತ್ಯರಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದನು.
ತದಾಜ್ಞಯಾ ವಿಶ್ವರೂಪಂ ಚಕಾರ ಚ ಪುರೋಹಿತಮ್
ಆ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಅವನು ವಿಶ್ವರೂಪನನ್ನು ತನ್ನ ಪುರೋಹಿತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು.
ದೈತ್ಯದೌಹಿತ್ರಸ್ಯ ಭಾವಂ ವಿಜ್ಞಾಯ ಚ ವಿಚಕ್ಷಣಃ
ದೈತ್ಯರ ಮಗಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅರಿತು, ಆ ಜ್ಞಾನಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು.
ವಿಶ್ವರೂಪಪಿತಾ ತ್ವಷ್ಟಾ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸದ್ಯಶ್ಚುಕೋಪ ಹ 4.47.
ವಿಶ್ವರೂಪನ ತಂದೆ ತ್ವಷ್ಟಾ ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಕೋಪಗೊಂಡನು.
ಯಜ್ಞಕುಂಡಾತ್ಸಮುತ್ತಸ್ಥೌ ವೃತ್ರೋ ನಾಮ ಮಹಾಸುರಃ
ಯಜ್ಞದ ಕುಂಡದಿಂದ ವೃತ್ರ ಎಂಬ ಮಹಾಸುರನು ಹೊರಬಂದನು.
ಶಕ್ರೋ ಮಹಾಮುನೇರಸ್ಥ್ನಾಂ ವಜ್ರಂ ಕೃತ್ವಾ ಸುದಾರುಣಮ್
ಇಂದ್ರನು ಮಹಾಮುನಿಯ ಎಲುಬಿನಿಂದ ಭಯಾನಕವಾದ ವಜ್ರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದನು.
ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾ ಶುನಾಸೀರಂ ದುದ್ರಾವ ಹತಚೇತನಮ್
ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆ ಎಂಬ ಪಾಪದ ರೂಪ ಅವನನ್ನು, ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನನಾಗಿದ್ದ ಅವನನ್ನು, ಹಿಂಬಾಲಿಸಿತು.
ಸಪ್ತತಾಲಪ್ರಮಾಣಾ ಸಾ ಶುಷ್ಕಕಣ್ಠೋಷ್ಠತಾಲುಕಾ
ಅವಳು ಏಳು ತಾಳಮರಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರವಾಗಿದ್ದಳು, ಬಾಯೂ ತುಟಿಯೂ ನಾಲಿಗೆಯೂ ಒಣಗಿದ್ದವು.