ನಿಷ್ಕಲಃ ಪುಂಶ್ಚಲೀ ಶಾಪಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಾಽಪೂಜ್ಯೋ ಯಥಾ ಪುರಾ ಸುಖದಂ ಪುಣ್ಯದಂ ಗೂಢಂ ಕಿಂ ಭೂಯಃ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಸಿ
ಶಾಪದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹನಾಗದೆ ಹೋದನು, ಹಿಂದೆಹಾಗೆಯೇ ಅವನು ಅಂಗವಿಲ್ಲದವನೂ, ಮೋಹಕೆಯೂ ಆಗಿದ್ದನು. ಇದು ಸುಖಕರವೂ, ಪುಣ್ಯಕರವೂ, ಗುಪ್ತವೂ ಆಗಿದೆ—ಇನ್ನೂ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛೆಯಿದೆಯೆ?
ಕಿಮಾಶ್ಚರ್ಯಂ ಶ್ರುತಂ ನಾಥ ಚರಿತಂ ಸುಮನೋಹರಮ್
ಓ ಸ್ವಾಮಿ, ಯಾವ ಅದ್ಭುತವಾದ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ, ಅದು ಎಷ್ಟು ಮನಮೋಹಕವಾಗಿದೆ!
ಯೋ ವಿಧಾತಾ ತ್ರಿಜಗತಾಂ ತಪಸಾಂ ಫಲದಾಯಕಃ
ಯಾರು ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೂ, ತಪಸ್ಸಿನ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೋ—
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಉವಾಚ ತಪಸ್ವೀ ವೈಷ್ಣವಃ ಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಜ್ಞಾನೀ ಪರಮಧಾರ್ಮಿಕಃ
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳಿದನು: ವೈಷ್ಣವ ತಪಸ್ವಿಯು ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಜ್ಞಾನಿಯೂ, ಪರಮ ಧಾರ್ಮಿಕನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
ಸ ಚ ಪೂರ್ವಂ ತಪಃ ಕುರ್ವನ್ನಾಜಗಾಮ ಮಮ ಪ್ರಿಯೇ
ಅವನೂ ಹಿಂದೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದನು, ಪ್ರिये.
ತಪಶ್ಚಕಾರ ರಾಜೇನ್ದ್ರೋ ವರ್ಷಾಣಾಂ ಚ ಸಹಸ್ರಕಮ್
ಆ ರಾಜನು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.
ವಲ್ಮೀಕಾಚ್ಛಾದಿತಂ ದೇಹಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಧಾತಾ ಕೃಪಾನಿಧಿಃ
ಅವನ ದೇಹವನ್ನು ಪಿಳ್ಳಳ ಗುಡ್ಡ ಮುಚ್ಚಿದ್ದನ್ನು ನೋಡಿ, ದಯಾಮಯನಾದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು
ಕಮಣ್ಡಲುಜಲೇನೈವ ಮಮ ದೇಹೋದ್ಭವೇನ ಚ
ಕಮಂಡಲುವಿನ ನೀರಿನಿಂದ ಹಾಗೂ ನನ್ನ ದೇಹದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದದ್ದರಿಂದ,
ಕಮಣ್ಡಲುಜಲಸ್ಪರ್ಶಾದುತ್ಥಾಯ ನೃಪತಿಃ ಸ್ವಯಮ್
ಕಮಂಡಲುವಿನ ನೀರು ತಾಗಿದ್ದಾಗ, ರಾಜನು ತಾನೇ ಎದ್ದು ನಿಂತನು.
ಸ ತಂ ನಮನ್ತಂ ರಾಜಾನಮುವಾಚ ಕಮಲೋದ್ಭವಃ
ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜನನ್ನು ಕಮಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ತಸ್ಯ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ವರಂ ವವ್ರೇ ಪರಾತ್ಪರಮ್ 4.31.
ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ರಾಜನು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ವರವನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡನು.
ಕೃಪಯಾ ಚ ವರಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ ದತ್ತವಾನಭಿವಾಞ್ಛಿತಮ್
ಬ್ರಹ್ಮನು ದಯೆಯಿಂದ ಅವನು ಬಯಸಿದ ವರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.
ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇ ರಾಜಾ ದದರ್ಶ ರಥಮುತ್ತಮಮ್
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಾಜನು ಒಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ರಥವನ್ನು ನೋಡಿದನು.
ತೇಜಸಾಽಽಚ್ಛಾದಿತಂ ಸರ್ವಂ ಸುಪ್ರದೀಪ್ತಂ ದಿಶೋ ದಶ
ಅದರ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳು ತುಂಬ ಬೆಳಗಿದ್ದವು.
ಅಮೂಲ್ಯರತ್ನರಚಿತಂ ವಿಚಿತ್ರಕಲಶೋಜ್ಜ್ವಲಮ್
ಅದು ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಕಲಶಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿತ್ತು.
ಸದ್ರತ್ನದರ್ಪಣೈರ್ದೀಪ್ತೈರತೀವ ಸುಮನೋಹರಮ್
ಅದು ಮಿಂಚುವ ರತ್ನದ ಕನ್ನಡಿಗಳಿಂದ ತುಂಬ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ಪಾರಿಜಾತಪ್ರಸೂನಾನಾಂ ಮಾಲಾಜಾಲೈಃ ಸುಶೋಭಿತಮ್
ಪಾರಿಜಾತ ಹೂಗಳ ಹಾರಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದರು.
ವೇಷ್ಟಿತಂ ಪಾರ್ಷದೈರ್ದಿವ್ಯೈ ರತ್ನಭೂಷಣಭೂಷಿತೈಃ
ಅದು ರತ್ನಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ದಿವ್ಯ ಸೇವಕರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿತ್ತು.
ಪೀತವಸ್ತ್ರಪರೀಧಾನೈಶ್ಚನ್ದನಾಗುರುಚರ್ಚಿತೈಃ
ಅವರು ಹಳದಿ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿ, ಚಂದನ ಮತ್ತು ಅಗರು ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.
ಸಹಸಾ ತಸ್ಯ ಶಿರಸಿ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿರ್ಬಭೂವ ಹ
ಅಚಾನಕ್ ಅವನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೂವಿನ ಮಳೆ ಸುರಿಯಿತು.
ಋಷಯೋ ಮುನಯಃ ಸಿದ್ಧಾಃ ಪ್ರಕುರ್ವನ್ತೋ ಮುದಾಽಽಶಿಷಮ್ 4.31.
ಋಷಿಗಳು, ಮುನಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆಶೀರ್ವಾದಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು.
ರಾಜಾ ಚ ಪಾರ್ಷದಾನ್ಧ್ಯಾತ್ವಾ ತದ್ರೂಪಶ್ಚ ಬಭೂವ ಹ
ರಾಜನು ಆ ಸೇವಕರನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಅವರಂತೆಯೇ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದನು.
ಮದೀಯಃ ಪಾರ್ಷದೋ ಭೂತ್ವಾ ಸ ಚ ತಸ್ಥೌ ಮಮಾನ್ತಿಕೇ
ಅವನು ನನ್ನ ಸೇವಕನಾಗಿ ನನ್ನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತನು.
ಪುಷ್ಪೋದ್ಯಾನೇ ಚ ರಮ್ಯೇ ಚ ಪುಷ್ಪಚನ್ದನವಾಯುನಾ
ಹೂವಿನ ಗಂಧ ಮತ್ತು ಚಂದನದ ವಾಸನೆಯ ಮೃದುವಾದ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ, ಆ ಸುಂದರ ಹೂವನ ತೋಟದಲ್ಲಿ,
ವಿಲೋಕ್ಯ ವಕ್ರನಯನಾ ಜುಗೋಪ ಸಸ್ಮಿತಂ ಮುಖಮ್
ತಿರುಗಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವಳು ನಗುತ್ತಿರುವ ಮುಖವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿದಳು.
ಚಾರುಚಮ್ಪಕವರ್ಣಾಭಾ ಸತತಂ ಸ್ಥಿರಯೌವನಾ
ಚೆನ್ನಾದ ಚಂಪಕ ಹೂವಿನ ವರ್ಣದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶವಿಟ್ಟು, ಸದಾ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದಳು.
ಶರತ್ಪಾರ್ವಣಶುಭ್ರಾಂಶುಪ್ರಭಾಮುಷ್ಟಕರಾನನಾ
ಶರತ್ಕಾಲದ ಚಂದ್ರನ ಶುದ್ಧ ಕಿರಣಗಳಂತೆ ಅವಳ ಮುಖ ಬೆಳಗುತ್ತಿತ್ತು.
ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಂ ಮೋಹಿತುಂ ಶಕ್ತಾ ಕಟಾಕ್ಷೈರೇವ ಲೀಲಯಾ
ಅವಳ ಕಣ್ಸಿಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಆಕೆ ಮೂರು ಲೋಕವನ್ನೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮೋಹಗೊಳಿಸಬಲ್ಲಳು.
ಪುಲಕಾಞ್ಚಿತಸರ್ವಾಙ್ಗೀ ಮೂರ್ಚ್ಛಾಂ ಸಂಪ್ರಾಪ ವರ್ತ್ಮನಿ
ಅವಳ ದೇಹವೆಲ್ಲಾ ರೋಮಾಂಚನದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಮಾರ್ಗದಲ್ಲೇ ಅವಳು ಭಾವವಶಳಾಗಿ ಬಿದ್ದಳು.
ಸ ವಿಕಾರಂ ನ ಹಿ ಪ್ರಾಪ ಹ್ಯಾತ್ಮಾರಾಮೋ ಜಿತೇಂದ್ರಿಯಃ
ಆದರೆ ಆತನು ಆತ್ಮತೃಪ್ತನೂ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನೂ ಆಗಿದ್ದರಿಂದ, ಅವನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಆಗಲಿಲ್ಲ.