ಯೇಯೇ ಶ್ರುತಾಃ ಶ್ರುತೌ ಬ್ರಹ್ಮಞ್ಚ್ಛ್ರುತಿಸಾರಾ ಮಹಾಜನಾಃ
ಓ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಎಲ್ಲ ಮಹಾತ್ಮರೂ ಶ್ರುತಿ ಸಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು.
ಶಿಷ್ಯಾ ವೇದಾ ಮೂರ್ತಿಮಂತೋ ಗ್ರೀಷ್ಮ ಮಧ್ಯಾಹ್ನಭಾಸ್ಕರಾಃ
ಅವರ ಶಿಷ್ಯರು ವೇದಗಳೇ ರೂಪಧಾರಿಗಳಾಗಿ, ಬೇಸಿಗೆ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆಶಿಷಂ ಕರ್ತುಮರ್ಹಂತಿ ಪ್ರಸನ್ನಮನಸಾ ಶಿಶುಮ್
ಅವರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಶೀರ್ವಾದ ನೀಡಲು ಸಮರ್ಥರು.
ಇತ್ಯೇವಮುಕ್ತ್ವಾ ನಂದಸ್ತ್ರೀ ಭಕ್ತ್ಯಾ ತಸ್ಥೌ ಮುನೇಃ ಪುರಃ
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ನಂದನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮುನಿಯ ಮುಂದೆ ನಿಂತನು.
ಯಶೋದಾವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಜಹಾಸ ಮುನಿಪುಂಗವಃ
ಯಶೋದೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮಹರ್ಷಿಯವರು ನಗಿದರು.
ಹಿತಂ ತಥ್ಯಂ ನೀತಿಯುಕ್ತಂ ಮಹತ್ಪುಣ್ಯಕರಂ ಪರಮ್
ಹಿತವಾದದು, ಸತ್ಯವಾದದು, ನೀತಿಯುಕ್ತವಾದದು, ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಕರವಾದದು.
ಶ್ರೀಗರ್ಗ ಉವಾಚ ಸುಧಾಮಯಂ ತೇ ವಚನಂ ಲೌಕಿಕಂ ಚ ಕುಲೋಚಿತಮ್
ಶ್ರೀ ಗರ್ಗನು ಹೇಳಿದನು: ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳು ಅಮೃತದಂತೆ, ಲೋಕದ ವಿಷಯಕ್ಕೂ, ನಿಮ್ಮ ಕುಲಕ್ಕೂ ತಕ್ಕಂತೆ ಇದೆ.
ಸರ್ವೇಷಾಂ ಗೋಪಪದ್ಮಾನಾಂ ಗಿರಿಭಾನುಶ್ಚ ಭಾಸ್ಕರಃ
ಎಲ್ಲಾ ಗೋಪರ ಪದುಮಗಳ ನಡುವೆ ಗಿರಿಭಾನು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
ತಸ್ಯಾಃ ಕನ್ಯಾ ಯಶೋದಾ ತ್ವಂ ಯಶೋವರ್ದ್ಧನಕಾರಿಣೀ
ಅವನ ಮಗಳು ನೀನು ಯಶೋದೆ, ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವಳು.
ನಂದೋ ಯಸ್ತ್ವಂ ಚ ಯಾ ಭದ್ರೇ ಬಾಲೋ ಯೋ ಯೇನ ವಾ ಗತಃ 4.13.
ನಂದನು ಯಾರು ಎಂಬುದು ಅವನದೇ, ನೀನು ಯಾರು ಎಂಬುದು ನಿನಗೆ ಸೇರಿದೆ, ಈ ಬಾಲನು ಯಾರಾಗಿದ್ದಾನೋ ಹಾಗೆಯೇ ಇದ್ದಾನೆ.
ಗರ್ಗೋಽಹಂ ಯದುವಂಶಾನಾಂ ಚಿರಕಾಲಂ ಪುರೋಹಿತಃ
ನಾನು ಗರ್ಗನು, ಯದು ವಂಶದವರಿಗೆ ಬಹುಕಾಲದಿಂದ ಕುಲಪುರೋಹಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇ ನಂದಃ ಶ್ರುತಮಾತ್ರಂ ಜಗಾಮ ಹ
ಈ ಮಧ್ಯೆ, ನಂದನು ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಕೂಡಲೇ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದನು.
ಶಿಷ್ಯಾನ್ನನಾಮ ಮೂರ್ಧ್ನಾ ಚ ತೇ ತಂ ಯುಯುಜುರಾಶಿಷಮ್
ಅವನ ಶಿಷ್ಯರು ಅವನಿಗೆ ತಲೆಬಾಗಿ ಆಶೀರ್ವಾದಗಳನ್ನು ನೀಡಿದರು.
ಗೃಹೀತ್ವಾಽಭ್ಯಂತರಂ ರಮ್ಯಂ ಜಗಾಮ ವಿದುಷಾಂ ವರಃ ವಾಕ್ಯಂ ಗರ್ಗಸ್ತದೋವಾಚ ನಿಗೂಢಂ ನಿರ್ಜನೇ ಮುನೇ
ಅವರನ್ನು ಒಳಗಡೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೋಣೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ, ಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಗರ್ಗನು, ಆ ಮುನಿಗೆ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದನು.
ಶ್ರೀಗರ್ಗ ಉವಾಚ ಪ್ರಸ್ಥಾಪಿತೋಽಹಂ ವಸುನಾ ಯೇನ ತಚ್ಛ್ರೂಯತಾಮಿತಿ
ಶ್ರೀಗರ್ಗನು ಹೇಳಿದನು: ವಸು ನನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳು.
ವಸುನಾ ಸೂತಿಕಾಗಾರೇ ಶಿಶುಃ ಪ್ರತ್ಯರ್ಪಣಂ ಕೃತಃ
ವಸು ಸ್ತ್ರೀಪ್ರಸವಗೃಹದಲ್ಲಿ ಮಗುವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿದ್ದನು.
ಕನ್ಯಾ ತೇ ತೇನ ಯಾ ನೀತಾ ಮಥುರಾಂ ಕಂಸಭೀರುಣಾ ಗೂಢೇನ ಪ್ರೇಷಿತಸ್ತೇನ ತಸ್ಯೋದ್ಯೋಗಂ ಕುರು ದ್ವಿಜ
ನೀನು ಯಾರು ಮಗಳು ಎಂದುಕೊಂಡು, ಕಂಸನ ಭಯದಿಂದ ಮಥುರೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದೆ, ಆಕೆಯನ್ನು ಅವನು ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದನು; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ತಕ್ಕಂತೆ ನಡೆದುಕೋ, ದ್ವಿಜ.
ಪೂರ್ಣಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪೋಽಯಂ ಶಿಶುಸ್ತೇ ಮಾಯಯಾ ಮಹೀಮ್ ಗೋಲೋಕನಾಥೋ ಭಗವಾಞ್ಛ್ರೀಕೃಷ್ಣೋ ರಾಧಿಕಾಪತಿಃ
ನಿನ್ನ ಮಗುವು ಪರಿಪೂರ್ಣ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪ, ತನ್ನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಗೋಲೋಕನಾಥ, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ, ರಾಧೆಯ ಪತಿ.
ನಾರಾಯಣೋ ಯೋ ವೈಕುಂಠೇ ಕಮಲಾಕಾಂತ ಏವ ಚ
ಅವನು ವೈಕುಂಠದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ನಾರಾಯಣ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಪ್ರಿಯನು ಕೂಡ.
ಕಪಿಲೋಽನ್ಯೇ ತದಂಶಾಶ್ಚ ನರನಾರಾಯಣಾವೃಷೀ 4.13.
ಕಪಿಲ ಮತ್ತು ಇತರರು ಅವನ ಅಂಶಗಳು, ನರ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ಮುನಿಗಳು ಕೂಡ ಅವನ ಭಾಗಗಳು.
ತಂ ವಸುಂ ದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಚ ಶಿಶುರೂಪೋ ಬಭೂವ ಹ
ವಸುಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸಿ, ಅವನು ಮಗು ರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿದನು.
ಅಯೋನಿಸಂಭವಶ್ಚಾಯಮಾವಿರ್ಭೂತೋ ಮಹೀತಲೇ
ಅವನು ಗರ್ಭದಿಂದ ಹುಟ್ಟದೆ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.
ಆವಿರ್ಭೂಯ ವಸುಂ ಮೂರ್ತಿಂ ದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಜಗಾಮ ಹ
ವಸುಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸಿ, ಅವನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟನು.
ಶುಕ್ಲಃ ಪೀತಸ್ತಥಾ ರಕ್ತ ಇದಾನೀಂ ಕೃಷ್ಣತಾಂ ಗತಃ
ಅವನು ಮೊದಲು ಬಿಳಿ, ನಂತರ ಹಳದಿ, ಆಮೇಲೆ ಕೆಂಪು, ಈಗ ಕಪ್ಪಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ತ್ರೇತಾಯಾಂ ರಕ್ತವರ್ಣೋಽಯಂ ಪೀತೋಽಯಂ ದ್ವಾಪರೇ ವಿಭುಃ
ತ್ರೇತಾ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಅವನು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದ, ದ್ವಾಪರ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದನು, ಮಹಾಶಕ್ತಿಶಾಲೀ.
ಪರಿಪೂರ್ಣತಮಂ ಬ್ರಹ್ಮ ತೇನ ಕೃಷ್ಣ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ
ಅವನು ಪರಿಪೂರ್ಣ ಬ್ರಹ್ಮನಾದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಶಿವಸ್ಯ ವಾಚಕಃ ಷಶ್ಚ ನಕಾರೋ ಧರ್ಮವಾಚಕಃ
'ಶ' ಅಕ್ಷರವು ಶಿವನನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, 'ನ' ಅಕ್ಷರವು ಧರ್ಮವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ನರನಾರಾಯಣಾರ್ಥಸ್ಯ ವಿಸರ್ಗೋ ವಾಚಕಃ ಸ್ಮೃತಃ
ವಿಸರ್ಗವು ನರ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣರ ಅರ್ಥವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಸರ್ವಾಧಾರಃ ಸರ್ವಬೀಜಸ್ತೇನ ಕೃಷ್ಣ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ
ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಧಾರವಾಗಿರುವವನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬೀಜವಾಗಿರುವವನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಅಕಾರೋ ದಾತೃವಚನಸ್ತೇನ ಕೃಷ್ಣ ಇತಿ ಸ್ಮೃತಃ 4.13.
'ಅ' ಎಂಬ ಅಕ್ಷರವು ಕೊಡುವವನನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.