રાજેન્દ્રાણાં સહસ્રં ચ મહાબલપરાક્રમમ્
મહાન બળ અને પરાક્રમ ધરાવતા હજાર રાજાઓ હતા.
સર્વતો વેષ્ટયામાસ જમદગ્ન્યાશ્રમં મુદા
તેમણે આનંદપૂર્વક ચારે બાજુથી જમદગ્નિના આશ્રમને ઘેરી લીધો.
સૈન્યશબ્દૈર્વાદ્યશબ્દૈર્મહાકોલાહલૈર્મુને
સૈન્યના અવાજ, વાદ્યોના ધ્વનિ અને મહાન હોહલાથી, હે મુનિ.
કુટીં પ્રવિશ્ય બલવાન્ગૃહીત્વા કપિલાં શુભામ્
હટમાં પ્રવેશી, શક્તિશાળી એ શુભ કપિલા ગાયને પકડી લીધી.
સમુત્તસ્થૌ મુનિશ્રેષ્ઠો ગૃહીત્વા સશરં ધનુઃ
મુનિશ્રેષ્ઠે ધનુષ્ય અને બાણ લઈને ઊભા રહ્યા.
આશ્રમસ્થાઞ્જનાન્સર્વાન્સમાશ્વાસ્ય ચ યત્નતઃ
એણે આશ્રમમાં રહેલા બધા લોકોને ધ્યાનપૂર્વક આશ્વાસન આપ્યું.
નિર્મમે શરજાલં ચ સ મુનિર્મન્ત્રપૂર્વકમ્
મુનિએ મંત્રોચ્ચારણ પછી બાણોનું જાળ તૈયાર કર્યું.
અપરં શરજાલં ચ નિર્મમે મુનિપુઙ્ગવઃ
મુનિમાં શ્રેષ્ઠએ બીજું પણ બાણોનું જાળ રચ્યું.
મુનિના શરજાલેન સર્વસૈન્યં સમાવૃતમ્
મુનિએ તીક્ષ્ણ બાણોની વરસાદથી આખું સેના ઘેરી લીધી.
રાજા દૃષ્ટ્વા મુનિશ્રેષ્ઠમવરુહ્ય રથાત્પુરઃ
રાજાએ શ્રેષ્ઠ મુનિને જોઈને પોતાના રથમાંથી ઊતર્યો અને તેમના સામે આવ્યો.
નત્વાઽઽરુરોહ યાનં સ મુનેઃ પ્રાપ્ય શુભાશિષઃ
મુનિની શુભ આશીર્વાદ મેળવી, રાજાએ નમન કરીને ફરીથી પોતાના વાહન પર ચડ્યો.
નૃપૈઃ સાર્દ્ધં નૃપશ્રેષ્ઠશ્ચિક્ષેપ મુનિપુઙ્ગવે મુનિશ્ચિક્ષેપ દિવ્યાસ્ત્રં ચિચ્છિદે લીલયા નૃપઃ
બીજા રાજાઓ સાથે મળીને શ્રેષ્ઠ રાજાએ મહાન મુનિ પર શસ્ત્રો ફેંક્યા, પણ મુનિએ દિવ્ય અસ્ત્રથી સહેલાઈથી બધા શસ્ત્રો અને રાજાને પણ નાશ કરી દીધા.
શૂલં ચિક્ષેપ નૃપતિસ્તઞ્જઘાન તદા મુનિઃ
રાજાએ ભાલું ફેંક્યું, પણ મુનિએ તરત જ તેને તોડી નાખ્યું.
શસ્ત્રૌઘૈર્દુર્નિવાર્ય્યૈશ્ચ ખણ્ડં ખણ્ડં ચકાર ચ સઃ
મુનિએ રોકી ન શકાય એવા શસ્ત્રવર્ષાથી બધાં શસ્ત્રો ટુકડા-ટુકડા કરી નાખ્યા.
જૃમ્ભણાસ્ત્રેણ મુનિના તે ચ સર્વે વિજૃમ્ભિતાઃ
મુનિએ જંભણ અસ્ત્રથી બધાને ઊંઘ આવડાવી દીધી.
રાજાનં નિદ્રિતં દૃષ્ટ્વા ન જઘાન મુનીશ્વરઃ બોધયિત્વા પુરઃ કૃત્વા સ્વાશ્રમં ગન્તુમુદ્યતઃ
રાજા ઊંઘમાં પડેલો જોઈને મુનિએ તેને મારી નાંખ્યો નહીં; તેને જાગૃત કરીને આગળ લાવ્યા અને પોતાના આશ્રમ તરફ જવા તૈયાર થયા.
એતસ્મિન્નન્તરે રાજા ચેતનાં પ્રાપ્ય નારદ
એ સમયે, નારદ, રાજાને ફરીથી જ્ઞાન આવ્યું.
જગામ કપિલા ત્રસ્તા સ્વસ્થાનં ચ રણાજિરાત્
કપિલા ડરીને યુદ્ધભૂમિ છોડીને પોતાના સ્થાન પર પાછી ગઈ.
બ્રહ્માસ્ત્રં ચ નૃપશ્રેષ્ઠઃ સ ચિક્ષેપ મુનૌ તદા
પછી શ્રેષ્ઠ રાજાએ મુનિ પર બ્રહ્માસ્ત્ર ફેંક્યું.
દિવ્યાસ્ત્રેણ મુનિશ્રેષ્ઠો નૃપસ્ય સશરં ધનુઃ
મુનિએ દિવ્ય અસ્ત્રથી રાજાનું ધનુષ્ય અને તેમાં ચડાવેલો બાણ બંને તોડી નાખ્યા.
અથ રાજા મહાક્રુદ્ધો દદર્શ સ્વસમીપતઃ
પછી રાજા ભારે ક્રોધથી પોતાના નજીક જોયું—
જગ્રાહ નત્વા દત્તં તં સ નત્વા શક્તિમુલ્બણામ્
એ પછી, રાજાએ નમન કરીને તેણે મળેલી ભયાનક શક્તિવાળી શક્તિ ઉઠાવી.
યત્તેજઃ સર્વદેવાનાં તેજો નારાયણસ્ય ચ
જે તેજ બધા દેવતાઓનું અને નારાયણનું પણ છે—
તત્રૈવાવાહયામાસ સ યોગી મન્ત્રપૂર્વકમ્
ત્યાં જ, યોગીએ યોગ્ય મંત્રો સાથે એ તેજનું આહ્વાન કર્યું.
દૃષ્ટ્વા ક્ષિપન્તીં તાં દેવા હાહાકારેણ ચુક્રુશુઃ
તેને ફેંકતી જોઈને દેવતાઓ ભયથી ચીસો પાડવા લાગ્યા.
ચિક્ષેપ તાં ચૂર્ણયિત્વા કાર્તવીર્ય્યાર્જુનઃ સ્વયમ્
કર્તવીર્યાર્જુને પોતે એ શસ્ત્ર ફેંકીને તેને ચૂરચૂર કરી નાખ્યું.
વિદાર્ય્યોરો મુનેઃ શક્તિર્જગામ હરિસન્નિધિમ્
વિદારીય્ય મુનિની શક્તિ હરિની હાજરીમાં પહોંચી ગઈ.
મૂર્ચ્છાં સમ્પ્રાપ્ય સ મુનિઃ પ્રાણાંસ્તત્યાજ તત્ક્ષણમ્
એ મુનિ બેભાન થઈને એ જ ક્ષણે પ્રાણ છોડીને ચાલ્યા ગયા.
યુદ્ધે મુનિં મૃતં દૃષ્ટ્વા રુરોદ કપિલા મુહુઃ
યુદ્ધમાં મુનિને મરેલો જોઈને કપિલાએ વારંવાર રડ્યું.
સર્વં સા કથયામાસ ગોલોકે કૃષ્ણમીશ્વરમ્
એ પછી તે ગોલોકમાં જઈને કૃષ્ણ ભગવાનને બધું કહી દીધું.