યાવત્તડાગે તોયાનિ તાવદ્યાદાંસિ તેષુ ચ
જ્યાં સુધી તળાવમાં પાણી છે, ત્યાં સુધી જ પ્રાણીઓ તેમાં રહે છે.
ત્વં દેવાનામીશ્વરોઽસિ કામિનીનાં ચ વાઞ્છિતઃ
તમે દેવતાઓના સ્વામી અને સ્ત્રીઓના ઇચ્છિત છો.
યુવાનં રસિકં શાન્તં સુવેષં સુન્દરં પ્રિયમ્
યુવાન, રસિક, શાંત, સજ્જન, સુંદર વેશ ધરાવનાર અને પ્રિય—
દુશ્શીલં રોગિણં વૃદ્ધં રતિશક્તિવિયોજિતમ્
ન દુશ્ચરિત્ર, ન રોગી, ન વૃદ્ધ, ન કામશક્તિથી વિહોણા—
કા મૂઢા ન ચ વાઞ્છન્તિ ત્વામેવં ગુણસાગરમ્
આવા ગુણસાગર તમને કઈ મૂર્ખ સ્ત્રી ઇચ્છતી નથી?
ઇત્યુક્ત્વા સસ્મિતા સા ચ તં પપૌ વક્રચક્ષુષા
આ રીતે હસીને બોલ્યા પછી, એણે તિરછા નજરે તેને જોયો.
જ્ઞાત્વા ભાવં સ્મરાર્ત્તાયાઃ સ્મરશાસ્ત્રવિશારદઃ
પ્રેમમાં પડેલી સ્ત્રીના ભાવ જાણી, જે પ્રેમશાસ્ત્રમાં પારંગત હતો,
ચુચુમ્બ રહસિ પ્રૌઢાં નગ્નાં ચ સુભગાં વરામ્
એણે ગુપ્ત રીતે, પરિપક્વ, નિર્વસ્ત્ર અને અતિ સુંદર એ સ્ત્રીને અંકમાં લીધી.
નાનાપ્રકારશૃઙ્ગારાદ્વિપરીતાદિકાન્મુને
વિવિધ પ્રકારના પ્રેમલિલા અને વિપરિત વગેરેથી, હે મુનિ,
તૌ કામાહિતચિત્તૌ નો બુબુધાતે દિવાનિશમ્
બન્નેના મનમાં કામ ભરેલું હોવાથી, દિવસ કે રાતનું ભાન જ ન રહ્યું.
સ ચ કૃત્વા સ્થલે ક્રીડાં તયા સહ સુરેશ્વરઃ
અને દેવોના રાજાએ જમીન પર પણ એ સ્ત્રી સાથે રમ્યા.
સ ચકાર જલક્રીડાં તયા સહ મુદા ક્ષણમ્
એણે આનંદપૂર્વક થોડો સમય એ સ્ત્રી સાથે પાણીમાં પણ રમણ કર્યું.
એતસ્મિન્નન્તરે તેન વર્ત્મના મુનિપુંગવઃ
એ જ સમયે, એ રસ્તે મહાન મુનિ આવ્યા.
તં ચ દૃષ્ટ્વા મુનીન્દ્રં ચ દેવેન્દ્રઃ સ્તબ્ધમાનસઃ
મુનિ અને મુનિન્દ્રને જોઈને, દેવેન્દ્રનું મન એકદમ ગભરાઈ ગયું.
પારિજાતપ્રસૂનં યદ્દત્તં નારાયણેન વૈ
જેઓ પારિજાતનું ફૂલ નારાયણ દ્વારા અપાયું હતું,
દત્ત્વા પુષ્પં મહાભાગસ્તમુવાચ કૃપાનિધિઃ
તે ફૂલ આપી, ખૂબ ધન્ય એવા વ્યક્તિને દયાળુ ભગવાને સંબોધ્યા.
દુર્વાસા ઉવાચ મૂર્ધ્નીદં યસ્ય દેવેન્દ્ર જયસ્તસ્યૈવ સર્વતઃ
દુર્વાસાએ કહ્યું: હે દેવેન્દ્ર, જેના માથા પર આ મુકાય છે, તેને સર્વ રીતે વિજય મળે છે.
પુરઃપૂજા ચ સર્વેષાં દેવાનામગ્રણીર્ભવેત્। તચ્છાયેવ મહાલક્ષ્મીર્ન જહાતિ કદાઽપિ તમ્
તે સર્વ દેવોમાં પૂજામાં સર્વોપરી બનશે; મહાલક્ષ્મી ક્યારેય પણ તેને છોડતી નથી.
ભક્ત્યા મૂર્ધ્નિ ન ગૃહ્ણાતિ યોઽહંકારેણ પામરઃ ઇત્યુક્ત્વા શંકરાંશશ્ચ હ્યગમચ્છંકરાલયમ્
જે વ્યક્તિ ભક્તિથી માથા પર સ્વીકારતો નથી અને અહંકારથી લે છે, તે દયનીય છે; આવું કહીને શંકરનો અંશ શંકરના ધામે ગયો.
તત્સ રમ્ભાંતિકે તિષ્ઠંશ્ચિક્ષેપ ગજમસ્તકે
રંભાના પાસે ઊભા રહી તેણે એ હાથીના માથા પર મૂકી દીધું.
પુંશ્ચલી યોગ્યમિચ્છન્તી નાપરં ચઞ્ચલાઽધમા
વેશ્યા યોગ્ય પુરુષની ઇચ્છા રાખતી, ચંચળ અને નીચ હતી, બીજાને શોધતી નહોતી.
પ્રવિવેશ મહારણ્યં તં નિક્ષિપ્ય સ્વતેજસા
પછી તેણે પોતાની તેજથી તેને મૂકી, મોટાં જંગલમાં પ્રવેશ કર્યો.
સાઽતો બભૂવ વશગા યોષિજ્જાતિઃ સુખાર્થિની
પછી એ સ્ત્રી વશમાં થઈ ગઈ; સુખ ઇચ્છતી સ્ત્રી જાતિ સંયમમાં આવી ગઈ.
હરિસ્તન્મસ્તકં છિત્ત્વા યોજયામાસ બાલકે ગજાસ્યયોજનાયાશ્ચ કારણં પાપનાશનમ્
હરિએ એ માથું કાપી બાળકને જોડ્યું; હાથીનું માથું જોડવાનું કારણ પાપનો નાશ કરવું હતું.
નારદ ઉવાચ બભૂવુસ્તદ્રહસ્યં ચ ગોપનીયં સુદુર્લભમ્
નારદે કહ્યું: એ રહસ્ય છુપાયું અને અત્યંત દુર્લભ બની ગયું.
કથં વા પ્રાપુરેતે તાં કમલાં જગતાં પ્રસૂમ્
આ લોકોએ એ કમળા, જગતની ફૂલ, કેવી રીતે મેળવી?
નારાયણ ઉવાચ ભ્રષ્ટશ્રીર્દૈન્યયુક્તશ્ચ સ જગામામરાવતીમ્
નારાયણે કહ્યું: જેની પાસે શ્રી નહોતી અને દુઃખથી ભરેલો હતો, તે અમરાવતી ગયો.
તાં દદર્શ નિરાનન્દો નિરાનન્દાં પુરીં મુને
તેને નિરાનંદ સ્ત્રી અને, હે મુનિ, નિરાનંદ શહેર જોયું.
ઇતિ શ્રુત્વા દૂતમુખાજ્જગામ ગુરુમન્દિરમ્
દૂતના મોઢેથી આ સાંભળી, તે ગુરુના મંદિરે ગયો.
ગત્વા નનામ તં શક્રઃ સુરૈઃ સાર્દ્ધં તથા ગુરુઃ
શક્રે દેવતાઓ સાથે જઈને તેને વંદન કર્યું અને ગુરુએ પણ તેમ જ કર્યું.