અત્યુન્નતં સુકઠિનં પત્રરાજિવિરાજિતમ્
તેના સ્તન ખૂબ ઊંચા, દઢ અને પાંદડાના રાજા જેવી ભવ્યતા ધરાવતા હતા.
સર્વશોભાં સુવેષાઢ્યાં સુભગાં સુરતોત્સુકામ્
તે સર્વે શોભાથી યુક્ત, સુંદર વસ્ત્રોમાં સજ્જ, ભાગ્યશાળી અને પ્રેમ માટે આતુર હતી.
વરામપ્સરસાં રમ્યામતીવ સ્થિરયૌવનામ્
તે સર્વોત્તમ અપ્સરાઓમાં શ્રેષ્ઠ, અત્યંત મનોહર અને ચિરયૌવનથી યુક્ત હતી.
દૃષ્ટ્વા તામતિવેષાઢ્યાં તત્કટાક્ષેણ પીડિતઃ
તેને એટલી સુંદર રીતે શણગારેલી જોઈ, તેના તિરાડ નજરથી તે વ્યાકુળ થયો.
ઇન્દ્ર ઉવાચ મયા દૃષ્ટા હિ સુચિરાત્કલ્યાણિ સુભગેઽધુના
ઇન્દ્રે કહ્યું: હે સુંદર અને ભાગ્યશાળી, હું તને બહુ દિવસ પછી આજે જોઈ રહ્યો છું.
તવાન્વેષણકર્ત્તાઽહં શ્રુત્વા વાચિકમગ્રતઃ
હું તારો શોધ કરનાર છું, કારણ કે તારો નામ પહેલાં સાંભળ્યો હતો.
સુવાસિતજલાર્થી યઃ કિમિચ્છેત્પઙ્કિલં જલમ્
જેને સુગંધિત પાણી જોઈએ છે, એ કાદવાળું પાણી કેમ ઈચ્છે?
સુધાર્થી ન સુરામિચ્છેદ્દુગ્ધાર્થી નાવિલં જલમ્
જેને અમૃત જોઈએ છે, એ દારૂ કેમ ઈચ્છે? અને જેને દૂધ જોઈએ છે, એ અશુદ્ધ પાણી કેમ માગે?
સ્વર્ગી ચ નરકં નેચ્છેત્સુભોગી દુષ્ટભોજનમ્ વિહાય રત્નાભરણં કોઽપીચ્છેલ્લોહભૂષણમ્
સ્વર્ગમાં વસનાર નરક ઈચ્છતો નથી; ભોગવી માણસ ખરાબ ભોજન ઈચ્છતો નથી. અને રત્નના ગહણાં છોડીને કોણ લોખંડના ગહણાં ઈચ્છે?
ત્વાં નાશ્લિષ્ય મહાવિજ્ઞાં કાં મૂઢો ગન્તુમિચ્છતિ
મોટી વિદ્વાન એવી તને ન અપનાવી, મૂર્ખ માણસ બીજે ક્યાંક જવાનું કેમ ઈચ્છે?
ઇન્દ્રિયૈશ્ચેન્દ્રિયરતિં વર્દ્ધયન્તીં પદે પદે
તે પોતાના ઇન્દ્રિયો દ્વારા દરેક પગલે ઇન્દ્રિયસુખ વધારતી હતી.
કામયુક્તશ્ચ પુરતસ્તસ્થૌ તસ્યાશ્ચ નારદ
કામથી ભરપૂર થઈ, તે તેની સામે ઊભો રહ્યો અને નારદ પણ ત્યાં હાજર હતા.
શ્રુત્વા તદ્વચનં રમ્ભા મહાશૃઙ્ગારલોલુપા
એ શબ્દો સાંભળી, રંભા મહા શૃંગારલાલસા સાથે બેચેન થઈ ગઈ.
સ્મેરાનના કટાક્ષેણ સ્તનોર્વોર્દર્શનેન ચ
હસતો ચહેરો, તિરાડ નજર અને પોતાના સ્તન તથા જાંઘોનું દર્શન કરીને,
મિતં સારં સુમધુરં સુસ્નિગ્ધં કોમલં પ્રિયમ્
તેના શબ્દો માપેલા, અર્થસભર, અત્યંત મીઠા, પ્રેમાળ, કોમળ અને મનગમતા હતા.
રમ્ભોવાચ નાહં સન્તોષજનની ધૂર્ત્તાનાં દુષ્ટમિત્રતા
રંભાએ કહ્યું: હું દુષ્ટો માટે સંતોષ આપનારી નથી, ન તો દુષ્ટ મિત્રોની સાથી છું.
યથા મધુકરો લોભાત્સર્વપુષ્પાસવં લભેત્
જેમ મધમાખી લાલચમાં બધાં ફૂલોમાંથી રસ લે છે,
તથૈવ કામુકી લોકે ભ્રમેદ્ભ્રમરવત્સદા
એજ રીતે, કામાસક્ત સ્ત્રી પણ હંમેશાં મધમાખી જેવી ફરતી રહે છે.
સુપુમાનઙ્ગવત્સ્ત્રીણાં યથા શાખાશ્ચ શાખિષુ
સુંદર પુરુષ સ્ત્રીઓ માટે એજ રીતે છે જેમ ડાળીઓ પક્ષીઓ માટે હોય છે.
સ્વકાર્ય્યમુદ્ધરેદ્યાવત્તાવદ્વા સ પ્રયોજનમ્
જ્યાં સુધી કામ પડે ત્યાં સુધી એ પોતાનું કામ પૂરું કરે છે.
યાવત્તડાગે તોયાનિ તાવદ્યાદાંસિ તેષુ ચ
જ્યાં સુધી તળાવમાં પાણી છે, ત્યાં સુધી જ પ્રાણીઓ તેમાં રહે છે.
ત્વં દેવાનામીશ્વરોઽસિ કામિનીનાં ચ વાઞ્છિતઃ
તમે દેવતાઓના સ્વામી અને સ્ત્રીઓના ઇચ્છિત છો.
યુવાનં રસિકં શાન્તં સુવેષં સુન્દરં પ્રિયમ્
યુવાન, રસિક, શાંત, સજ્જન, સુંદર વેશ ધરાવનાર અને પ્રિય—
દુશ્શીલં રોગિણં વૃદ્ધં રતિશક્તિવિયોજિતમ્
ન દુશ્ચરિત્ર, ન રોગી, ન વૃદ્ધ, ન કામશક્તિથી વિહોણા—
કા મૂઢા ન ચ વાઞ્છન્તિ ત્વામેવં ગુણસાગરમ્
આવા ગુણસાગર તમને કઈ મૂર્ખ સ્ત્રી ઇચ્છતી નથી?
ઇત્યુક્ત્વા સસ્મિતા સા ચ તં પપૌ વક્રચક્ષુષા
આ રીતે હસીને બોલ્યા પછી, એણે તિરછા નજરે તેને જોયો.
જ્ઞાત્વા ભાવં સ્મરાર્ત્તાયાઃ સ્મરશાસ્ત્રવિશારદઃ
પ્રેમમાં પડેલી સ્ત્રીના ભાવ જાણી, જે પ્રેમશાસ્ત્રમાં પારંગત હતો,
ચુચુમ્બ રહસિ પ્રૌઢાં નગ્નાં ચ સુભગાં વરામ્
એણે ગુપ્ત રીતે, પરિપક્વ, નિર્વસ્ત્ર અને અતિ સુંદર એ સ્ત્રીને અંકમાં લીધી.
નાનાપ્રકારશૃઙ્ગારાદ્વિપરીતાદિકાન્મુને
વિવિધ પ્રકારના પ્રેમલિલા અને વિપરિત વગેરેથી, હે મુનિ,
તૌ કામાહિતચિત્તૌ નો બુબુધાતે દિવાનિશમ્
બન્નેના મનમાં કામ ભરેલું હોવાથી, દિવસ કે રાતનું ભાન જ ન રહ્યું.