રુદ્રાંશ્ચ ભૈરવાંશ્ચૈવ શિવતુલ્યપરાક્રમાન્
રુદ્રો અને ભૈરવો, જેમની શક્તિ શિવજી જેટલી જ છે,
તે સર્વે શિવદૂતાશ્ચ નાનાશસ્ત્રાસ્ત્રપાણયઃ
એ બધા શિવજીના દૂત છે, અને વિવિધ શસ્ત્રો હાથમાં ધર્યા છે.
દૃષ્ટ્વા તાન્કૃત્તિકાઃ સર્વા ભયવિહ્વલમાનસાઃ
આ બધાને જોઈને કૃત્તિકા સ્ત્રીઓના દિલમાં ભારે ભય છવાઈ ગયો.
કૃત્તિકા ઊચુઃ ન જાનીમો વયં કસ્ય કરાલાનિ ચ બાલક
કૃત્તિકા બોલી: 'અમે જાણતા નથી કે આ ભયાનક બાળકો કોના છે.'
કાર્ત્તિકેય ઉવાચ દુર્નિવાર્ય્યઃ કર્મપાકો માતરઃ કેન વાર્ય્યતે
કાર્તિકેય બોલ્યા: 'માતાઓ, કર્મનું ફળ ટાળવું અઘરું છે; તેને કોણ અટકાવી શકે?'
એતસ્મિન્નન્તરે તત્ર સેનાનીર્નન્દિકેશ્વરઃ
એ સમયે ત્યાં સેનાપતિ નંદિકેશ્વર હાજર હતા.
નન્દિકેશ્વર ઉવાચ પ્રેષિતસ્ય સુરેન્દ્રસ્ય સંહર્તુઃ શંકરસ્ય ચ
નંદિકેશ્વર બોલ્યા: 'દેવતાઓના રાજા અને સંહારક શિવજીના આદેશથી હું આવ્યો છું.'
કૈલાસે સર્વદેવાશ્ચ બ્રહ્મવિષ્ણુશિવાદયઃ
કૈલાસ પર બધા દેવતાઓ, બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, શિવજી અને અન્ય લોકો હાજર હતા.
શૈલેન્દ્રકન્યા તં વિષ્ણું જગતાં પરિપાલકમ્
પર્વતકન્યા એ વિશ્વના રક્ષક એવા વિષ્ણુજીને પૂછવા ગઈ.
પપ્રચ્છ દેવાન્વિષ્ણુસ્તાન્ક્રમેણાવાપ્તિહેતવે
વિષ્ણુએ એ દેવતાઓને એક પછી એક પુછ્યું કે આ સિદ્ધિ કેમ મળી.
ત્વમત્ર કૃત્તિકાસ્થાને કથયામાસુરીશ્વરમ્ યા બભૂવ રહઃક્રીડા પાર્વતીશિવયોઃ પુરા
તમે કૃત્તિકાઓની જગ્યાએ રહીને, શિવપાર્વતીની ગુપ્ત લીલા ભગવાનને કહી હતી.
દૃષ્ટસ્ય ચ સુરૈઃ શમ્ભોવીર્ય્યં ભૂમૌ પપાત હ તતો લબ્ધઃ કૃત્તિકાભિરમૂભિર્ગચ્છ સામ્પ્રતમ્
દેવતાઓએ જોયેલું શિવજીનું વીર્ય જમીન પર પડ્યું; પછી કૃત્તિકાઓએ તેને મેળવ્યું—હવે તમે એમની સાથે જાવ.
તવાભિષેકં વિષ્ણુશ્ચ કરિષ્યતિ સુરૈઃ સહ પુત્રસ્ત્વં વિશ્વસંહર્ત્તુસ્ત્વાં ગોપ્તું ન ક્ષમા ઇમાઃ
વિષ્ણુ અને દેવતાઓ મળીને તમારો અભિષેક કરશે; તમે વિશ્વના સંહારકના પુત્ર છો, અને આ સ્ત્રીઓ તમારો રક્ષણ કરી શકશે નહીં.
નાગ્નિં ગોપ્તું યથા શક્તઃ શુષ્કવૃક્ષઃ સ્વકોટરે યથા પતન્મહાકૂપે દ્વિજરાજો ન રાજતે
જેમ સુકા વૃક્ષના ખોખામાં અગ્નિ રહેતો નથી, તેમ જ, જેમ પક્ષીઓનો રાજા ઊંડા ખાડામાં પડ્યો હોય તો તેજસ્વી રહેતો નથી,
કરોષિ જગદાલોકં નાચ્છન્નોઽસ્યાઙ્ગતેજસા
તમે આખા જગતને પ્રકાશિત કરો છો; એમના શરીરના તેજથી તમે છુપાતા નથી.
વિષ્ણુસ્ત્વં ચ જગદ્વ્યાપી નાસાં વ્યાપ્યોઽસિ શામ્ભવ
તમે વિષ્ણુ છો, સમગ્ર જગતમાં વ્યાપેલા છો; શિવપુત્ર, એ સ્ત્રીઓ તમામાં વ્યાપી શકતી નથી.
યોગીન્દ્રો નાનુલિપ્તસ્ત્વં ભોગી ચ પરિપોષણે
તમે મહાન યોગી છો, અસ્પર્શ્ય છો; અને ભોગી પણ છો, બધાનું પોષણ કરો છો.
વિશ્વાધારસ્ત્વમીશશ્ચ નામૃતે સમ્ભવેત્સ્થિતિઃ
તમે સમગ્ર વિશ્વના આધાર અને ઈશ્વર છો; તમારા વિના સૃષ્ટિ ટકી શકે નહીં.
નહિ સર્વેશ્વરાવાસઃ સમ્ભવેત્કૃત્તિકાલયે
કોઈપણ રીતે સર્વેશ્વરનું નિવાસસ્થાન કૃત્તિકા બહેનોના ઘરમાં થઈ શકે નહીં.
ત્વાં ચ દેવા ન જાનન્તિ ભક્તાનુગ્રહ વિગ્રહમ્
દેવતાઓ પણ તને ઓળખી શકતા નથી, કેમ કે તું તો ભક્તો પર કૃપા કરવા માટે સ્વરૂપ ધારણ કરેલો છે.
ત્વામનિર્વચનીયં ચ કથં જાનન્તિ કૃત્તિકાઃ
કૃત્તિકા બહેનો તને કેવી રીતે ઓળખી શકે, તું તો વર્ણનથી પણ પર છે.
ભ્રાતર્યે યં ન જાનન્તિ તે તં કુર્વન્ત્યનાદરમ્
જેઓ પોતાના ભાઈને ઓળખતા નથી, તેઓ એના પ્રત્યે અવગણના જ બતાવે છે.
કાર્ત્તિકેય ઉવાચ જ્ઞાની ત્વં કા પ્રશંસા તે યતો મૃત્યુઞ્જયાશ્રિતઃ
કાર્તિકેયએ કહ્યું: તું જ્ઞાનવાન છે, તારી પ્રશંસા શું કરવી? તું તો મૃત્યુને જીતનારા શિવના આશ્રયમાં છે.
કર્મણા જન્મ યેષાં વા યાસુ યાસુ ચ યોનિષુ
જેમના કર્મ અને જન્મ જેવાં હોય છે, અને જે-તે યોનિમાં તેઓ જન્મે છે,
યે યત્ર સન્તિ સન્તો વા મૂઢા વા કર્મભોગતઃ
જે લોકો જ્યાં છે, ભલે સંત હોય કે મૂર્ખ, એ બધું તેમના કર્મના ફળથી જ છે.
સામ્પ્રતં જગતાં માતા વિષ્ણુમાયા સનાતની
હમણાં તો વિશ્વની માતા એ શાશ્વત વિષ્ણુમાયા છે.
શૈલેન્દ્રપત્ની ગર્ભે સા ચાલભજ્જન્મ ભારતે
પર્વતરાજની પત્નીએ ભારતભૂમિમાં ગર્ભમાં રહીને જન્મ લીધો હતો.
બ્રહ્માદિતૃણપર્ય્યન્તં સર્વં મિથ્યૈવ કૃત્રિમમ્
બ્રહ્માથી લઈને ઘાસના તણાં સુધી બધું જ ખોટું અને બનાવટનું છે.
કલ્પે કલ્પે જગન્માતા માતા મે પ્રતિજન્મનિ
દરેક યુગમાં જગતની માતા મારા દરેક જન્મમાં પણ મારી માતા છે.
પ્રકૃતેરુદ્ભવાસ્સત્યં જગત્યાં સર્વયોષિતઃ
આ જગતમાં બધી સ્ત્રીઓ સાચે તો પ્રકૃતિમાંથી જન્મેલી છે.