ચન્દ્રં ચ શુક્રભવને તં પ્રપન્નં ચ વિજ્વરમ્
અને તેમણે ચંદ્રને શુક્રના ઘરમાં, રોગમુક્ત અવસ્થામાં શોધી કાઢ્યો.
ઇતિ શ્રુત્વા શુનાસીરો નતવક્ત્રો બૃહસ્પતિમ્
આ સાંભળી, શુનાશીરાએ નમ્રતાથી બૃહસ્પતિ પાસે ગયા.
મહેન્દ્ર ઉવાચ ભયં ત્યજ મહાભાગ સર્વં ભદ્રં ભવિષ્યતિ
મહેન્દ્ર બોલ્યા: 'ભય છોડો, મહાભાગ્યશાળી, બધું સારું જ થશે.'
ત્વયા નહિ જિતઃ શુક્રો ન મયા દિતિનન્દનઃ
તમે શુક્રને જીત્યા નથી, અને મેં દિતિના પુત્રને જીત્યો નથી.
ગચ્છ શીઘ્રં બ્રહ્મલોકમસ્માભિઃ સાર્દ્ધમેવ ચ 2.59.
ચાલો, આપણે સૌ જલદી બ્રહ્મલોકે જઈએ.
ઇત્યુક્ત્વા તુ મહેન્દ્રશ્ચ સન્તપ્તો ગુરુણા સહ
આવી વાત કહીને, મહેન્દ્ર ગુરુ સાથે દુઃખી મનથી ગયો.
તત્ર દૃષ્ટ્વા ચ બ્રહ્માણં નનામ ગુરુણા સહ
ત્યાં બ્રહ્માને જોઈને, ગુરુ સાથે બંનેએ નમસ્કાર કર્યો.
મહેન્દ્રવચનં શ્રુત્વા હસિત્વા કમલોદ્ભવઃ
મહેન્દ્રના વચન સાંભળી, કમળમાંથી જન્મેલા બ્રહ્માએ હસ્યા.
બ્રહ્મોવાચ તસ્મૈ દદાતિ દુઃખં ચ શાસ્તા કૃષ્ણઃ સનાતનઃ
બ્રહ્માએ કહ્યું: શાશ્વત કૃષ્ણ એ શિક્ષક છે, તે દુઃખ આપે છે.
અહં સ્રષ્ટા ચ સૃષ્ટેશ્ચ પાતા વિષ્ણુઃ સનાતનઃ
હું સર્જનહાર છું અને શાશ્વત વિષ્ણુ જગતના રક્ષક છે.
નિરન્તરં સર્વસાક્ષી ધર્મો વૈ સર્વકારણમ્
ધર્મ સર્વત્ર સાક્ષી છે અને બધુંનું મૂળ કારણ છે.
બૃહસ્પતિરુતથ્યશ્ચ સંવર્તશ્ચ જિતેન્દ્રિયઃ
બૃહસ્પતિ, ઉતથ્ય અને સંવર્ત, જે ઇન્દ્રિયજિત છે.
સંવર્તાય કનિષ્ઠાય ન ચ કિઞ્ચિદ્દદૌ ગુરુઃ
છોટા સંવર્તને ગુરુએ કશું આપ્યું નહીં.
મધ્યમસ્યોતથ્યકસ્ય સતીં ભાર્યાં ચ ગુર્વિણીમ્
મધ્યમ ઉતથ્યને ગુરુએ પોતાની પત્ની ગુર્વી આપી.
યો હરેદ્ભ્રાતૃજાયાં ચ કામી કામાદકામુકીમ્ 2.59.
જે ભાઈની પત્નીને ઇચ્છાથી કે અનિચ્છાથી, કામવશ લઈ જાય છે,
સ યાતિ કુમ્ભીપાકં ચ યાવચ્ચન્દ્રદિવાકરમ્
એ ચંદ્ર અને સૂર્ય રહે ત્યાં સુધી કુંભીપાક નરકમાં જાય છે.
તસ્માદુત્તીર્ય્ય પાપી ચ વિષ્ઠાયાં જાયતે કૃમિઃ
પછી પાપી માણસ વિષ્ઠામાં જંતુ બની જન્મે છે.
તતો ભવેન્મહાપાપી વર્ષકોટિસહસ્રકમ્
પછી એ લાખો કરોડ વર્ષ સુધી મહાપાપી બને છે.
ગૃધ્રઃ કોટિસહસ્રાણિ શતજન્માનિ કુક્કુરઃ
એ લાખો કરોડ જન્મ સુધી ગીધ બને છે અને સો જન્મ સુધી કૂતરો બને છે.
દદાતિ યો ન દાયં ચ બલિષ્ઠો દુર્બલાય ચ
જે શક્તિશાળી હોવા છતાં કમજોરને વારસો આપતો નથી,
નાભુક્તં ક્ષીયતે કર્મ્મ કલ્પકોટિશતૈરપિ
અનુભવ્યા વિના કર્મ લાખો કરોડ કલ્પ સુધી પણ નાશ પામતું નથી.
જગદ્ગુરોઃ શિવસ્યાપિ ગુરુપુત્રો બૃહસ્પતિઃ
જગતના ગુરુ શિવના ગુરુ પણ બૃહસ્પતિ, ગુરુપુત્ર છે.
સર્વે સમૂહા દેવાનાં સન્નદ્ધાશ્ચ સવાહનાઃ
બધા દેવતાઓના સમૂહો, તેમના વાહનો સાથે અને સંપૂર્ણ શસ્ત્રોથી સજ્જ થઈને એકઠા થયા.
પશ્ચાદહં ચ યાસ્યામિ પુણ્યં તન્નર્મ્મદાતટમ્
પછી હું પણ એ પવિત્ર નર્મદા તટે જઇશ.
મહેન્દ્ર ઉવાચ મૃત્યુઞ્જયસ્ય શમ્ભોશ્ચ ગુરુપુત્રો બૃહસ્પતિઃ ।। 2.59.
મહેન્દ્રએ કહ્યું: મૃત્યુંજય શંભુના ગુરુપુત્ર બૃહસ્પતિ છે.
અઙ્ગિરાસ્તવ પુત્રશ્ચ તત્પુત્રશ્ચ બૃહસ્પતિઃ
અંગિરા તમારો પુત્ર છે અને તેનો પુત્ર બૃહસ્પતિ છે.
બ્રહ્મોવાચ ઇમાં પુરાપ્રવૃત્તિં ચ કથયામિ નિશામય
બ્રહ્માએ કહ્યું: હવે હું તને આ પ્રાચીન વાર્તા કહું છું, ધ્યાનથી સાંભળ.
મૃતવત્સા કર્મ્મદોષાદ્ભાર્ય્યા ચાઙ્ગિરસઃ પુરા
કર્મમાં થયેલી ભૂલને કારણે, અંગિરાની પત્નીનો દીકરો મૃત્યુ પામ્યો હતો.
વ્રતં પુંસવનં નામ વર્ષમેકં ચકાર સા
એણે એક વર્ષ સુધી પુંસવન નામનું વ્રત કર્યું.
તદાઽઽગત્ય ચ ગોલોકાત્પરમાત્મા કૃપામયઃ
એ સમયે, દયાથી ભરપૂર પરમાત્મા ગોલોકથી આવ્યા.