યો મૂઢો વિષયાસક્તો લબ્ધજન્મા ચ ભારતે 1.10.
અને જે મૂર્ખ, વિષયોમાં આસક્ત, ભારતમાં જન્મે છે—
સર્વં સ્મરામિ દેવાહમહો જાતિસ્મરા પુરા
હું બધું યાદ રાખું છું, દેવો; હું તો અગાઉના જન્મો પણ યાદ રાખું છું.
તપઃ કરોમિ મોક્ષાર્થં ગઙ્ગાતીરે સુપુણ્યદે
હું મુક્તિ માટે ગંગાના પવિત્ર કાંઠે તપ કરું છું.
અન્યત્ર યત્કૃતં પાપં ગંગાયાં તદ્વિનશ્યતિ
બીજે ક્યાંય કરેલું પાપ, ગંગામાં નાશ પામે છે.
તત્તુ નારાયણક્ષેત્રે તપસા ચ વિનશ્યતિ
પણ નારાયણક્ષેત્રમાં તે તપથી નાશ પામે છે.
ઘૃતાચીવચનં શ્રુત્વા વિશ્વકર્માઽનિલાકૃતિઃ
ઘૃતાચીના વચન સાંભળીને, પવન જેવો રૂપ ધરાવનારો વિશ્વકર્મા
રમ્યાયાં મલયદ્રોણ્યાં પુષ્પતલ્પે મનોરમે ।। । પુષ્પચન્દનવાતેન સંતતં સુરભીકૃતે
મલયની સુંદર ખીણમાં, ફૂલોથી સુશોભિત સુખદ પથારી પર, ફૂલ અને ચંદનના સુગંધિત પવનથી હંમેશા સુગંધિત એવી જગ્યા પર,
ચકાર સુખસમ્ભોગં તયા સ વિજને વને
એ જંગલના એકાંતમાં તેણે તેની સાથે આનંદપૂર્વક મિલન કર્યું.
બભૂવ ગર્ભઃ કામિન્યાઃ પરિપૂર્ણઃ સુદુર્વહઃ
કામનાથી ભરેલી એ સ્ત્રીને પૂર્ણ અને બહુ ભારે ગર્ભ રહ્યો.
કૃતશિક્ષિતશિલ્પાંશ્વ જ્ઞાનયુક્તાંશ્ચ શૌનક
હે શૌનક, જે જ્ઞાનથી યુક્ત અને બધા કળા-કૌશલ્યમાં નિપુણ હતા,
માલાકારાન્કર્મકારાઞ્છઙ્ખકારાન્કુવિન્દકાન્ 1.10.
માળાવાળા, કામકાજ કરતા, શંખ ઘસતા અને ટોપલી બનાવતા લોકો,
તૌ ચ તેભ્યો વરં દત્ત્વા તાન્સંસ્થાપ્ય મહીતલે
એમને આશીર્વાદ આપી, ધરતી પર એમની વસ્તી સ્થાપી.
સ્વર્ણકારઃ સ્વર્ણચૌર્યાદ્બ્રાહ્મણાનાં દ્વિજોત્તમ
સ્વર્ણકારે બ્રાહ્મણોનું સોનુ ચોરી લીધું હતું, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ,
સૂત્રકારો દ્વિજાનાં તુ શાપેન પતિતો ભુવિ
સૂત્ર બનાવનાર બ્રાહ્મણોના શ્રાપથી ધરતી પર પડી ગયો.
વ્યતિક્રમેણ ચિત્રાણાં સદ્યશ્ચિત્રકરસ્તથા
સમય જતાં ચિત્રો દોરનાર પણ તરત ચિત્રકાર બની ગયો.
કશ્ચિદ્વણિગ્વિશેષશ્ચ સંસર્ગાત્સ્વર્ણકારિણઃ
કોઈ ખાસ પ્રકારના વેપારી, સ્વર્ણકારના સંપર્કથી,
કુલટાયાં ચ શૂદ્રાયાં ચિત્રકારસ્ય વીર્ય્યતઃ
ચિત્રકારના વીર્યથી, શૂદ્ર વેશ્યામાંથી,
અટ્ટાલિકાકારબીજાત્કુમ્ભકારસ્ય યોષિતિ
મહેલ બનાવનારના વીર્યથી, કુંભારની પત્નીમાં,
કુમ્ભકારસ્ય બીજેન સદ્યઃ કોટકયોષિતિ
કુંભારના વીર્યથી, તરત જ ટોપલી બનાવનારની પત્નીમાં,
સદ્યઃ ક્ષત્રિયબીજેન રાજપુત્રસ્ય યોષિતિ
ક્ષત્રિયના વીર્યથી, રાજકુમારની પત્નીમાં તરત જ,
તીવરસ્ય તુ બીજેન તૈલકારસ્ય યોષિતિ 1.10.
તીવરના વીર્યથી, તેલ બનાવનારની પત્નીમાં,
લેટસ્તીવરકન્યાયાં જનયામાસ ષટ્ સુતાન્
લેટએ તીવરની દીકરીમાં છ પુત્રો ઉત્પન્ન કર્યા.
બ્રાહ્મણ્યાં શૂદ્રવીર્ય્યેણ પતિતો જારદોષતઃ
બ્રાહ્મણ સ્ત્રીમાં, શૂદ્રના વીર્યથી, વ્યભિચારના દોષથી એક પડી ગયો.
તીવરેણ ચ ચણ્ડાલ્યાં ચર્મકારો બભૂવ હ
તીવરે ચંડાળ સ્ત્રી સાથે, ચામડું કામ કરનાર જન્મ્યો.
માંસચ્છેદ્યાં તીવરેણ કોઞ્ચશ્ચ પરિકીર્તિતઃ
માંસ કાપતી સ્ત્રીમાં, તીવરના વીર્યથી, કોઞ્ચ નામનો જન્મ્યો.
સદ્યશ્ચણ્ડાલકન્યાયાં લેટવીર્ય્યેણ શૌનક
તુરંત, ચંડાળની દીકરીમાં, લેટના વીર્યથી, હે શૌનક,
ક્રમેણ હડ્ડિકન્યાયાં સદ્યશ્ચણ્ડાલવીર્ય્યતઃ
ક્રમશઃ હડ્ડી કામ કરનારની દીકરીમાં, તરત ચંડાળના વીર્યથી,
લેટાત્તીવરકન્યાયાં ગઙ્ગાતીરે ચ શૌનક
લેટથી, તીવરની દીકરીમાં, ગંગાના કિનારે, હે શૌનક,
ગઙ્ગાપુત્રસ્ય કન્યાયાં વીર્ય્યાદ્વૈ વેષધારિણઃ
ગંગાના પુત્રની દીકરીમાં, વેશ બદલનારના બીજથી,
વૈશ્યાત્તીવરકન્યાયાં સદ્યઃ શુણ્ડી બભૂવ હ
વૈશ્યમાંથી, તીવરા નામની દીકરીમાં, તરત જ શુંડી જન્મ્યો.