ત્રિલક્ષકોટયો ગોપાઃ સુદામાદય એવ ચ
ત્રણ લાખ ગોપો, સુદામા અને બીજા ઘણા,
પલાયન્તં ચ કાન્તં વૈ વિજ્ઞાય પરમેશ્વરી
પાર્વતી સ્વરૂપે પરમેશ્વરીએ પોતાના પ્રિયતમને ભાગતો ઓળખી લીધો,
અદ્યપ્રભૃતિ ગોલોકં સા ચેદાયાતિ ગોપિકા
આજે પછી, જો કોઈ ગોપી ગોલોકમાં આવે,
ઇત્યેવમુક્ત્વા તત્રૈવ દેવદેવીશ્વરી રુષા
આ રીતે કહીને, ત્યાં જ દેવદેવીશ્વરી રોષથી,
નાલોક્ય પુરતઃ કૃષ્ણં રાધા વિરહકાતરા
પોતાના સામે કૃષ્ણને ન જોઈ, રાધા વિયોગમાં દુઃખી થઈ ગઈ,
હે કૃષ્ણ હે પ્રાણનાથાગચ્છ પ્રાણાધિકપ્રિય
'હે કૃષ્ણ, હે પ્રાણનાથ, આવો, મારા પ્રાણથી પણ વધુ પ્રિય,'
સ્ત્રીગર્વઃ પતિસૌભાગ્યાદ્વર્દ્ધતે ચ દિને દિને 2.42.
પતિના સૌભાગ્યથી સ્ત્રીનો ગર્વ દિવસે દિવસે વધે છે.
પતિર્બન્ધુઃ કુલસ્ત્રીણામધિદેવઃ સદા ગતિઃ
પતિ કુટુંબની સ્ત્રીઓનો બંધુ, પરમ દેવ અને હંમેશા આશ્રય છે.
ધર્મદઃ સુખદઃ શશ્વત્પ્રીતિદઃ શાન્તિદઃ સદા
તે ધર્મ આપનાર, સુખ આપનાર, હંમેશા પ્રેમ આપનાર અને શાંતિ આપનાર છે.
સારાત્સારતમઃ સ્વામી બન્ધૂનાં બન્ધુવર્દ્ધનઃ
તે સર્વનો સાર, શ્રેષ્ઠ સ્વામી અને સંબંધીઓનું કલ્યાણ વધારનાર છે.
ભરણાદેવ ભર્તાઽયં પાલનાત્પતિરુચ્યતે
પોષણથી તે પતિ કહેવાય છે, અને રક્ષણથી સ્વામી કહેવાય છે.
બન્ધુશ્ચ સુખબન્ધાચ્ચ પ્રીતિદાનાત્પ્રિયઃ પરઃ
તે બંધુ છે, સુખમાં જોડે છે અને પ્રેમ આપવાથી સર્વથી વધુ પ્રિય છે.
રતિદાનાચ્ચ રમણઃ પ્રિયો નાસ્તિ પ્રિયાત્પરઃ
સંગમાં આનંદ આપનારથી વધુ પ્રિય કોઈ નથી.
શતપુત્રાત્પરઃસ્વામી કુલજાનાં પ્રિયઃ સદા
ઉચ્ચ કુળની સ્ત્રીઓ માટે પતિ હંમેશા સો પુત્રથી પણ વધુ પ્રિય હોય છે.
સ્નાનં ચ સર્વતીર્થેષુ સર્વયજ્ઞેષુ દીક્ષણમ્
બધા પવિત્ર તીર્થોમાં સ્નાન કરવું અને બધા યજ્ઞોમાં દીક્ષા લેવો—
સર્વાણ્યેવ વ્રતાદીનિ મહાદાનાનિ યાનિ ચ
બધા વ્રતો અને મહાદાન, જે પણ હોય—
ગુરુસેવાવિપ્રસેવાદેવસેવાદિકં ચ યત્। સ્વામિનઃ પાદસેવાયાઃ કલાં નાર્હન્તિ ષોડશીમ્।।2.42.
ગુરુની સેવા, વિદ્વાનોની સેવા, દેવતાઓની સેવા વગેરે—આ બધું પતિના ચરણોની સેવાની સોળમું ભાગ પણ નથી.
ગુરુવિપ્રેષ્ટદેવેષુ સર્વેભ્યશ્ચ પતિર્ગુરુઃ
ગુરુ, વિદ્વાન, પ્રિય દેવતાઓ અને બધા કરતાં પતિ સર્વોચ્ચ ગુરુ છે.
ગોપીત્રિલક્ષકોટીનાં ગોપાનાં ચ તથૈવ ચ
ત્રણ લાખ કરોડ ગોપીઓમાં અને એ જ રીતે ગોપોમાં—
રમાદિગોપકાન્તાનામીશ્વરી તત્પ્રસાદતઃ
તેની કૃપાથી, રમા અને ગોપકાંતોમાં એ ઈશ્વરી છે.
ઇત્યુક્ત્વા રાધિકા કૃષ્ણં તત્ર દધ્યૌ સુભક્તિતઃ
આ રીતે કહીને રાધિકા ત્યાં કૃષ્ણનું ભક્તિપૂર્વક ધ્યાન કરવા લાગી.
અથ સા દક્ષિણાદેવી ધ્વસ્તા ગોલોકતો મુને
પછી, મુનિ, દક્ષિણા દેવી ગોલોકમાંથી નીચે પડી.
અથ દેવાદયઃ સર્વે યજ્ઞં કૃત્વા સુદુષ્કરમ્
પછી બધા દેવતાઓએ અત્યંત કઠિન યજ્ઞ કર્યો.
વિધિર્નિવેદનં શ્રુત્વા દેવાદીનાં જગત્પતિઃ
દેવતાઓ અને બીજાઓની વિનંતી સાંભળી, જગતના સ્વામી—
નારાયણશ્ચ ભગવાન્મહાલક્ષ્મીશ્ચ દેહતઃ
ભગવાન નારાયણ અને મહાલક્ષ્મી પોતાના શરીરથી—
બ્રહ્મા દદૌ તાં યજ્ઞાય પૂર્ણાર્થં કર્મણાં સતામ્
બ્રહ્માએ તેને યજ્ઞ માટે, સજ્જનોના કાર્યોની પૂર્ણતા માટે આપ્યા.
તપ્તકાઞ્ચનવર્ણાભાં ચન્દ્રકોટિસમપ્રભામ્ 2.42.
તેનું રૂપ તપેલા સોનાની જેમ તેજસ્વી અને કરોડો ચાંદની જેમ પ્રકાશમાન હતું.
કમલાસ્યાં કોમલાઙ્ગીં કમલાયતલોચનામ્
તેનું મુખ કમળ જેવું, અંગો નાજુક અને આંખો કમળની પાંખડી જેવી વિશાળ હતી.
વહ્નિશુદ્ધાંશુકાધાનાં બિમ્બોષ્ઠીં સુદતીં સતીમ્
અગ્નિથી શુદ્ધ થયેલા વસ્ત્રો પહેરેલા, બિંબફળ જેવી લાલ ઓઠ, સુંદર દાંત અને પવિત્ર વર્તન ધરાવતી હતી.
ઈષદ્ધાસ્યપ્રસન્નાસ્યાં રત્નભૂષણભૂષિતામ્
થોડી સ્મિત સાથે પ્રસન્ન ચહેરો અને રત્નોના આભૂષણોથી શોભિત હતી.