સ્વલોમમાનવર્ષં ચ તદ્ભોજી તત્ર તિષ્ઠતિ
એ તેટલા વર્ષો સુધી પોતાનું જ માંસ ખાય છે જેટલા વાળ તેના શરીરે હોય.
બ્રાહ્મણઃ શૂદ્રયાજી યઃ શૂદ્રશ્રાદ્ધાન્નભોજકઃ 2.30.
જે બ્રાહ્મણ શૂદ્ર માટે યજ્ઞ કરે છે અથવા શૂદ્રના શ્રાદ્ધનું ભોજન કરે છે,
યાવલ્લોમપ્રમાણાબ્દં યજમાનસ્ય સુવ્રતે
હે સુવ્રતે, યજમાનના શરીર પર જેટલા વાળ હોય એટલા વર્ષો સુધી—
તતો ભારતમાગત્ય સ શૂદ્રઃ સપ્તજન્મસુ
પછી તે વ્યક્તિ ભારતભૂમિમાં આવીને સાત જન્મ સુધી શૂદ્ર તરીકે જન્મે છે.
લઘું કૂરં મહાન્તં વા સર્પં હન્તિ ચ યો નરઃ
જે મનુષ્ય નાનો, ભયાનક કે મોટો સાપ મારી નાખે છે—
સર્પેણ ભક્ષિતઃ સોઽપિ યમદૂતેન તાડિતઃ
તેને સાપે ખાઈ જાય છે અને યમદૂત માર મારે છે.
તતો ભવેન્માનવશ્ચાપ્યલ્પાયુર્દદ્રુસંયુતઃ
પછી તે મનુષ્ય ઓછા આયુષ્યવાળો અને કુષ્ઠરોગથી પીડિત થઈ જન્મે છે.
વિધિં પ્રકલ્પ્ય જીવાંશ્ચ ક્ષુદ્રજન્તૂંશ્ચ હન્તિ યઃ
જે કોઈ જાણબૂઝીને જીવજંતુઓ અને નાના પ્રાણીઓ મારી નાખે છે—
દિવાનિશં ભક્ષિતસ્તૈરનાહારશ્ચ શબ્દકૃત્
તેને દિવસ-રાત એ જંતુઓ ખાઈ જાય છે, તે ભૂખ્યો રહે છે અને પીડાથી ચીસ પાડે છે.
તતો ભવેત્ક્ષુદ્રજન્તુર્જાતિર્વૈ યાવતી સ્મૃતા
પછી તે એટલા જન્મો સુધી એ જ નાના પ્રાણીઓના રૂપમાં જન્મે છે જેટલા જન્મો યાદ આવે.
યો મૂઢો મધુ ગૃહ્ણાતિ હત્વા ચ મધુમક્ષિકાઃ
જે મૂર્ખ મધ મેળવવા માટે મધમાખીઓ મારી નાખે છે—
ભક્ષિતો ગરલૈર્દગ્ધો યમદૂતેન તાડિતઃ 2.30.
તેને એના ઝેરથી દાઝી નાખે છે, ખાઈ જાય છે અને યમદૂત માર મારે છે.
દણ્ડં કરોત્યદંડ્યે ચ વિપ્રે દણ્ડં કરોતિ ચ
જે કોઈ અપરાધ ન કરનારને દંડ આપે છે, અથવા બ્રાહ્મણને દંડ આપે છે—
તલ્લોમમાનવર્ષં ચ તત્ર તિષ્ઠત્યહર્નિશમ્
તેને એ વ્યક્તિના શરીર પર જેટલા વાળ હોય એટલા વર્ષો સુધી દિવસ-રાત ત્યાં રહેવું પડે છે.
અર્થલોભેન યો ભૂપઃ પ્રજાદણ્ડં કરોતિ ચ
જે રાજા ધનની લાલચમાં પ્રજાને દંડ આપે છે—
તતો વૃશ્ચિકજાતિશ્ચ સપ્તજન્મસુ જાયતે
પછી તે સાત જન્મ સુધી વિચ્છુના રૂપમાં જન્મે છે.
બ્રાહ્મણઃ શસ્ત્રધારી યો હ્યન્યેષાં ધાવકો ભવેત્
જે બ્રાહ્મણ હથિયાર ધારણ કરે છે અથવા બીજાના કામે દોડે છે—
સ તિષ્ઠતિ સ્વલોમાબ્દં કુણ્ડાદિષુ શરાદિષુ
તેને પોતાના શરીર પર જેટલા વાળ હોય એટલા વર્ષો સુધી કૂવામાં કે બાણોમાં રહેવું પડે છે.
કારાગારે સાન્ધકારે નિબધ્નાતિ પ્રજાશ્ચ યઃ
જે કોઈ લોકોને અંધકારમય કેદખાનામાં બંધ કરે છે—
તત્કુણ્ડં તપ્તતોયાક્તં સાન્ધકારં ભયઙ્કરમ્
એ કૂવો ઉકળતા પાણીથી ભરેલો, ઘોર અંધકાર અને ભયાનક હોય છે.
કીટૈર્વિદ્ધો વસેત્તત્ર પ્રજાલોમાબ્દમેવ ચ
કીડાઓએ દંશન કરવાથી, એ વ્યક્તિ એક વર્ષ સુધી ત્યાં રહે છે અને આખું શરીર વાળથી ઢંકાઈ જાય છે.
તતો નક્રાદિજાતિશ્ચ ભવેન્નદ્યાદિષુ ધ્રુવમ્
પછી એ ચોક્કસપણે નદી વગેરે સ્થળોએ મગર કે એ જેવા પ્રાણી રૂપે જન્મે છે.
વક્ષઃ શ્રોણીસ્તનાસ્યં ચ યઃ પશ્યતિ પરસ્ત્રિયાઃ
જે વ્યક્તિ પરસ્ત્રીના છાતી, કટિ, સ્તન કે મુખને જુએ છે—
સ વસેત્કાકકુણ્ડં ચ કાકૈશ્ચ ક્ષુણ્ણલોચનઃ
એ કાગડાની ખાડીમાં રહે છે અને કાગડાઓ એની આંખો કાઢી લે છે.
સપ્તજન્મદરિદ્રશ્ચ મહાક્રૂરશ્ચ પાતકી
એ સાત જન્મ સુધી ગરીબ બને છે, અત્યંત ક્રૂર બને છે અને પાપી બને છે.
યો ભારતે તામ્રચૌરો લૌહચૌરશ્ચ સુન્દરિ
હે સુંદરે, ભારતભૂમિમાં જે તાંબું કે લોખંડ ચોરે છે—
તત્રૈવ વજ્રવિડ્ભોજી વજ્રૈશ્ચ ક્ષુણ્ણલોચનઃ
ત્યાં એ કાંટાવાળું માટી ખાતો રહે છે અને કાંટાઓ એની આંખો ભેળવી દે છે.
ભારતે દેવચૌરશ્ચ દેવદ્રવ્યાદિહારકઃ
ભારતમાં જે દેવતાનું ચોરાવે છે અથવા દેવદ્રવ્ય લઈ જાય છે—
દેહદગ્ધો હિ તદ્વજ્રૈરનાહારશ્ચ શબ્દકૃત્
એના શરીર પર એ જ કાંટાઓથી દાઝ થાય છે, એને ખાવા માટે કંઈ મળતું નથી અને એ રડતો રહે છે.
ત્રિજન્મનિ બકઃ સોઽપિ શ્વેતહંસસ્ત્રિજન્મનિ 2.30.
એ ત્રણ જન્મ સુધી બગલો બને છે અને ત્રણ જન્મ સુધી સફેદ હંસ બને છે.