વિદ્યાપ્રભાવજ્ઞાનાર્થં મયા ત્વં ચ પરીક્ષિતઃ
વિદ્યાની શક્તિ જાણવા માટે, જ્ઞાન માટે મેં તને પણ પરખ્યું છે.
વરાય ગુણહીનાય વૃદ્ધાયાજ્ઞાનિને તથા
ગુણહીન, વૃદ્ધ કે અજ્ઞાન વ્યક્તિને—
અત્યન્તકોપયુક્તાય ચાત્યન્તદુર્મુખાય ચ
અતિશય રોષથી ભરેલા કે ખૂબ જ દુઃખી ચહેરાવાળા વ્યક્તિને,
જડાય ચૈવ મૂકાય ક્લીબતુલ્યાય પાપિને
મૂઢ, મૌન, ક્લીબ સમાન કે પાપી વ્યક્તિને—
શાન્તાય ગુણિને ચૈવ યૂને ચ વિદુષેઽપિ ચ
શાંતિથી ભરેલા, સારા ગુણવાળા, યુવાન અને વિદ્વાન વ્યક્તિને,
યઃ કન્યાપાલનં કૃત્વા કરોતિ વિક્રયં યદિ
જે કોઈ કન્યાની રક્ષા કર્યા પછી તેને વેચે છે,
કન્યામૂત્રપુરીષં ચ તત્ર ભક્ષતિ પાતકી
એ પાપી એ કન્યાનું મૂત્ર અને વિશ્ઠા ખાય છે.
તદન્તે વ્યાધયોનૌ ચ લભતે જન્મ નિશ્ચિતમ્ 2.16.
પછી તે નિશ્ચયે રોગગ્રસ્ત યોનિમાં જન્મ મેળવે છે.
ઇત્યેવમુક્ત્વા તુલસી વિરરામ તપોવને
આ રીતે કહીને તુલસી તપોવનમાં મૌન રહી.
મૂર્ધ્ના નનામ તુલસી શઙ્ખચૂડશ્ચ નારદ
તુલસી, શંખચૂડ અને નારદે માથું નમાવ્યું.
કિં કરોષિ શઙ્ખચૂડ સંવાદમનયા સહ
શંખચૂડ, તું એના સાથે શું વાત કરી રહ્યો છે?
ત્વં ચ પુરુષરત્નં ચ સ્ત્રીરત્નં સ્ત્રીષ્વિયં સતી
તું પુરુષોમાં રત્ન છે, અને એ સ્ત્રીઓમાં રત્ન છે; એ સ્ત્રીઓમાં સતી છે.
નિર્વિરોધસુખં રાજન્કો વા ત્યજતિ દુર્લભમ્
રાજા વિવાદ વગરની દુર્લભ સુખને છોડી દે છે.
કિમુપેક્ષસિ ત્વં કાન્તમીદૃશં ગુણિનં સતી
સતી, તું આવા પ્રિય અને ગુણવાન પુરુષને કેમ અવગણીએ છે?
યથા લક્ષ્મીશ્ચ લક્ષ્મીશે યથા કૃષ્ણે ચ રાધિકા
જેમ લક્ષ્મી લક્ષ્મીના સ્વામી સાથે છે, જેમ રાધિકા કૃષ્ણ સાથે છે,
યથા ધરા વરાહે ચ યથા મેના હિમાલયે
જેમ ધરા વરાહ સાથે છે, જેમ મેનાં હિમાલય સાથે છે,
રોહિણી ચ યથા ચન્દ્રે યથા કામે રતિઃ સતી
જેમ રોહિણી ચંદ્ર સાથે છે, અને જેમ રતિ કામ સાથે છે, સતી,
યથાઽહલ્યા ગૌતમે ચ દેવહૂતિશ્ચ કર્દમે 2.16.
જેમ અહલ્યા ગૌતમ સાથે છે, અને દેવહૂતિ કર્દમ સાથે છે,
યથા ચ દક્ષિણા યજ્ઞે યથા સ્વાહા હુતાશને
જેમ દક્ષિના યજ્ઞમાં છે, જેમ સ્વાહા અગ્નિ સાથે છે,
દેવસેના યથા સ્કન્દે ધર્મે મૂત્તિર્યથા સતી
જેમ દેવસેના સ્કંદ સાથે છે, અને મૂત્તિ ધર્મ સાથે છે, સતી,
અનેન સાર્દ્ધં સુચિરં સુન્દરેણ ચ સુન્દરિ
સુંદરે, તું લાંબા સમય સુધી આ સુંદર પુરુષ સાથે રહેશે.
પશ્ચાત્પ્રાપ્સ્યસિ ગોવિન્દં ગોલોકે પુનરેવ ચ
પછી તું ફરીથી ગોલોકમાં ગોવિંદને પ્રાપ્ત કરશે.
ઇત્યેવમાશિષં કૃત્વા સ્વાલયં પ્રયયૌ વિધિઃ
આ રીતે આશીર્વાદ આપી, બ્રહ્મા પોતાના ઘર તરફ પરત ફર્યા.
સ્વર્ગે દુન્દુભિવાદ્યં ચ પુષ્પવૃષ્ટિર્બભૂવ હ
સ્વર્ગમાં દેવડોળના અવાજ સાથે ફૂલવર્ષા થઈ.
મૂર્ચ્છાં સમ્પ્રાપ તુલસી નવસઙ્ગમસઙ્ગતા
તુલસી પોતાના નવા પતિ સાથે મળીને બેહોશ થઈ ગઈ.
ચતુઃષષ્ટિકલામાનં ચતુઃષષ્ટિવિધં સુખમ્
તેમણે ચૌસઠ કળાઓ પ્રમાણે ચૌસઠ પ્રકારના આનંદ માણ્યા.
અઙ્ગપ્રત્યંગ સંશ્લેષપૂર્વકં સ્ત્રીમનોહરમ્
અંગ અને ઉપઅંગના સ્પર્શથી, જે સ્ત્રીઓને ખૂબ ગમતું હતું,
અતીવ રમ્યેદેશે ચ સર્વજન્તુવિવર્જિતે 2.16.
અતિ સુખદ અને સુંદર જગ્યાએ, જ્યાં બીજાં કોઈ જીવ નથી,
પુષ્પોદ્યાને નદીતીરે પુષ્પચન્દનચર્ચિતે
ફૂલો અને ચંદનથી સજેલા, નદીના કિનારે આવેલા ફૂલ બગીચામાં,
ભૂષિતાં ભૂષણૈઃ સર્વૈરતીવ સુમનોહરામ્
બધા આભૂષણોથી સજાયેલી, તે અત્યંત સુંદર અને મનમોહક હતી.