ગંગાયાઃ પદ્મયા સાર્દ્ધં પ્રીતિશ્ચાપિ સુસમ્મતા
ગંગા અને પદ્મા વચ્ચેનું સ્નેહ સૌને બહુ પસંદ છે.
કિં જીવનેન મેઽત્રૈવ દુર્ભગાયાશ્ચ સામ્પ્રતમ્
હવે અહીં રહેવાનો શું અર્થ, જ્યારે હું એટલી દુર્ભાગી છું?
ત્વાં સર્વેશં સત્ત્વરૂપં યે વદન્તિ મનીષિણઃ
હે સર્વેશ્વર, જેઓ જ્ઞાની છે તેઓ તને પવિત્ર સ્વરૂપ ધરાવતો કહે છે.
સરસ્વતીવચઃ શ્રુત્વા દૃષ્ટ્વા તાં કોપસંયુતામ્
સરસ્વતીના વચન સાંભળી અને તેને ક્રોધથી ભરેલી જોઈને,
ગતે નારાયણે ગંગામવોચન્નિર્ભયં રુષા
નારાયણ જતા રહ્યા ત્યારે, ગંગાએ નિર્ભયતાથી અને ગુસ્સામાં કહ્યું.
હે નિર્લજ્જે સકામે ત્વં સ્વામિગર્વં કરોષિ કિમ્
હે નિર્લજ્જા, કામથી ભરેલી, તું પતિનો અભિમાન શા માટે બતાવે છે?
માનહાનિં કરિષ્યામિ તવાદ્ય હરિસન્નિધૌ 2.6.
આજે હું હરિની હાજરીમાં તારો અપમાન કરીશ.
ઇત્યેવમુક્ત્વા ગંગાયા જિઘૃક્ષું કેશમુદ્યતામ્
આ રીતે કહી, તેણે ગંગાના વાળ પકડવા હાથ ઉંચો કર્યો.
શશાપ વાણી તાં પદ્માં મહાકોપવતી સતી
વાણી, ભારે ગુસ્સામાં, પદ્માને શાપ આપ્યો.
વિપરીતં યતો દૃષ્ટ્વા કિંચિન્નો વક્તુમર્હસિ
તમે ખોટું વર્તન કર્યું છે, તેથી હવે તારે કંઈ બોલવું યોગ્ય નથી.
શાપં શ્રુત્વા ચ સા દેવી ન શશાપ ચુકોપ ન
શાપ સાંભળ્યા પછી, એ દેવી neither શાપ આપ્યો, neither ગુસ્સે થઈ.
અત્યુદ્ધતાં ચ તાં દૃષ્ટ્વા કોપપ્રસ્ફુરિતાનના
તેને ખૂબ જ ઉગ્ર અને ગુસ્સામાં ચહેરો કંપતો જોઈને,
ગંગોવાચ વાગ્દુષ્ટા વાગધિષ્ઠાત્રી દેવીયં કલહપ્રિયા
ગંગાએ કહ્યું: આ દેવી, વાણીની સ્વામિની, વાણીમાં કઠોર અને ઝઘડાળુ છે.
યાવતી યોગ્યતાઽસ્યાશ્ચ યાવતી શક્તિરેવ વા
એની જેટલી યોગ્યતા હોય, જેટલી શક્તિ હોય,
સ્વબલં યન્મમ બલં વિજ્ઞાપયિતુમર્હતુ
જેનું બળ મારા બળ બરાબર હોય, એ પોતાનું બળ જાહેર કરે.
અધો મર્ત્યં સા પ્રયાતુ સન્તિ યત્રૈવ પાપિનઃ 2.6.
એ સ્ત્રી પાતાળ લોકમાં જાય, જ્યાં પાપી લોકો વસે છે.
ઇત્યેવં વચનં શ્રુત્વા તાં શશાપ સરસ્વતી
આવું વચન સાંભળીને સરસ્વતીએ તેને શાપ આપ્યો.
એતસ્મિન્નન્તરે તત્ર ભગવાનાજગામ હ
એ સમયે ત્યાં ભગવાન પધાર્યા.
સરસ્વતીં કરે ધૃત્વા વાસયામાસ વક્ષસિ
ભગવાને સરસ્વતીનો હાથ પકડીને તેને પોતાના છાતી પર બેસાડ્યા.
શ્રુત્વા રહસ્યં તાસાં ચ શાપસ્ય કલહસ્ય ચ
તેમણે એ શાપ અને ઝઘડાનું રહસ્ય સાંભળ્યું.
શ્રીભગવાનુવાચ અયોનિસમ્ભવા ભૂમૌ તસ્ય કન્યા ભવિષ્યસિ
ભગવાને કહ્યું: 'પૃથ્વી પર તું ગર્ભ વિના પુત્રી રૂપે જન્મીશ.'
તત્રૈવ દૈવદોષેણ વૃક્ષત્વં ચ લભિષ્યસિ
ત્યાં તારા ભાગ્યના દોષથી તારે વૃક્ષ રૂપ પણ મેળવવું પડશે.
ભૂત્વા પશ્ચાચ્ચ મત્પત્ની ભવિષ્યસિ ન સંશયઃ
પછી તું મારી પત્ની બનશે, એમાં કોઈ શંકા નથી.
કલયા ચ સરિદ્ભૂત્વા શીઘ્રં ગચ્છ વરાનને
તું તારા અંશથી નદી બનીને, વહેલી જલદી જા, સુન્દરી.
ગઙ્ગે યાસ્યસિ ચાંશેન પશ્ચાત્ત્વં વિશ્વપાવની
તું અંશરૂપે ગંગા બની જઈશ અને પછી સમગ્ર જગતને પવિત્ર કરીશ.
ભગીરથસ્ય તપસા તેન નીતા સુદુષ્કરાત્ 2.6.
ભગીરથના અત્યંત કઠિન તપથી તું નીચે લાવવામાં આવી.
મદંશસ્ય સમુદ્રસ્ય જાયા જાયે મમાજ્ઞયા
મારા આજ્ઞાથી તું મારા મદના અંશરૂપ સમુદ્રની પત્ની બન.
ગઙ્ગાશાપેન કલયા ભારતં ગચ્છ ભારતિ
ગંગાના શાપથી, અંશરૂપે ભારત દેશમાં જા, ભારતી.
સ્વયં ચ બ્રહ્મસદનં બ્રહ્મણઃ કામિની ભવ
અને તું પોતે બ્રહ્માના લોકમાં જઈ, બ્રહ્માની પ્રિય બની જા.
શાન્તા ચ્ ક્રોધરહિતા મદ્ભક્તા મત્સ્વરૂપિણી
શાંત, ક્રોધરહિત, મારી ભક્ત અને મારી જ સ્વરૂપવાળી થા.