યસ્ય ચિત્તં પરસ્ત્રીષુ સોઽશુચિઃ સર્વકર્મસુ ।। ન કર્મફલભાક્પાપી નિન્દ્યો વિશ્વેષુ સર્વતઃ 2.58.
જેનું મન પરસ્ત્રીઓમાં છે, તે બધા કર્મોમાં અશુદ્ધ છે; પાપી છે, કર્મફળ પામતો નથી અને સર્વત્ર નિંદિત છે.
સતીત્વં મે નાશયસિ યક્ષ્મગ્રસ્તો ભવિષ્યસિ
તું મારું પતિવ્રત ધ્વંસ કરે છે; તને ક્ષય રોગ થશે.
દુષ્ટાનાં દર્પહા કૃષ્ણો દર્પં તે નિહનિષ્યતિ
દુષ્ટોના અહંકારનો નાશ કરનાર કૃષ્ણ, તારો અહંકાર તોડી નાખશે.
ઇત્યુક્ત્વા તારકા સાધ્વી રુરોદ ચ મુહુર્મુહુઃ
આ રીતે કહીને, સાધ્વી તારાએ વારંવાર રડવું શરૂ કર્યું.
બ્રહ્માણં પરમાત્માનમાકાશં પવનં ધરામ્
બ્રહ્મા, પરમાત્મા, આકાશ, પવન અને ધરતી—
તારકાવચનં શ્રુત્વા ન ભીતઃ સ ચુકોપ હ
તારાના શબ્દો સાંભળીને, તે ડર્યો નહીં, પણ ગુસ્સે થયો.
રથં ચ ચાલયામાસ મનોયાયી મનોહરમ્
તે મનથી ચાલતું, સૌને મોહી લે એવું રથ ચલાવ્યું.
વિસ્પન્દકે સુરવને ચન્દને પુષ્પભદ્રકે
વિસ્પંદક નામના દેવવનમાં, ચંદન અને પુષ્પભદ્રક વૃક્ષો વચ્ચે,
સુગન્ધિ પુષ્પતલ્પે ચ પુષ્પચન્દનવાયુના
સુગંધિત ફૂલોના પથારે, ફૂલ અને ચંદનના સુગંધથી ભરેલા પવનમાં,
શૈલે શૈલે નદે નદ્યાં શૃંગારં કુર્વતોસ્તયોઃ
દરેક પર્વત પર, દરેક નદીમાં, એ બંનેએ પ્રેમભરી રમણીઓ કરી.
બભૂવ શરણાપન્નો ભીતો દૈત્યેષુ ચન્દ્રમાઃ 2.58.
દૈત્યોથી ડરીને ચંદ્રમાએ આશરો માંગ્યો.
અભયં ચ દદૌ તસ્મૈ કૃપયા ભૃગુનન્દનઃ
ભૃગુપુત્રએ દયા કરીને તેને નિર્ભયતા આપી.
સભાયાં જહસુર્હૃષ્ટા બલિનો દિતિનન્દનાઃ
સભામાં દિતિના શક્તિશાળી પુત્રોએ આનંદથી હસી ઉઠ્યા.
સતીસતીત્વધ્વંસેન પાપિષ્ઠચન્દ્રમણ્ડલે
પવિત્રતાનો નાશ થતાં, પાપી ચંદ્રમંડળે પોતાનો તેજ ગુમાવ્યો.
ઉવાચ તં મહાભીતં શુક્રો વેદવિદાં વરઃ
વેદોમાં શ્રેષ્ઠ એવા શુક્રે, ખૂબ ડરેલા તેને કહ્યું:
શુક્ર ઉવાચ દુર્નીતં કર્મ તે પુત્ર નીચવન્નયશસ્કરમ્
"પુત્ર, તું જે કર્યું તે દુષ્ટ અને અપમાનજનક છે, નીચ માણસ જેવું."
રાજસૂયસ્ય સુફલે નિર્મલે કીર્ત્તિમણ્ડલે
રાજસૂયના શુદ્ધ અને શુભ યશવર્તુળમાં,
ત્યજ દેવગુરૌ પત્નીં પ્રસૂમિવ મહાસતીમ્
દેવતાઓના ગુરુની પત્નીને, ભલે તે મહાસતી હોય, ઉપયોગ પછી ફૂલ ફેંકી દેવું એમ તું છોડી દે.
શમ્ભોઃ સુરાણામીશસ્ય ગુરુપુત્રસ્ય વેધસઃ
એ શંભુ, દેવોના સ્વામી, ગુરુપુત્ર અને સૃષ્ટિકર્તાની પત્ની છે.
શત્રોરપિ ગુણા વાચ્યા દોષા વાચ્યા ગુરોરપિ
શત્રુના ગુણ પણ કહેવા જોઈએ અને ગુરુના દોષ પણ કહેવા જોઈએ.
સ શત્રુર્મે સુરગુરુઃ પરો વિશ્વે નિશાકર યત્ર લોકાશ્ચ ધર્મિષ્ઠાસ્તત્ર ધર્મઃ સનાતનઃ 2.58.
હે ચંદ્ર, એ દેવગુરુ મારો શત્રુ છે, પણ જ્યાં ધર્મનિષ્ઠ લોકો રહે છે, ત્યાં સનાતન ધર્મ છે.
યતો ધર્મસ્તતઃ કૃષ્ણો યતઃ કૃષ્ણસ્તતો જયઃ
જ્યાં ધર્મ છે, ત્યાં કૃષ્ણ છે; જ્યાં કૃષ્ણ છે, ત્યાં વિજય છે.
હિંસકાઃ પ્રલયં યાન્તિ ધર્મો રક્ષતિ ધાર્મિકમ્
હિંસક લોકો વિનાશ પામે છે; ધર્મ ધર્મીનું રક્ષણ કરે છે.
તથાઽપિ નહિ રક્ષન્તિ ધર્મઘ્નં પાપિનં જનમ્
છતાં પણ, ધર્મનો નાશ કરનાર પાપી માણસને ધર્મ બચાવતો નથી.
બ્રહ્મહત્યાષોડશાંશ પાતકં ચ ભવેદ્ધ્રુવમ્
બ્રાહ્મણહત્યા જેવો પાપનો સોળમો ભાગ ચોક્કસ થાય છે.
વિપ્રપત્નીસતીનાં ચ ગમનં વૈ બલેન ચેત્
જો કોઈ બ્રાહ્મણની પત્ની કે સતી સ્ત્રીઓ પાસે જબરદસ્તી જાય,
ધર્મ્મં ચર મહાભાગ બ્રાહ્મણીં ત્યજ સામ્પ્રતમ્
હે મહાભાગ, ધર્મનું પાલન કરો અને હવે બ્રાહ્મણ સ્ત્રીને છોડો.
ઉપાયેન ચ તે પાપં દૂરીભૂતં ભવેન્નનુ
યોગ્ય રીતે કરશો તો તમારું પાપ ચોક્કસ દૂર થઈ જશે.
શસ્ત્રહીનં ચ ભીતં ચ દીનં ચ શરણાર્થિનમ્
જે શસ્ત્રવિહિન, ડરેલો, દુઃખી અને આશ્રય શોધે છે—
રાજસૂયશતાનાં ચ રક્ષિતા લભતે ફલમ્
એવા માણસને રક્ષનારને રાજસૂય યજ્ઞના સો ફળ મળે છે.