એતસ્મિન્નન્તરે તત્ર શતાનન્દો મહામુનિઃ । કોટિભિર્મુનિભિઃ સાર્ધમાજગામ હરેઃ પુરઃ
આ દરમિયાન ત્યાં મહામુનિ શતાનંદ કરોડો મુનિઓ સાથે હરિની સામે આવ્યા.
પુરં પ્રવેશયામાસ શતદ્વારં ચ દુર્ગમમ્ । અગમ્યં ચાપિ શત્રૂણાં મિત્રાણા ચ સુખપ્રદમ્
તેમણે સૌને એ શહેરમાં પ્રવેશ કરાવ્યો, જે સો દરવાજાવાળું, મજબૂત, દુશ્મનો માટે અપ્રાપ્ય અને મિત્રો માટે સુખદાયક હતું.
દેવકન્યા નાગકન્યા રાજકન્યાસ્તથૈવ ચ । મુનિકન્યા વરં દ્રષ્ટું સસ્મિતાશ્ચ સમાયયુઃ
દેવકન્યાઓ, નાગકન્યાઓ, રાજકન્યાઓ અને મુનિની દીકરીઓ, સૌ હસતાં મુખે વરદેખવા આવી.
દદૃશુર્યોષિતઃ સર્વા નિમેષરહિતેન ચ । પ્રસન્નં કારયામાસ સસ્મિતશ્ચન્દ્રશેખરઃ
બધી સ્ત્રીઓએ અખંડ દ્રષ્ટિથી તેમને જોયા; અને ચંદ્રશેખરે સ્મિત સાથે સૌને આનંદિત કર્યા.
રત્નેન્દ્રસારનિર્માણરથસ્થં પરમેશ્વરમ્ । સર્વેષાં પરમાત્માનં ભક્તાનુગ્રહવિગ્રહમ્
તેમણે સર્વના આત્મા, ભક્તોને કૃપા આપનારા પરમેશ્વરને, ઉત્તમ રત્નોથી બનેલા રથ પર ઉભેલા જોયા.
નવીનજલદશ્યામં શોભિતં પીતવાસસા । યન્દનોક્ષિતસર્વાઙ્ગં વનમાલાવિભૂષિતમ્
તેમનો વર્ણ નવા મેઘ જેવો શ્યામ, પીળાં વસ્ત્રોથી શોભિત, ચંદનથી સ્નાન કરેલો અને વનમાળાથી અલંકૃત હતો.
રત્નકેયૂરવલયરત્નમાલાકુલોજ્જ્વલમ્ । રત્નકુણ્ડલયુગ્મેન ગણ્ડસ્થલવિરાચિતમ્
તેમણે રત્નખચિત કાંડા, કંગણ અને હાર પહેર્યા હતા, અને રત્નકુંડલાની જોડીથી ગાલ શોભી રહ્યા હતા.
રત્નેન્દ્રસારનિર્માણક્વણન્મઞ્જીરરઞ્જિતમ્ । સસ્મિતં મુરલીહસ્તં પશ્યન્તં રત્નદર્પણમ્
રત્નોથી બનેલા ઝણઝણતા પાયલથી પગ શોભી રહ્યા હતા, સ્મિતભર્યા મુખે, હાથમાં વાંસળી અને રત્નના દર્પણમાં નિહાળી રહ્યા હતા.
સપ્તભિઃ પાર્ષદૈર્ગોપૈઃ સેવિતં શ્વેતચામરૈઃ । નવયૌવનસંપન્નં શરત્કમલલોચનમ્
સાત ગોપસખાઓએ સફેદ ચામરાથી સેવા કરી રહી હતી; તેઓ નવયૌવનથી ભરપૂર અને શરદકમળ જેવી આંખો ધરાવતા હતા.
શરત્પૂર્ણેન્દુતુલ્યાસ્યં ભક્તાનુગ્રહકારકમ્ । કોટિકન્દર્પસૌન્દર્યં સત્યં નિત્યં સનાતનમ્
તેમનું મુખ શરદપૂર્ણિમાના ચંદ્ર જેવું, ભક્તોને કૃપા આપનારું, કરોડો કામદેવ જેટલું સુંદર, સત્ય, શાશ્વત અને સનાતન હતું.
તીર્થપૂતં કીર્તિપૂતં બ્રહ્મેશશેષવન્દિતમ્ । પરમ્હ્નાદકં રૂપં કૌટિચન્દ્રસમપ્રભમ્
તેમનું રૂપ તીર્થ અને કીર્તિથી પવિત્ર, બ્રહ્મા, ઈશ અને શેષદેવે વંદિત, મનને આનંદ આપનારું અને અનેક ચંદ્ર જેવી તેજસ્વીતા ધરાવતું હતું.
ધ્યાનાસાધ્યં દુરારાધ્યં પરમં પ્રકૃતેઃ પરમ્ । દૂર્વયા પટ્ટસૂત્રં ચ રત્નેન્દ્રસારદર્પણમ્
તેમને ધ્યાનથી પ્રાપ્ત કરી શકાય છે, પૂજવામાં અઘરા છે, પરમ અને પ્રકૃતિથી પર છે; દુર્વા ઘાસની વેણી, પટ્ટાનું દોરું અને રત્નનું દર્પણ ધારણ કર્યું છે.
દધાનં કર્તૃકાસાર્ધ કદલ્યાઃ સ્ફુટમઞ્જરીમ્ । ચૂડાં ત્રિવિક્રમાકારાં માલતીમાલ્યભૂષિતમ્
તેમણે વાળમાં સોનાની કળીથી બંધાયેલું કાચું કેળાના ફૂલોનું ગુચ્છ અને માળતીના ફૂલોની માળા પહેરી હતી.
પુષ્પં નારીપ્રદત્તં ચ મુકુટં મસ્તકોજજ્વવલમ્ । દૃષ્ટ્વા વરં યુવત્યશ્ચ મૂર્ચ્છા સંપ્રાપુરીશ્વરમ્
એક સ્ત્રીએ આપેલું ફૂલ તેમના મસ્તકના મુકુટમાં શોભી રહ્યું હતું; વરરાજાને જોઈ યુવતીઓ ભગવાનને જોઈ બેહોશ થઈ ગઈ.
રુક્મિણીજીવનં ધન્યં શ્લાધ્યમિત્યૂચુરીપ્સિતમ્ । જામાતરં સા દદર્શ રાજ્ઞી ભીષ્મકકામિની
'રુક્મિણીનું જીવન ધન્ય છે અને વખાણવા જેવું છે,' એમ બધાએ કહ્યું. રાજા ભીષ્મકની પ્રિય રાણી એ પોતાના મનગમતા જમાઈને જોઈને આનંદિત થઈ.
નિમેષરહિતા તુષ્ટા પ્રસન્નવદનેક્ષણા । રાજા પ્રસન્નવદનઃ સામાત્યઃ સપુરોહિતઃ
રાણી આંખ પણ ન ઝાંપ્યા, પ્રસન્ન ચહેરે તૃપ્ત થઈને જોઈ રહી. રાજા પણ પોતાના મંત્રીઓ અને પુરોહિતો સાથે ખુશહાલ ચહેરે બેઠા હતા.
સમાગત્ય સુરાન્વિપ્રાન્ભૂપાંશ્ચ પ્રણનામ સઃ । દદૌ યોગ્યાશ્રમં તેભ્યો ભક્ષ્યપૂર્ણ સુધોપમમ્
પછી એ દેવતાઓ, વિદ્વાન બ્રાહ્મણો અને રાજાઓ પાસે ગયો, બધાને વંદન કર્યું અને તેમને સુખદાયક, અમૃત જેવું ભોજન ભરેલા યોગ્ય સ્થાન આપ્યા.
દિવાનિશં ચાપ્યુવાચ દીયતાં દીયતામિતિ । સુખં નિનાય રજનીં દેવૈશ્ચ બાન્ધવૈઃ સહ
દિવસ-રાત એ કહેતો રહ્યો, 'આપો, આપો!' અને દેવતાઓ તથા પોતાના સગાં-સંબંધીઓ સાથે રાત આનંદથી વિતાવી.
વસુદેવઃ પ્રભાતે ચ પ્રાતઃકૃત્યં ચકાર સઃ । સ્નાત્વા સંધ્યાદિકં કૃત્વા ધૃત્વા ધૌતે ચ વાસસી
વસુદેવએ સવારે ઉઠીને સ્નાન કર્યું, સંધ્યા-પુજા વગેરે કરી, પછી તાજા ધોઇને કપડા પહેર્યા અને પોતાની પ્રાત:કાળની ફરજ બજાવી.
ચકાર વેદમન્ત્રેણ શુભાધિવાસનં હરેઃ । સંપૂજ્ય માતૃકાઃ સર્વાઃ સાક્ષાચ્ચ સર્વદેવતાઃ
એણે વેદમંત્રોથી હરિનું શુભ અભિષેક કર્યું, સર્વ માતાઓ અને સર્વ દેવતાઓનું શ્રદ્ધાપૂર્વક પૂજન કર્યું.
પ્રદાય વસુધારાં ચ વૃદ્ધિશ્રાદ્ધાદિકં તથા । પ્રાહ્મણાન્ભોજયામાસ દેવાંશ્ચ બાન્ધવાંસ્તથા
પછી એણે ભૂમિદાન આપ્યું અને વૃદ્ધિ શ્રાદ્ધ વગેરે વિધિઓ કર્યા. બ્રાહ્મણો, દેવતાઓ અને સગાં-સંબંધીઓને ભોજન પણ કરાવ્યું.
વાદ્યં ચ વાદયામાસ કારયામાસ મઙ્ગલમ્ । સુવેષં કારયામાસ વરસ્યાપિ પ્રશંસિતમ્
એણે વાદ્ય વગાડાવ્યા અને શુભ મંગળ વિધિઓ કરાવ્યા. વરરાજાને સુંદર અને વખાણપાત્ર વસ્ત્રો પહેરાવ્યા.
સજ્જં ચ કારયામાસ નરયાનં સુશોભનમ્ । એવં રાજા ભીષ્મકશ્ચ વિવાહાર્હં ચ મઙ્ગલમ્
એણે સુંદર રથ તૈયાર કરાવ્યો. આમ રાજા ભીષ્મકે લગ્ન માટે જરૂરી બધા શુભ કામો કરી દીધા.
પુરોહિતૈર્વેદમન્ત્રૈઃ સર્વ કર્મ ચકાર સઃ । મણિરત્નં ધનં ચાપિ મુક્તામાણિક્યહીરકમ્
પુરોહિતો અને વેદમંત્રોથી બધા વિધિઓ કર્યા. એણે મોતી, મણિ, હીરા, માણિક અને ધન પણ આપ્યું.
ભક્ષ્યદ્રવ્યં ચ વસ્ત્રં ચાપ્યુપહારમનુત્તમમ્ । ભટ્ટેમ્યો બ્રાહ્મણેભ્યોઽપિ ભિક્ષુકેભ્યો દદૌ મુદા
ભોજનની વસ્તુઓ, કપડાં અને ઉત્તમ ભેટો આપ્યાં. એણે આનંદથી બ્રાહ્મણો, વિદ્વાનો અને ભિક્ષુકોને પણ દાન આપ્યું.
વાદ્યં ચ વાદયામાસ કારયામાસ મઙ્ગલમ્ । સુવેષં કારયામાસ રુક્મિણ્યાશ્ચ મનોહરમ્
એણે વાદ્ય વગાડાવ્યા અને મંગળ વિધિઓ કરાવ્યા. રુક્મિણીને પણ મનમોહક વસ્ત્રો અને શૃંગાર કરાવ્યું.
રાજ્ઞીભિર્મુનિપત્નીભિર્વિધાનં ચ યથોચિતમ્ । તતઃ શુભે ક્ષણે પ્રાપ્તે માહેન્દ્રે પરમોદયે
રાણીઓ અને મુનિની પત્નીઓએ નિયમ પ્રમાણે વિધિઓ કર્યા. પછી શુભ ક્ષણે, મહેન્દ્ર નક્ષત્રના ઉત્તમ ઉદયે,
વિવાહોચિતલગ્ને ચ લગ્નાધિપતિસંયુતે । સદ્ગ્રહેક્ષણશુદ્ધે ચાપ્યસતાં દૃષ્ટિવર્જિતે
લગ્ન માટે યોગ્ય મુહૂર્તે, શુભ ગ્રહોના દૃષ્ટિથી પવિત્ર સમયે અને અશુભ ગ્રહોની દૃષ્ટિ ટાળી, લગ્ન આરંભાયા.
શુભક્ષણે સુભર્ક્ષે ચ વિશુદ્ધે ચન્દ્રતારયોઃ । વેધદોષાદિરહિતે શલાકાદિવિવર્જિતે
શુભ ક્ષણે, શુભ નક્ષત્રમાં, ચંદ્ર અને તારાઓ પવિત્ર હતા, જન્મકુંડળીમાં કોઈ દોષ નહોતો અને કોઈ અપશકુન પણ નહોતો.
દંપત્યોઃ શર્મયોગ્યે ચ પરિણામસુખપ્રદે । એવંભૂતે ચ સમયે ભીષ્મકપ્રાઙ્ગણં હરિઃ
દંપતીના સુખ અને કલ્યાણ માટે યોગ્ય એવા સમયે, એવો શુભ અવસર આવ્યો ત્યારે હરિ ભીષ્મકના આંગણે પધાર્યા.