પ્રજાપ્રદશ્ચ પૂર્વસ્મિન્દક્ષિણે ધનદસ્તથા । સંપત્પ્રદશ્ચ સર્વત્ર યતો હિ વર્ધતે ગૃહી
પૂર્વ દિશામાં વૃક્ષો સંતાન આપે છે; દક્ષિણમાં ધન આપે છે; દરેક જગ્યાએ સંપત્તિ આપે છે, કેમ કે ગૃહસ્થ એથી ફૂલેફાલે છે.
જમ્બૂવૃક્ષશ્ચ દાડિમ્બઃ કદલ્યામ્રાતકસ્તથા । બન્ધુપ્રદશ્ચ પૂર્વસ્મિન્દક્ષિણે મિત્રદસ્તથા
જાંબુ, દાડમ, કેળું અને આમ્રફળ; પૂર્વમાં સંબંધીઓ મળે છે અને દક્ષિણમાં મિત્રતા મળે છે.
સર્વત્ર શુભદશ્ચૈવ ધનપુત્રશુભપ્રદઃ । હર્ષપ્રદો ગુવાકશ્ચ દક્ષિણે પશ્ચિમે તથા
દરેક જગ્યાએ તેઓ શુભ, ધન, પુત્ર અને આનંદ આપે છે; ગુવાક વૃક્ષ દક્ષિણ અને પશ્ચિમમાં આનંદ આપે છે.
ઈશાને સુખદશ્ચૈવ સર્વત્રૈવ નિશામય । સર્વત્ર ચમ્પકઃ શુદ્ધો ભુવિ ભદ્રપ્રદસ્તથા
ઈશાન દિશામાં સુખ મળે છે; દરેક જગ્યાએ શુદ્ધ ચંપક વૃક્ષ ભૂમિ પર શુભ ફળ આપે છે, એ જોવું.
અલાબુશ્ચાપિ કૂષ્માણ્ડમાયામ્બુશ્ચ સકિંશુકઃ । ખર્જૂરી કર્કટી ચાપિ શિબિરે મઙ્ગલપ્રદા
લાઉકી, કૂષ્માંડ, પાણી અને કિંચુક; ખજુર અને કાકડી પણ શિબિરમાં શુભ ફળ આપે છે.
વાસ્તૂકકારબિલ્વશ્ચ વાર્તાકશ્ચ શુભપ્રદઃ । લતાફલં ચ શુભદં સર્વં સર્વત્ર નિશ્ચિતમ્
વાસ્તૂક, કારું, બિલ્વ અને રીંગણ શુભ ફળ આપે છે; લતાવાળાં ફળ પણ દરેક જગ્યાએ નિશ્ચિત રૂપે શુભ છે.
પ્રશસ્તં કથિતં કારો નિષિદ્ધં ચ નિશામય । વન્યવૃક્ષો નિષિદ્ધશ્ચ શિબિરે નગરેઽપિ ચ
કયા વૃક્ષો યોગ્ય અને કયા નિષિદ્ધ છે તે જણાવાયું છે; જંગલનાં વૃક્ષો શિબિર અને શહેરમાં નિષિદ્ધ છે, એ જોવું.
વટો નિષિદ્ધઃ શિબિરે નિત્યં ચોરભયં યતઃ । નગરેષુ પ્રસિદ્ધશ્ચ દર્શનાત્પુણ્યદસ્તથા
વટવૃક્ષ શિબિરમાં હંમેશા નિષિદ્ધ છે, કારણ કે તે ચોરનો ભય લાવે છે; શહેરમાં તે પ્રસિદ્ધ છે અને દર્શનથી પુણ્ય મળે છે.
નિષિદ્ધઃ શાલ્મલિશ્ચૈવ શિબિરે નગરે પુરે । દુઃખપ્રદશ્ચ સતતં ભૂમિપાનાં સદાઽપિ ચ
શાલમળી વૃક્ષ શિબિર, શહેર અને ગામમાં નિષિદ્ધ છે; તે રાજાઓને હંમેશા દુઃખ આપે છે.
ન નિષિદ્ધઃ પ્રસિદ્ધશ્ચ ગ્રામેષુ નગરેષુ ચ । વિદ્યામતિનિષિદ્ધસ્તુ સતતં દુઃખદસ્તદા
તે ગામ અને શહેરમાં નિષિદ્ધ નથી, પણ પ્રસિદ્ધ છે; પણ વિદ્વાનો માટે હંમેશા અત્યંત નિષિદ્ધ છે અને દુઃખ આપે છે.
હે કારો તિન્તિડીવૃક્ષો યત્નાત્તં પરિવર્જયેત્ । શતેન ધનહાનિઃ સ્યાત્પ્રજાહાનિર્ભવેદ્ધ્રુવમ્
હે કારું, તિંચોળનું વૃક્ષ ખૂબ જ ટાળવું જોઈએ; તે સો ગણી ધનહાની અને નિશ્ચિતપણે સંતાનહાની લાવે છે.
શિબિરેઽતિનિષિદ્ધશ્ચ નગરે કિંચિદેવ ચ । ન નિષિદ્ધઃ પ્રસિદ્ધશ્ચ ગ્રામેષુ નગરેષુ ચ
તે શિબિરમાં ખૂબ નિષિદ્ધ છે અને શહેરમાં થોડું; ગામ અને શહેરમાં તે નિષિદ્ધ નથી, પણ પ્રસિદ્ધ છે.
વિદ્યામતિનિષિદ્ધશ્ચ પ્રાજ્ઞસ્તં પરિવર્જયેત્ । ખર્જૂરશ્ચ ગહુશ્ચૈવ નિષિદ્ધઃ શિબિરે તથા
તે વિદ્વાનો માટે અત્યંત નિષિદ્ધ છે, તેથી બુદ્ધિશાળી તેને ટાળે; ખજુર અને ઘઉં પણ શિબિરમાં નિષિદ્ધ છે.
ન નિષિદ્ધઃ પ્રસિદ્ધશ્ચ ગ્રામેષુ નગરેષુ ચ । વૃક્ષશ્ચ ચણકાદીનાં ધાન્યં ચ મઙ્ગલપ્રદમ્
ગામ અને શહેરમાં તે નિષિદ્ધ નથી, પણ પ્રસિદ્ધ છે; ચણા વગેરેના વૃક્ષો અને અનાજ શુભ ફળ આપે છે.
ગ્રામેષુ નગરે ચાપિ શિબિરે ચ તથૈવ ચ । ઇક્ષુવૃક્ષશ્ચ શુભદઃ સંતતં શુભદસ્તથા
ગામડાં, શહેર અને છાવણીમાં પણ ઈખનું વાવેતર હંમેશાં શુભ અને કલ્યાણકારક ગણાય છે.
અશોકશ્ચ શિરીષશ્ચ કદમ્બશ્ચ શુભપ્રદઃ । કચ્ચિદ્ધરિદ્રા શુભદા શુભદશ્ચાઽઽર્દ્રકસ્તથા
અશોક, શિરીષ અને કદંબ વૃક્ષો શુભતા આપે છે; હળદર ક્યારેક શુભ હોય છે અને આદુ પણ શુભ માનવામાં આવે છે.
હરીતકી ચ શુભદા ગ્રામેષુ નગરેષુ ચ । ન વાદ્યા ભદ્રદા નિત્યં તથા ચાઽઽમલકી ઘ્રુવમ્
હરીતકી ગામડાં અને શહેરમાં શુભ છે; વાદ્યયંત્રો અને આમળા હંમેશાં કલ્યાણ લાવતાં નથી.
ગજાનામસ્થિ શુભદમશ્વાનાં ચ તથૈવ ચ । કલ્યાણમુચ્ચૈઃશ્રવસાં વાસ્તૌ સ્થાપનકારિણામ્
હાથી અને ઘોડાની હાડકાં શુભ માનાય છે; ઉચ્છૈઃશ્રવાસના હાડકાં ઘરમા મુકવાથી સુખ-સમૃદ્ધિ મળે છે.
ન શુભપ્રદમન્યેષામુચ્છિન્નકારણં પરમ્ । વાનરાણાં નરાણાં ચ ગર્દભાનાં ગવામપિ
બીજા પ્રાણીઓના હાડકાં, ખાસ કરીને તોડી કાઢેલા, શુભ નથી; વાંદરા, માનવ, ગધેડા અને ગાય માટે પણ એ જ વાત છે.
કુક્કુરાણાં શૃગાલાનાં માર્જારાણામભદ્રકમ્ । ભેટકાનાં સૂકરાણાં સર્વેષાં ચ શુભપ્રદમ્
કૂતરા, સિયાળ, બિલાડી, બકરા અને દૂધિયા ડૂંગળીના હાડકાં અશુભ છે; એમાંથી કોઈ પણ શુભફળ આપતું નથી.
ઈશાને ચાપિ પૂર્વસ્મિન્પશ્ચિમે ચ તથોત્તરે । શિબિરસ્ય જલં ભદ્રમન્યત્રાશુભમેવ ચ
ઈશાન, પૂર્વ, પશ્ચિમ અને ઉત્તર દિશામાં છાવણીનું પાણી શુભ છે; બીજાં સ્થળે તે અશુભ ગણાય છે.
દીર્ઘે પ્રસ્થે સમાનં ચ ન કુર્યાન્મન્દિરે બુધઃ । ચતુરસ્રે ગૃહે કારો ગૃહિણાં ધનનાશનમ્
બુદ્ધિશાળી માણસે લાંબું કે ચોરસ આકારનું ઘર ન બનાવવું જોઈએ; ચોરસ ઘરમાં ગૃહસ્થને ધનહાનિ થાય છે.
દીર્ઘપ્રસ્થઃ પરિમિતો નેત્રાઙ્કેનાપિ સંહૃતમ્ । શૂન્યેન રહિતં ભદ્રં શૂન્યં શૂન્યપ્રદં નૃણામ્
લાંબું ચોરસ, આંખે માપીને, ખાલી હોય તો શુભ છે; ખાલીપણું માણસને ખાલીપો આપે છે.
પ્રસ્થે હસ્તદ્વયાત્પૂર્વં દીર્ઘે હસ્તત્રયં તથા । ગૃહાણાં શુભદં દ્વારં પ્રાકારસ્ય ગૃહસ્ય ચ
ચોરસ ઘરમાં દ્વાર આગળથી બે હાથ દૂર અને લાંબા ઘરમાં ત્રણ હાથ દૂર હોવો જોઈએ; ઘર અને તેની દીવાલનું દ્વાર શુભ ફળ આપે છે.
ન મધ્યદેશે કર્તવ્યં કિંચિન્ન્યૂનાધિકે શુભમ્ । ચતુરસ્રં ચન્દ્રવેધં શિબિરં મઙ્ગલપ્રદમ્
મધ્યમાં કંઈપણ ન બાંધવું જોઈએ નહીં, ઓછું કે વધારે; ચોરસ છાવણી અને ચાંદ્રવેદ ધરાવતી છાવણી શુભ ફળ આપે છે.
અભદ્રદં સૂર્યવેધં શિબિરં મઙ્ગલપ્રદમ્ । અભદ્રદં સૂર્યવેધં પ્રાઙ્ગણં ચ તથૈવ ચ
સૂર્યવેદ ધરાવતી છાવણી અશુભ છે, ભલે તે શુભ લાગે; સૂર્યવેદ ધરાવતું આંગણું પણ અશુભ છે.
શિબિરાભ્યન્તરે ભદ્રા સ્થાપિતા તુલસી નૃણામ્ । ધનપુત્રપ્રદાત્રી ચ પુણ્યદા હરિભક્તિદા
છાવણીમાં તુલસી રાખવી શુભ છે; તે ધન, સંતાન, પુણ્ય અને હરિભક્તિ આપે છે.
પ્રભાતે તુલસીં દૃષ્ટ્વા સ્વર્ણદાનફલં લભેત્ । માલતી યૂથિકા કુન્દં માધવી કેતકી તથા
સવારે તુલસી જોવાથી સોનાનાં દાન જેટલું ફળ મળે છે; માલતી, યુથિકા, કુન્દ, માધવી અને કેતકી પણ એ જ રીતે શુભ છે.
નાગેશ્વરં મલ્લિકાં ચ કાઞ્ચનં બકુલં શુભમ્ । અપરાજિતા ચ શુભદા તેષામુદ્યાનમીપ્સિતમ્
નાગેશ્વર, મલ્લિકા, કાંચન, બકુલ અને અપરાજિતા પણ શુભ છે; એના બગીચા સૌને ભાવે છે.
પૂર્વે ચ દક્ષિણે ચૈવ શુભદં નાત્ર સંશયઃ । ઊર્ધ્વં ષોડશહસ્તેભ્યો નૈવ કુર્યાદ્ગૃહં ગૃહી
પૂર્વ અને દક્ષિણ દિશામાં ઘર બનાવવું નિશ્ચિત રૂપે શુભ છે; ઉંચાઈમાં સોળ હાથથી વધારે ઘર ન બાંધવું જોઈએ.