ઇત્યુક્ત્વા વેગતઃ પીઠાજ્જગામ તારકાન્તિકમ્
આવું કહી, તે ઝડપથી પોતાનું આસન છોડી તારા પાસે ગયો.
સર્વં નિવેદનં કૃત્વા રુરોદોચ્ચૈર્મુહુર્મુહુઃ
બધું કહીને, તે ઉંચે ઉંચે વારંવાર રડવા લાગ્યો.
વત્સ ગચ્છ ગૃહં નૈવ ગુરું દ્રક્ષ્યસિ સામ્પ્રતમ્
બાળક, હવે ઘરે જા; તું આ સમયે તારો ગુરુને જોઈ શકીશ નહીં.
અધુના કર્મણાં ભોગં ભુઙ્ક્ષ્વ મૂઢ દુરાશય
હવે, મૂર્ખ અને ખોટી આશાવાળો, તું તારા કર્મોના ફળ ભોગવી લે.
સુદિનં દુર્દિનં શક્ર કારણં સુખદુઃખયોઃ
શક્ર, સારા અને ખરાબ દિવસો સુખ-દુઃખનું કારણ બને છે.
જગામ શક્રઃ સ્નાનાર્થં સ્વર્ણદીં સુમનોહરામ્
શક્ર સુંદર સોનાની નદીમાં સ્નાન કરવા ગયો.
સસ્મિતાં સકટાક્ષાં તામહલ્યાં ગૌતમપ્રિયામ્ 4.47.
ત્યાં તેણે હસતી અને આડેધડ નજરે જોતી, ગૌતમની પ્રિય અહલ્યાને જોઈ.
સ તસ્યાઃ શક્રઃ સંપશ્યન્મુમોહ કામમોહિતઃ
શક્ર, તેને નિહાળતા, કામના વશ થઈ મોહિત થઈ ગયો.
મૂર્તિં વિધાય તદ્ભર્તુસ્તત્સમીપં જગામ હ
તે તેના પતિનું રૂપ ધારણ કરી, તેના નજીક ગયો.
ચકાર વિવિધં તત્ર શૃંગારં સુમનોહરમ્
ત્યાં તેણે વિવિધ મનોહર પ્રેમભર્યા કૃત્યો કર્યા.
નિશ્ચેષ્ટા સુખસંભોગાન્નિશ્ચેષ્ટસ્ત્રિદશાધિપઃ
દેવતાઓના રાજા ત્યાં નિષ્ક્રિય રહી આનંદમાં લીન રહ્યો.
દદર્શ ગેહે મિથુનં મૈથુને ચ રતિપ્રિયે
તે ઘરમાં એક દંપતીને રતિમાં લીન જોઈ.
વિજ્ઞાનેનાતિરોષેણ બભઞ્જ સુરતિક્ષણમ્
જ્ઞાન અને ભારે ગુસ્સાથી, તેણે એ સુખનો ક્ષણ તોડી નાખ્યો.
કાલસ્વરૂપં ત્રાસેન દધાર ચરણામ્બુજમ્ ઉવાચ નીતિવચનં ગૌતમઃ શરણાગતમ્
ભયથી તેણે સમયનું રૂપ ધારણ કરી પગે પડી ગયો; ગૌતમએ આશ્રય લીધેલા ને નીતિભર્યા વચન કહ્યા.
પ્રપૌત્ર જગતાં સ્રષ્ટુર્બુદ્ધિસ્તે કથમીદૃશી
વિશ્વના સર્જનહારના પરપૌત્ર, તારો મન એવો કેમ થઈ ગયો?
કર્મસાધ્યઃ સ્વભાવશ્ચ કુલધર્મં પ્રબાધતે 4.47.
કર્મથી બનેલી સ્વભાવ કુળની પરંપરાને પણ દબાવી દે છે.
યોનીનાં ચ સહસ્રં ચ તવ ગાત્રે ભવત્વિહ
તારા શરીર પર અહીં હજાર ગર્ભો ઉપસે.
તતઃ સૂર્યં સમારાધ્ય યોનિશ્ચક્ષુર્ભવિષ્યતિ
પછી, તું સૂર્યની ઉપાસના કરવાથી, તારો ગર્ભ આંખ બની જશે.
મચ્છાપેન ગુરોઃ કોપાદ્ભ્રષ્ટશ્રીર્ભવ સામ્પ્રતમ્
મારા આદેશથી અને ગુરુના ક્રોધથી, તું હવે તારી કીર્તિ ગુમાવશે.
તેજસ્વિનોઽતિબન્ધોર્મે બંધુભેદભિયા સુર
હે દેવ, મારા અતિશય તેજ અને કુટુંબમાં ફૂટની ભયથી—
શુભાશુભં ચ યત્કિંચિત્સર્વં કર્મોદ્ભવં ભવેત્
શુભ કે અશુભ જે કંઈ થાય છે, બધું કર્મથી જ થાય છે.
ચકારારાધનં ભક્ત્યા નૈષ્કૃત્યં ચ ચકાર હ
તેણે ભક્તિપૂર્વક પૂજા કરી અને પ્રાયશ્ચિત્ત પણ પૂર્ણ કર્યું.
વનં ગત્વા ચિરં તિષ્ઠ વિધાય મૂર્તિમશ્મનઃ અકામાં ચકમે શક્રઃ સર્વં જાનામ્યહં પ્રિયે
તું જંગલમાં જઈ, લાંબા સમય સુધી ત્યાં રહે, પથ્થરની મૂર્તિ બનાવી; ઇન્દ્રે તેને ઇચ્છા વિના ઇચ્છી હતી—પ્રિયે, હું બધું જાણું છું.
તથા ચ પરભોગ્યા મે ન ભોગ્યા વ્રજાધમે
એ રીતે, તું મારા માટે નહિ, બીજાઓ માટે ભોગ્ય છે; હવે, વ્રજની નીચ સ્ત્રી, તું જા.
અહલ્યે યાતિ દૈવેન તદુપાયં નિશામય
અહલ્યા દૈવથી વિદાય લે છે; એ રીત જો.
કામભોગેન ત્યાજ્યા સા કર્મભોગેન શુદ્ધ્યતિ 4.47.
કામભોગથી તેને ત્યાગવી, અને કર્મભોગથી તે શુદ્ધ થાય છે.
ષષ્ટિવર્ષસહસ્રાણિ કાલસૂત્રં પ્રયાતિ સા
સાઠ હજાર વર્ષ સુધી, તે સમયના વલયમાં પ્રવેશે છે.
સ્વામિનો વચનાત્સા તુ પ્રણમ્ય સ્વામિનં ભિયા
માલિકના આદેશથી, તે ભયથી માલિકને વંદન કરે છે.
ષષ્ટિવર્ષસહસ્રાણિ ભુક્ત્વા ભોગં મુનિપ્રિયા
સાઠ હજાર વર્ષ સુધી ભોગ ભોગવીને, મુનિપ્રિયાએ—
ત્રૈલોક્યમોહનં રૂપં વિધાય મુનિકામિની
ત્રણે લોકને મોહી લે એવું રૂપ ધારણ કરીને, મુનિની પ્રિયાએ—