સ્ત્રીણાં સ્વસ્વામિવિચ્છેદો મરણાદતિદુષ્કરઃ
સ્ત્રીઓ માટે પોતાના પતિથી વિયોગ મૃત્યુ કરતાં પણ વધારે દુઃખદાયક છે.
શિવઃ સતીં તાં સંપ્રાપ્ય સઙ્ગે મઙ્ગલકર્મણિ
શિવે ફરીથી સતીને પામી, તેમના મિલનના શુભ કાર્ય કર્યા.
કલત્રવિરહઃ પુંસાં સર્વશોકાત્સુદુષ્કરઃ
પતિઓ માટે પત્નીથી વિયોગ બધાં દુઃખોમાંથી સૌથી કઠિન છે.
રતિઃ પુંસો વિરહિણી શિવઃ સ્ત્રીવિરહી ચિરમ્
રતિએ લાંબા સમય સુધી પતિથી વિયોગ સહન કર્યો; શિવે પણ પત્નીથી લાંબો વિયોગ સહન કર્યો.
તદેવં શ્રોતુમિચ્છામિ પરં કૌતૂહલં મમ
મને આ સાંભળવાની ઇચ્છા છે; મારું ઉત્સુક મન ઘણું છે.
મેલનં શક્તિશિવયો રતિમન્મથયોસ્તતઃ
પછી શક્તિ-શિવ અને રતિ-મનમથનું મિલન થયું.
નારાયણ ઉવાચ કૃષ્ણસ્તદ્વચનં શ્રુત્વા સસ્મિતસ્તામુવાચ હ
નારાયણએ કહ્યું: કૃષ્ણએ એના શબ્દો સાંભળી, હળવો સ્મિત કરીને, એને કહ્યું.
કૃષ્ણ ઉવાચ સ્વાલયં તં સમાનીય હરોદ્વાહગૃહાદહો
કૃષ્ણએ કહ્યું: એને હરાના લગ્નમંડપમાંથી લઈ જઈને એના ઘર પહોંચાડો.
ભર્તુઃ સુવેષં વિવિધં સ્વાત્મનઃ સ્વાલિભિર્મુદા 4.46.
એના સખીઓએ આનંદથી પતિ અને એને વિવિધ સુંદર રીતે શણગાર્યા.
જ્ઞાત્વા કામસ્તુ તદ્ભાવં કામશાસ્ત્રવિધાયકઃ
કામદેવ, જે પ્રેમશાસ્ત્રના જાણકાર છે, એણે એની મનની સ્થિતિ જાણી અને એ પ્રમાણે વર્ત્યા.
શૈલેશૈલેઽતિરમ્યે ચ નદ્યાંનદ્યાં નદેનદે
દરેક સુંદર પર્વત પર અને દરેક નદી, નદીના કાંઠા અને વહેણમાં,
કાઞ્ચને ભૂમિનિકરે વટમૃલેઽતિનિર્જને
સોનાના મેદાન પર, વટવૃક્ષની છાયામાં અને એકાંત સ્થાનોમાં,
ભ્રમરધ્વનિસંયુક્તે પુંસ્કોકિલરુતશ્રુતે
જ્યાં ભમરોની ગૂંજી અને નર કોયલની ટહુક સાંભળાતી,
ચિત્તેષુ ચેતનાનાં ચ હરણં યોષિતામહો
એણે બધા જીવંત પ્રાણીઓના હૃદય જીતી લીધાં, ખાસ કરીને સ્ત્રીઓના.
પૂર્ણમબ્દશતં દિવ્યં સ રેમે વામયા સહ
એણે એની પ્રિય સાથે પૂરા સો દિવ્ય વર્ષ આનંદથી વિતાવ્યા.
તસ્થતુસ્તૌ ચ તત્રૈવ સંસક્તૌ સતતં મુદા
બન્ને ત્યાં જ રહ્યા, હંમેશા એકમેકમાં જોડાયેલા અને આનંદિત.
પતિવિચ્છેદસંતાપં વિજહૌ સા રતિર્મુદા
રતિએ પતિથી વિયોગનું દુઃખ આનંદપૂર્વક છોડી દીધું.
ઇત્યેવં કથિતં સર્વં રતિસંતાપકારણમ્
આ રીતે રતિના દુઃખનું કારણ બધું કહી દેવાયું છે.
શૃણ્વતાં કર્ણપીયૂષં પરમાશ્ચર્યમીપ્સિતમ્ 4.46.
આ કથા સાંભળનારા માટે કાનમાં અમૃત સમાન છે, અત્યંત આશ્ચર્યજનક અને ઇચ્છિત.
વસઞ્છ્વશુરગેહે સ પાર્વત્યા સહ શંકરઃ
પાર્વતી સાથે શંકરએ પોતાના સસરાના ઘરમાં વાસ કર્યો.
રત્નસ્યન્દનમારુહ્ય રત્નસારપરિચ્છદમ્
મોતીના રથમાં ચઢીને, રત્નોથી શોભિત થઈ,
શતશૃઙ્ગે સુવસને મલયે ગન્ધમાદને
સૌંદર્યથી સજ્જ, સુંદર વસ્ત્રોમાં, મલય અને ગંધમાદન પર્વતો પર, શતશૃંગ પર્વત પર,
પુલિન્દે ચ કલિન્દે ચ પુંડ્રે પિંડારકેંઽધકે
પુલિંદ, કલિંદ, પુંડ્ર, પિંડારક અને અંધક પ્રદેશોમાં,
નિકટેઽસ્તગિરેઃ પાર્શ્વવટમૂલે મનોહરે
પશ્ચિમ પર્વતની નજીક, મોહક વટવૃક્ષની જડ પાસે.
નાનાસ્થાનેષુ રહસિ પશુપક્ષિવિવર્જિતે
જ્યાં ક્યાંક એકાંતમાં, પશુઓ કે પક્ષીઓ પણ ન હોય એવા સ્થળોએ,
યત્રયત્ર શિવં નીત્વા બભ્રામ ધરણીતલમ્
શિવજી તેમને જ્યાં જ્યાં લઈ ગયા, ત્યાં તેઓ ધરતી પર ફર્યા.
કૃત્વા વિહારં સુચિરં ન પૂર્ણં માનસં તયોઃ
લાંબા સમય સુધી આનંદ માણ્યો છતાં, બંનેના મન સંતોષાયાં નહીં.
માયાતીતોઽતિમાયેશો માયાસક્તઃ સ્વમાયયા
એ મહામાયાના સ્વામી મોહથી પર હતા, અને એ પોતાની માયામાં બંધાયેલી હતી.
શક્તિશક્તિમતોસ્તત્ર ન બભૂવ પરિશ્રમઃ 4.46.
શક્તિ અને શક્તિમાન વચ્ચે ક્યારેય થાક આવ્યો નહીં.
સુખસંસક્તમનસોઃ પુલકાઞ્ચિતગાત્રયોઃ
આનંદમાં લીન મન અને રોમાંચિત શરીરથી બંને ખુશ હતા.