સામ્પ્રતં બાલકસ્તસ્થૌ ધ્યાનસ્થસ્તત્ર શૌનક
તે સમયે, બાળક ત્યાં ધ્યાનમાં સ્થિર રહ્યો, હે શૌનક.
શક્તિમાન્પરિપુષ્ટશ્ચ સિદ્ધમન્ત્રપ્રભાવત
સિદ્ધ મંત્રના પ્રભાવે તે શક્તિશાળી અને પોષિત થયો.
રત્નસિંહાસનસ્થં ચ રત્નભૂષણભૂષિતમ્
રત્નના સિંહાસન પર બેઠો છે અને રત્નના આભૂષણોથી સજ્જ છે.
ગોપૈર્ગોપાઙ્ગનાભિશ્ચ વેષ્ટિતં પીતવાસસમ્
ગોપ અને ગોપાંગનાઓની વચ્ચે, પીળા વસ્ત્ર પહેરેલા છે.
બ્રહ્મવિષ્ણુશિવાદ્યૈશ્ચ સ્તૂયમાનં પરાત્પરમ્
બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, શિવ અને અન્ય દેવો દ્વારા સ્તુતિ થાય છે, સર્વોચ્ચથી પણ સર્વોચ્ચ છે.
વિરરામ ચ શોકાર્તો યદા તદ્દ્રષ્ટુમક્ષમઃ 1.21.
તે દુઃખથી પીડિત થઈ, જોવાની શક્તિ ગુમાવી, અવલોકન કરવાનું બંધ કર્યું.
બભૂવાકાશવાણીતિ રુદન્તં બાલકં પ્રતિ
આકાશમાંથી અવાજ આવ્યો અને રડતા બાળકને સંબોધન કર્યો.
સકૃદ્યદ્દર્શિતં રૂપં તદેવ નાધુના પુનઃ
એકવાર દર્શાવેલું રૂપ હવે ફરીથી જોવા મળતું નથી.
એતસ્મિન્વિગ્રહેઽતીતે સંપ્રાપ્તે દિવ્યવિગ્રહે
જ્યારે એ રૂપ વિલય પામ્યું, ત્યારે દિવ્ય રૂપ પ્રગટ્યું.
ઇતિ શ્રુત્વા બાલકશ્ચ વિરરામ મુદાઽન્વિતઃ
આ સાંભળીને બાળક ખુશીથી શાંત થઈ ગયો.
નેદુર્દુન્દુભયઃ સ્વર્ગે પુષ્પવૃષ્ટિર્બભૂવ હ
સ્વર્ગમાં દુન્દુભી વાગી નહીં, પરંતુ ફૂલવર્ષા થઈ.
તનું ત્વક્વા સ જીવશ્ચ વિલીનો બ્રહ્મવિગ્રહે
તેનું શરીર, ચામડી અને જીવ બ્રહ્મના રૂપમાં લય પામ્યા.
આવિર્ભાવસ્તિરોભાવઃ સ્વેચ્છયા નિત્યદેહિનામ્
શાશ્વત શરીર ધરાવનારાઓ માટે, પ્રગટ થવું કે છુપાઈ જવું એમ બધું તેમની ઇચ્છા પ્રમાણે થાય છે.
સૌતિરુવાચ મરીચિમિશ્રૈમુનિભિઃ સાર્દ્ધં કણ્ઠાદ્બભૂવ સઃ
સૌતિએ કહ્યું: મરીચિ અને અન્ય ઋષિઓ સાથે, તે ગળામાંથી પ્રગટ થયો.
વિધેર્નારદનામ્નશ્ચ કણ્ઠદેશાદ્બભૂવ સઃ
વિધીના ગળાના ભાગમાંથી, નારદ નામે પણ પ્રગટ થયો.
યઃ પુત્રશ્ચેતસો ધાતુર્બભૂવ મુનિપુંગવઃ
ધાતૃના મનમાંથી જન્મેલો પુત્ર મહાન ઋષિ હતો.
બભૂવ ધાતુર્યઃ પુત્રઃ સહસા દક્ષપાર્શ્વતઃ
ધાતૃનો પુત્ર અચાનક દક્ષના બાજુમાં જન્મ્યો.
વેદેષુ કર્દમઃ શબ્દશ્છાયાયાં વર્ત્તતે સ્ફુટઃ
વેદોમાં, કર્દમનો સ્પષ્ટ ઉલ્લેખ છે, જે છાયામાં શબ્દરૂપે છે.
તેજોભેદે મરીચિશ્ચ વેદેષુ વર્ત્તતે સ્ફુટમ્
મરીચિનો વેદોમાં તેજના વિભાજન તરીકે સ્પષ્ટ ઉલ્લેખ મળે છે.
ક્રતુસંઘશ્ચ બાલેન કૃતો જન્માન્તરેઽધુના
બીજા જન્મમાં, બાલાએ યજ્ઞોનું સમૂહ કર્યું છે, હવે.
પ્રધાનાઙ્ગમુખં ધાતુસ્તતો જાતશ્ચ બાલકઃ
ધાતૃના મુખ્ય અંગમાંથી, પછી એક બાળક જન્મ્યો.
અતિતેજસ્વિનિ ભૃગુર્વર્ત્તતે નાગ્નિ શૌનક
શૌનક, અતિ તેજસ્વી ભૃગુ હાજર છે, અગ્નિ નથી.
બાલોઽપ્યરુણવર્ણશ્ચ જાતઃ સદ્યોઽતિતેજસા 1.22.
બાળક હોવા છતાં, તે તુરંત જ અતિ તેજસ્વી અને લાલ રંગનો હતો.
હંસા આત્મવશા યસ્ય યોગેન યોગિનો ધુવમ્
હંસો, જેમના ઇચ્છાથી યોગ દ્વારા, યોગીઓ હંમેશા સ્થિર રહે છે.
વશીભૂતશ્ચ શિષ્યશ્ચ જાતઃ સદ્યો હિ બાલકઃ
બાળક તુરંત જ નિયંત્રિત અને શિષ્ય બની ગયો.
સન્તતં યસ્ય યત્નં ચ તપઃસુ બાલકસ્ય ચ પુલસ્તપઃસુ વેદેષુ વર્ત્તતેઽહઃ સ્ફુટેઽપિ ચ
પુલસ્ત્ય બાળકનું સતત પ્રયત્ન અને તપ, આજે પણ વેદોમાં સ્પષ્ટ રીતે છે.
સ્ફુટસ્તપઃસમૂહશ્ચ પુલહસ્તેન બાલકઃ તપઃસંઘસ્વરૂપશ્ચ પુલસ્ત્યસ્તેન બાલકઃ
પુલહાએ બાળક સાથે સ્પષ્ટ તપનો સમૂહ રચ્યો; અને પુલસ્ત્યે પણ બાળક સાથે તપના સમૂહરૂપે સ્વરૂપ ધારણ કર્યું.
ત્રિગુણાયાં પ્રકૃત્યાં ત્રિર્વિષ્ણાવશ્ચ પ્રવર્ત્તતે
ત્રણ ગુણવાળી પ્રકૃતિમાં અને વિષ્ણુના ત્રણ સ્વરૂપોમાં તે કાર્ય કરે છે.
[http://puranastudy.page.tl/Atri-%26%232309%3B%26%232340%3B%26%232381%3B%26%232352%3B%26%232367%3B.htm અત્રિ શબ્દોપરિ ટિપ્પણી] જટા વહ્નિશિખારૂપાઃ પઞ્ચ સન્તિ ચ મસ્તકે
મસ્તક પર પાંચ જટાઓ છે, જે અગ્નિની જ્વાળાઓ જેવી દેખાય છે.
અપાન્તરતમે દેશે તપસ્તેપેઽન્યજન્મનિ
અંતરતમ પ્રદેશમાં, તેણે બીજા જન્મમાં તપ કર્યું.