અતોઽતિસૂક્ષ્મં કિં બ્રૂમોઽધુના પરમ સંકટે
આવી અત્યંત મુશ્કેલ સ્થિતિમાં હવે વધુ શું સૂક્ષ્મ વાત કહી શકીએ?
ઉપવાસફલં રક્ષ કૃષ્ણસ્ય ચરણોદકમ્ 4.25.
કૃષ્ણના ચરણામૃતથી ઉપવાસનું ફળ સાચવી રાખો.
ઇત્યુક્ત્વા બ્રહ્મણઃ પુત્રો વિરરામ મહામુને
આ રીતે કહીને બ્રહ્માના પુત્ર મહાન મુનિ મૌન થઈ ગયા.
એતસ્મિન્નન્તરે બ્રહ્મન્નાજગામ મુનીશ્વરઃ
એ જ સમયે, હે બ્રાહ્મણ, મુનિશ્રેષ્ઠ ત્યાં આવ્યા.
તતઃ સમુત્થિતઃ શીઘ્રં પુરુષોઽગ્નિશિખોપમઃ
પછી એક પુરુષ જલ્દીથી ઊભો થયો, જે અગ્નિની જ્વાળાની જેમ તેજસ્વી હતો.
હરેશ્ચક્રં ચ તં દૃષ્ટ્વા સૂર્યકોટિસમપ્રભમ્
હરિનું ચક્ર, જે સૂર્યના કરોડો પ્રકાશ જેટલું તેજ ધરાવતું હતું, તે જોઈને,
દૃષ્ટ્વા સુદર્શનં વિપ્રો દુદ્રાવ ભયવિહ્વલઃ
સુદર્શન ચક્ર જોઈને વિદ્વાન ભયથી વ્યાકુળ થઈને ભાગી ગયા.
બ્રહ્માણ્ડક્રમણં કૃત્વા નિર્વિણ્ણોઽતિ ભયાકુલઃ
બ્રહ્માંડમાં ફર્યા પછી તે અત્યંત ભયથી હતાશ અને નિરાશ થઈ ગયા.
ત્રાહિત્રાહીત્યેવમુક્ત્વા વિવેશ બ્રહ્મણઃ સભામ્
‘બચાવો! બચાવો!’ એમ બૂમો પાડી, તે બ્રહ્માની સભામાં પ્રવેશ્યો.
સર્વં સ કથયામાસ વૃત્તાન્તં મૂલતો વિધિમ્
તે બધું જ, શરૂઆતથી આખો બનાવ, વિધાતા પાસે કહી દીધો.
બ્રહ્મોવાચ રક્ષિતા યસ્ય ભગવાંસ્તં કો હન્તા જગત્ત્રયે
બ્રહ્માએ કહ્યું: જેને ભગવાન પોતે રક્ષે છે, તેને ત્રણેય લોકમાં કોણ નુકસાન કરી શકે?
ક્ષુદ્રાણાં મહતાં ચૈવ ભક્તાનાં રક્ષણાય ચ 4.25.
નાના હોય કે મોટા, ભક્તો હોય કે કોઈ પણ, બધાની રક્ષા માટે જ ભગવાન છે.
યો મૂઢો વૈષ્ણવં દ્વેષ્ટિ વિષ્ણુપ્રાણસમં દ્વિજ
હે દ્વિજ, જે મૂર્ખ વૈષ્ણવનો દ્વેષ કરે છે, જે વિષ્ણુને જીવ જેટલા પ્રિય છે,
શીઘ્રં સ્થાનાન્તરં ગચ્છ વત્સ ત્રાણં ન વાઽધુના
બાળક, તું ઝડપથી બીજે ક્યાંક જા; હવે તારી રક્ષા અહીં શક્ય નથી.
કિં બ્રહ્મલોકં બ્રહ્માણ્ડં દગ્ધું શક્તં ક્ષણેન યત્
બ્રહ્મલોક કે આખું બ્રહ્માંડ—જે પળભરમાં ભસ્મ થઈ શકે છે—એનું શું?
બ્રહ્મણો વચનં શ્રુત્વા તતો દુદ્રાવ બ્રાહ્મણઃ
બ્રહ્માના વચન સાંભળી, તે બ્રાહ્મણ ત્યાંથી ભાગી ગયો.
કૃપાનિધાન માં રક્ષેત્યુવાચ શંકરં ભિયા
ભયથી તેણે શંકરને કહ્યું: ‘કૃપાના સાગર, મને બચાવો!’
ઉવાચ દીનદીનેશઃ સંહર્તા જગતાં ક્ષણાત્
દુઃખીઓના સ્વામી, જે પળમાં જગતનો સંહાર કરી શકે છે, તેમણે કહ્યું.
શંકર ઉવાચ વેદજ્ઞાતાઽસિ સર્વજ્ઞ મૂર્ખતુલ્યં તુ કર્મ તે
શંકરે કહ્યું: તું વેદ જાણે છે, બધું જાણે છે, છતાં તારો કૃત્ય તો મૂર્ખ જેવું છે.
વેદેષુ ચ પુરાણેષુ સેતિહાસેષુ સર્વતઃ
વેદોમાં, પુરાણોમાં અને ઇતિહાસોમાં—સર્વત્ર,
અહં બ્રહ્મા ચ ઇન્દ્રશ્ચ આદિત્યા વસવસ્તથા
હું, બ્રહ્મા, ઇન્દ્ર, આદિત્ય અને વસુઓ,
આવિર્ભૂતાસ્તિરોભૂતા યસ્ય ભ્રૂભઙ્ગલીલયા 4.25.
જેનાં ભ્રૂભંગની લીલાથી બધા પ્રગટ થાય છે અને અદૃશ્ય પણ થઈ જાય છે.
અહં બ્રહ્મા ચ કમલા દુર્ગા વાણી ચ રાધિકા
હું, બ્રહ્મા, લક્ષ્મી, દુર્ગા, સરસ્વતી અને રાધિકા,
ક્ષુદ્રાંશ્ચ મહતો ભક્તાઞ્છશ્વદ્રક્ષતિ યત્નતઃ
તે નાના અને મોટા બંને ભક્તોની હંમેશા કાળજીપૂર્વક રક્ષા કરે છે.
નિયુજ્ય ચક્રં દુર્વાર્યં સ્વાત્મતુલ્યં ચ તેજસા
તે પોતાને સમાન તેજવાળું અને અપરાજિત ચક્ર હંમેશા આજ્ઞા આપે છે.
સ્વકીયગુણ નામ્નાં ચ શ્રવણાદતિસંભ્રમઃ
પોતાના ગુણોના નામો સાંભળતાં જ ભારે ઉથલપાથલ થાય છે.
કાન્તા પ્રાણાધિકા શશ્વન્ન હિ કોઽપિ તતોઽધિકઃ
પ્રિય સ્ત્રી હંમેશા જીવથી પણ વધુ પ્રિય હોય છે; એથી વધારે કોઈ પણ પ્રિય નથી.
સર્વેષાં ચ પ્રિયા વિપ્રાઃ સ્વશરીરાદપિ દ્વિજ
હે દ્વિજ, દરેક માણસ માટે પોતાની પ્રિય વ્યક્તિ પોતાનાં શરીરથી પણ વધારે પ્રિય હોય છે.
ઈશ્વરસ્ય પ્રિયઃ કો વાઽપ્રિયઃ કો વા જગત્ત્રયે
ત્રણે લોકમાં ભગવાન માટે કોણ પ્રિય છે અને કોણ અપ્રિય છે?
મહતિ પ્રલયે બ્રહ્મન્બ્રહ્મણ્ડૌઘે જલપ્લુતે
હે બ્રહ્મણ, મહાપ્રલય સમયે, જ્યારે અનેક બ્રહ્માંડોમાં પાણી ભરાઈ જાય છે,