દ્રષ્ટું જગામ સા સાધ્વી ચાશ્વમેકાકિની મુદા
તે પવિત્ર સ્ત્રી આનંદપૂર્વક એકલી જ ઘોડાને જોવા ગઈ.
તયા નિવાર્યમાણશ્ચ રેમે તત્ર તયા સહ 4.14.
તે રોકવા છતાં, તેણે ત્યાં જ તેની સાથે આનંદ માણ્યો.
સા ચ સંભોગમાત્રેણ દેહં તત્યાજ યોગતઃ
તે રંભાએ માત્ર સંગથી જ યોગશક્તિથી પોતાનું શરીર ત્યાગ્યું.
રાજા શ્રુત્વા મૃતાં દૃષ્ટ્વા વિલલાપ ભૃશં મુહુઃ
રાજાએ જ્યારે સાંભળ્યું અને જોયું કે રંભા મૃત્યુ પામી છે, ત્યારે તે વારંવાર ખૂબ રડ્યો.
રમ્ભા ચ માનવં દેહં ત્યક્ત્વા સ્વર્ગં જગામ હ
રંભાએ માનવ શરીર ત્યજીને સ્વર્ગમાં પ્રસ્થાન કર્યું.
નલકૂબરમોક્ષશ્ચ રમ્ભાયાશ્ચ મહામુને ઇત્યેવં કથિતં સર્વમપરં કથયામિ તે
મહાન ઋષિ, નલકુબર અને રંભાના મુક્તિની વાત કહી દીધી; હવે હું તને આગળની વાત કહું છું.
શ્રીનારાયણ ઉવાચ તત્રોપવનભાણ્ડીરે ચારયામાસ ગોધનમ્
શ્રીનારાયણે કહ્યું: ત્યાં વટવૃક્ષની છાયામાં તેણે ગાયો ચરાવવાનું શરૂ કર્યું.
સરઃ સુસ્વાદુતોયં ચ પાયયામાસ તત્પપૌ
એમણે ગાયોને બહુ મીઠાં પાણીના સરોવરનું પાણી પીવડાવ્યું અને પોતે પણ એ જ પાણી પીધું.
એતસ્મિન્નન્તરે કૃષ્ણો માયામાનુષવિગ્રહઃ
એ સમયે કૃષ્ણ, જે માનવીરૂપે માયિક અવતાર ધારણ કર્યા હતા—
મેઘાવૃતં નભો દૃષ્ટ્વા શ્યામલં કાનનાન્તરમ્
—એમણે આકાશમાં ઘેરા વાદળો અને જંગલની અંદર અંધકાર જોયો.
વૃષ્ટિધારામતિસ્થૂલાં કમ્પમાનાંશ્ચ પાદપાન્
એમણે ખૂબ જ જાડા વરસાદની ધારા અને ધ્રુજતાં વૃક્ષો જોયાં.
કથં યાસ્યામિ ગોવત્સાન્વિહાય સ્વાશ્રમં બત
હું ગાયનાં વાછરડાંને અહીં છોડી કેવી રીતે મારા આશ્રમ જઈ શકું? હાય!
એવં નન્દે પ્રવદતિ રુરોદ શ્રીહરિસ્તદા
નંદ એ રીતે બોલતા હતા ત્યારે શ્રીહરિ રડવા લાગ્યા.
એતસ્મિન્નન્તરે રાધાઽઽજગામ કૃષ્ણ સન્નિધિમ્
એ જ સમયે રાધા કૃષ્ણની પાસે આવી.
શરત્પાર્વણચન્દ્રાભામુષ્ટવક્ત્રમનોહરા
એમનું મુખ શરદપૂનમના ચંદ્ર જેવું સુંદર હતું.
પરિતસ્તારકાપક્ષ્મવિચિત્રકજ્જલોજ્જ્વલા 4.15.
એમની આંખોના પાંપણો તારકાઓ જેવી ઝગમગતી હતી અને કાજલથી ચમકતી હતી.
તન્મધ્યસ્થલશોભાર્હ સ્થૂલમુક્તાફલોજ્જ્વલા
એમના ગળામાં મધ્યમાં મોટા તેજસ્વી મુક્તામણિ ઝગમગતાં હતાં.
ગ્રીષ્મમધ્યાહ્નમાર્તણ્ડપ્રભામુષ્ટકકુણ્ડલા
એમના કાનના કુંડળો ઉનાળાની બપોરના તડકાની જેમ તેજ આપતા હતાં.
મુક્તાપઙ્ક્તિપ્રભાતૈકદન્તપઙ્ક્તિસમુજ્જ્વલા
એમના દાંતની એક પંક્તિ પ્રભાતના મુક્તાની જેમ ઝગમગતી હતી.
કસ્તૂરીબિન્દુસંયુક્ત સિન્દૂરબિન્દુભૂષિતા
એમના મથામાં કસ્તૂરીનું ટપકું અને સિંદૂરનો ટપકો શોભતો હતો.
સુચારુવર્તુલાકારકપોલપુલકાન્વિતા
એના ગાલ સુંદર ગોળાકાર અને રોમાંચથી શોભાયમાન હતા.
સુચારુશ્રીફલયુગકઠિનસ્તનસંગતા
એના સ્તન મજબૂત અને શુભ ફળ જેવી આકૃતિ ધરાવતા હતા.
સુચારુવર્તુલાકારમુદરં સુમનોહરમ્
એનું પેટ સુંદર ગોળ અને મનને મોહી લેતું હતું.
સદ્રત્નસારરચિતમેખલાજાલભૂષિતા
એના કમરે કિંમતી રત્નોથી બનેલી કમરપટ્ટી શોભતી હતી.
કઠિનશ્રોણિયુગલં ધરણીધરનિન્દિતમ્
એના મજબૂત નિતંબ પૃથ્વી કરતાં પણ વધારે શોભાયમાન હતા.
રત્નભૂષણસંયુક્તં યાવકદ્રવસંયુતમ્ 4.15.
એ રત્નના આભૂષણો અને હળદરના રંગથી શોભિત હતી.
સદ્રત્નસારરચિતક્વણન્મઞ્જીર રઞ્જિતમ્
એના પગમાં કિંમતી રત્નોથી બનેલા ઝાંઝરા મીઠા અવાજે વાગતા હતા.
રત્નાઙ્ગુલીયનિકરવહ્નિશુદ્ધાંશુકોજ્વલા
એની આંગળીઓ રત્નના વળયોથી શોભિત અને એના વસ્ત્રો શુદ્ધ તેજથી ઝગમગતા હતા.
સહસ્રદલસંયુક્તક્રીડાકમલમુજ્જ્વલમ્
એનું રમતું કમળ હજાર પાંખડીઓવાળાં કમળ સાથે જોડાયેલું અને તેજસ્વી હતું.
દૃષ્ટ્વા તાં નિર્જને નન્દો વિસ્મયં પરમં યયૌ
એને એકાંતમાં જોઈને નંદજી અતિશય આશ્ચર્યચકિત થયા.