ఇన్ధనీభూతదేహాస్తే పుత్రాః సంక్షయమాగతాః
నీ కుమారులు తమ శరీరాలు ఇంధనంగా మారి, ఇక ముగింపుకు చేరుకున్నారు.
యతస్తే తేన రాజేన్ద్ర న శోకం కర్తుమర్హసి
అందువల్ల, రాజా, నీవు వారి కోసం శోకించకూడదు.
నష్టం మృతమతీతం చ నానుశోచన్తి పణ్డితాః
పండితులు పోయినదానికైనా, మరణించినదానికైనా, గతమైనదానికైనా విచారించరు.
తురగానయనార్థాయ నియుఙ్క్ష్వ నృపసత్తమ
రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, గుర్రాలను తీసుకురావాలని ఆజ్ఞాపించు.
క్షణేన పశ్యతాం తేషాం నారదో ఽన్తర్దధే మునిః
వారు చూస్తుండగానే నారద మహర్షి క్షణంలో కనుమరుగయ్యాడు.
దుఃఖశోకపరాతాత్మా దధ్యౌ చిరముదారధీః
బాధ, శోకంతో మనసు మునిగిపోయి, ఆ మహాత్ముడు చాలా సేపు ఆలోచించాడు.
వసిష్ఠః ప్రాహ రాజానం సాంత్వయన్దేశకాలవిత్
దేశకాల పరిజ్ఞానం ఉన్న వశిష్ఠుడు రాజును ఓదార్చుతూ ఇలా చెప్పాడు.
లభతే హృది చేచ్ఛోకః ప్రాప్తం ధీర తయా ఫలమ్
మనసులో శోకం కలిగితే, ధైర్యవంతుడు దాని ఫలితాన్ని అనుభవిస్తాడు.
మన్వానో ఽనన్తరం కృత్యం కర్తుమర్హస్యసంశయమ్
తరువాత చేయవలసిన పనిని ఆలోచించి, సందేహం లేకుండా కార్యాన్ని చేయాలి.
ధృతిం సత్త్వం సమాలంబ్య తథేతి ప్రత్యభాషత
ధైర్యం, బలాన్ని ఆశ్రయించి, అతను 'అలా జరుగనీ' అని సమాధానం చెప్పాడు.
బ్రహ్మక్షత్త్రసభామధ్యే శనైరిదమభాషత
బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియుల సభ మధ్యలో, అతను మెల్లగా ఇలా మాట్లాడాడు.
పతితాః పాపకర్మాణో నిరయే శాశ్వతీః సమాః
పాపకార్యాలు చేసిన వారు ఎన్నో యుగాలు నరకంలో పడిపోయారు.
త్వదాయత్తమశేషం మే శ్రేయో ఽముత్ర పరత్ర చ
ఈ లోకంలోనూ, పరలోకంలోనూ నా శ్రేయస్సు మొత్తం నీపై ఆధారపడి ఉంది.
తురగానయనార్థాయ యత్నేన మహాతాన్వితః
గుర్రాలను తీసుకురావడానికి అతను గొప్ప శ్రమతో బయలుదేరాడు.
ఆదాయ తురగం వత్స శీఘ్రమాగన్తుమర్హసి
బిడ్డా, గుర్రాన్ని తీసుకుని త్వరగా తిరిగి రావాలి.
తథేత్యుక్త్వా మహాబుద్ధిః ప్రయయౌ కపిలాన్తికమ్
'అలా జరుగనీ' అని చెప్పి, ఆ జ్ఞానవంతుడు కపిలుని వద్దకు వెళ్లాడు.
ప్రశ్రయావనతో భూత్వా శనైరిదమువాచ హ
వినయంతో తలవంచి, మెల్లగా ఇలా అన్నాడు.
కోపం చ సంహర క్షిప్రం లోకప్రక్షయకారకమ్
ప్రపంచాన్ని నాశనం చేసే కోపాన్ని త్వరగా నియంత్రించు.
ప్రశాన్తిముపయాహ్యాశులోకాః సంతు గతవ్యథాః
ప్రపంచాలు ప్రశాంతంగా ఉండి, బాధలు లేకుండా పోవాలి.
యే త్వత్క్రోధాగ్నినిర్దగ్ధాస్తత్సంతతిమవేహి మామ్
నీ కోపాగ్ని వల్ల కాలిపోయినవారు—వారు నా వంశానికి చెందినవారని తెలుసుకో.
సో ఽహం తస్య నియోగేన త్వత్ప్రసాదాభికాఙ్క్షయా
ఆయన ఆజ్ఞతో, నీ అనుగ్రహాన్ని కోరుతూ నేను ఇలా చేసాను.
ఇతి తద్వచనం శ్రుత్వా యోగీన్ద్రప్రవరో మునిః
ఆ మాటలు విని, యోగులలో శ్రేష్ఠుడైన ఆ ముని—
స్వాగతం భవతో వత్స దిష్ట్యా చ త్వమిహాగతః
"నీవు ఇక్కడికి వచ్చావు, బిడ్డా! అదృష్టవశాత్తు నీవు ఇక్కడికి చేరావు. స్వాగతం."
అధిక్షిప్తో ఽస్య యజ్ఞో ఽపి ప్రాగతః సంప్రవర్త్తతామ్
"మధ్యలో ఆగిపోయిన యజ్ఞం కూడా ఇప్పుడు తిరిగి ప్రారంభమవుతుంది."
దాస్యే సుదుర్లభమపి త్వద్భక్తిపరితోషితః
"నీ భక్తితో సంతృప్తి చెందిన నేను, సాధించలేని దానినైనా నీకు ఇస్తాను."
పాపానాం మరణం త్వేషాం న చ శోచితుమర్హసి
"దుష్టుల మరణం గురించి నీవు విచారించాల్సిన అవసరం లేదు."
వరం దదాసి చేన్మహ్యం వరయే త్వాం మహామునే
"నీవు నాకు వరం ఇస్తే, ఓ మహామునీ! నేను నిన్నే వరంగా కోరుకుంటాను."
త్వద్రోషపావకప్లుష్టాః పితరో యే మమాఖిలాః
"నీ కోపాగ్ని వల్ల కాలిపోయిన నా పితృవులు అందరూ—"
బ్రహ్మదణ్డహతానాం తు న హి పిణ్డోదకక్రియాః
"బ్రహ్మదండం వల్ల నశించినవారికి పిండప్రదానం లేదా తర్పణం చేయడం సాధ్యం కాదు."
విద్యతే పితృసాలోక్యం న ఖలు శ్రుతిచోదితమ్
"వారికి పితృలోకాన్ని పొందడం కూడా శాస్త్రాల్లో చెప్పబడలేదు."