దదర్శ పితరం రామో జమదగ్నిం తపోనిధిమ్
రాముడు తపస్సులో నిలయమైన తన తండ్రి జమదగ్ని మహర్షిని చూశాడు.
పపాత చరణోపాన్తే హ్యష్టాఙ్గాలిఙ్గితావనిః
అతడు ఎనిమిది అవయవాలతో నేలపై పడి, తండ్రి పాదాల దగ్గర నమస్కరించాడు.
జగ్రాహ చరణౌ చాపి విధివత్సజ్జనాగ్రణీః
సద్గుణాలలో ముందున్న రాముడు, సంప్రదాయం ప్రకారం తండ్రి పాదాలను పట్టుకున్నాడు.
ఉవాచ ప్రణతో వాక్యం తయోః సంహర్షకారణమ్
నమస్కరించి, ఇద్దరికీ ఆనందాన్ని కలిగించే మాటలు చెప్పాడు.
కార్త్తవీర్యో హతో యుద్ధే సముత్రబలవాహనః
యుద్ధంలో బలమైన సైన్యంతో ఉన్న కార్తవీర్యుడు హతమయ్యాడు.
తస్య దణ్డో మయా దత్తః ప్రసహ్య మునిపుఙ్గవ
మహర్షీ, నేను అతనికి బలవంతంగా శిక్షను విధించాను.
తం నమస్కృత్య విధివత్స్వకార్యం ప్రత్యవేదయమ్
ఆయనకు విధిగా నమస్కరించి, నా కార్యాన్ని వివరించాను.
వ్రజ స్వకార్యసిద్ధ్యర్థం శివలోకం సనాతనమ్
నీ పని సిద్ధించేందుకు నీవు శాశ్వతమైన శివలోకానికి వెళ్ళు.
గతవాఞ్ఛివలోకం వై హరదర్శనకాఙ్క్షయా
హరుడిని దర్శించాలనే కోరికతో నేను శివలోకానికి వెళ్లాను.
నమస్కృతో మయా దేవో వాఞ్ఛితార్థ ప్రదాయకః
కావలసిన ఫలితాలు ప్రసాదించే దేవునికి నేను నమస్కరించాను.
మయా సమాహితధియా స సర్వం శ్రుతవానపి
ఏకాగ్రతతో ఆయన చెప్పిన ప్రతిదీ నేను శ్రద్ధగా విన్నాను.
త్రైలోక్యవిజయం నామ కవచం సర్వసిద్ధిదమ్
మూడు లోకాలను జయించేందుకు సహాయపడే 'త్రైలోక్యవిజయం' అనే కవచం అన్ని సిద్ధులను ఇస్తుంది.
తత్రాహం సాధయిత్వా తు కవచం హృష్టమానసః
అక్కడ ఆ కవచాన్ని సాధించి, నా మనసు ఆనందంతో నిండిపోయింది.
తత్ర తౌ తు మయా దృష్టౌ ద్వారే స్కన్దవినాయకౌ
అక్కడ ద్వారంలో నేను స్కందుడు, వినాయకుడు ఇద్దరినీ చూశాను.
స మామవేక్ష్య గామపో విశన్తం త్వరయాన్వితమ్
నేను త్వరగా లోపలికి వెళ్ళే ప్రయత్నం చేస్తుండగా ఆయన నన్ను గమనించాడు.
మమ తేన పితస్తత్ర వాగ్యుద్ధం హస్తకర్షణమ్
అక్కడ నా తండ్రి ఆయనతో మాటల యుద్ధం, చేతులతో పోటీ చేశాడు.
స తజ్జ్ఞాత్వా సముద్గృహ్య మామధశ్చోర్ద్ధ్వమేవ చ
అది తెలుసుకుని, ఆయన నన్ను పైకీ కిందకీ బలంగా పట్టుకున్నాడు.
తం దృష్ట్వాతిక్రుధా క్షిప్తః కుఠారో హి మయా తతః
అతడిని చూస్తూ, నేను తీవ్రమైన కోపంతో నా పరశును విసిరాను.
పార్వతీ తత్ర రుష్టాభూత్తదా కృష్ణః సమాగతః
అక్కడ పార్వతీ కోపంగా మారింది. అదే సమయంలో కృష్ణుడు అక్కడికి వచ్చాడు.
మహ్యం కృష్మో జగామాథ తేన మైత్రీం విధాయ చ
ఆ తర్వాత కృష్ణుడు నా దగ్గరకు వచ్చి, అతనితో స్నేహం కలిపాడు.
ఆగతస్తవ సాన్నిధ్యమకృతవ్రణసంయుతః
అతడు అకృతవ్రణునితో కలిసి నీ సమీపానికి వచ్చాడు.
జమదగ్నిరువాచేదం రామం శత్రునిబర్హణమ్
జమదగ్ని శత్రువులను సంహరించే రామునితో ఇలా అన్నాడు.
ప్రయశ్చిత్తం తతస్తావద్యథావత్కర్తుమర్హసి
కాబట్టి, నీవిప్పుడు యోగ్యంగా ప్రాయశ్చిత్తం చేయాలి.
ప్రాయశ్చిత్తం తు తద్యోగ్యం త్వం మే నిర్దేష్టుమర్హసి
ఈ ప్రాయశ్చిత్తం ఎలా చేయాలో నీవు నాకు చెప్పాలి.
శాకమూలఫలాహారో ద్వాదశాబ్దం తపశ్చర
పన్నెండు సంవత్సరాలు ఆకులు, మూలికలు, పండ్లు మాత్రమే తింటూ తపస్సు చేయు.
ప్రయయౌ తపసే రాజన్నకృతవ్రణసంయుతః
రాజా! అకృతవ్రణునితో కలిసి అతడు తపస్సు చేయడానికి వెళ్లాడు.
కృత్వాఽశ్రమపదం తస్మింస్తపస్తేపే సుదుశ్చరమ్
అక్కడ ఆశ్రమాన్ని నిర్మించి, చాలా కఠినమైన తపస్సు చేశాడు.
నిన్యే వర్షాణి కతి చిద్రామస్తస్మిన్మహామనాః
మహోన్నతమైన మనస్సున్న రాముడు అక్కడ కొన్ని సంవత్సరాలు గడిపాడు.
సగరోపాఖ్యానే భార్గవచరితే చతుశ్చత్వారింశత్తమో ఽధ్యాయః
సగరుని కథలో, భార్గవుని చరిత్రలో నలభై నాల్గవ అధ్యాయం.
మృగయామగమచ్ఛూరః శూరసేనాదిభిః సహ
ధైర్యవంతుడు శూరసేనుడు మరియు మరికొందరితో కలిసి వేటకు వెళ్లాడు.