భూయః ప్రపచ్ఛ తం కాన్తం జ్ఞానతత్త్వార్థమాదరాత్
ఆమె మళ్లీ తన ప్రియుడిని జ్ఞానసారాన్ని గురించి ఆతురతతో అడిగింది.
యదస్య దర్శనాత్తే ఽద్య జాతం జ్ఞానమతీద్రియమ్
ఈ రోజు అతన్ని చూసినందువల్ల, ఆమెకు అపారమైన జ్ఞానం కలిగింది.
కర్మణా యేన సంప్రాప్తావావాం తిర్యగ్జనిం ప్రభో
ప్రభూ, మనిద్దరం పశువుల జన్మను పొందడానికి ఏ కార్యమే కారణమయ్యింది?
వర్ణయామాస చరితం మృగ్యశ్చైవాత్మనస్తదా
అప్పుడతను తన కథను, మృగం కథను కూడా వివరంగా చెప్పాడు.
సంసారే ఽస్మిన్నమహాభాగే భావో ఽస్య భవకారణమ్
ఈ సంసారంలో, మహాభాగ్యవంతురాలా, అతని స్థితే అతని పునర్జన్మకు కారణం.
పురా ద్రవిడదేశే తు నానాఋద్ధిసమాకులే
పూర్వం ద్రావిడదేశంలో, అనేక అద్భుతశక్తులతో నిండిన ప్రాంతంలో,
పితా మే శివదత్తో ఽభూన్నామ్నా శాస్త్రవిశారదః
నా తండ్రి పేరు శివదత్తుడు, శాస్త్రాలలో నిపుణుడు.
జ్యేష్ఠో రామో ఽనుజస్తస్య ధమస్తస్యాను జః పృథుః
ఆయన పెద్ద కుమారుడు రాముడు, అతని తమ్ముడు ధర్ముడు, తరువాత పృథువు.
ఉపనీయ క్రమాత్సర్వాఞ్ఛివదత్తో మహాయశాః
పెద్ద పేరు గల శివదత్తుడు, మమ్మల్ని అందరినీ క్రమంగా ఉపనయనం చేశాడు.
చత్వారో ఽపి వయం తత్ర వేదాధ్యయనతత్పరాః
అక్కడ మేమంతా నలుగురం వేదాధ్యయనంలో నిమగ్నమై ఉండేవాళ్లం.
గత్వారణ్యం ఫలాన్యంబుసమిత్కుశమృదో ఽన్వహమ్
అరణ్యంలోకి వెళ్లి, మేము ప్రతిరోజూ పండ్లు, నీరు,薪లు, దర్భ, మట్టి తెచ్చేవాళ్లం.
ఏకదా తు వయం సర్వే సంప్రాప్తా పర్వతే వనే
ఒక రోజు మేమంతా కొండలోని అటవీప్రాంతానికి చేరుకున్నాం.
సర్వే స్నాత్వా మహానద్యాముషసి ప్రీతమానసాః
అందరూ తెల్లవారుఝామున మహానదిలో స్నానం చేసి హర్షంతో మనసు నిండిపోయారు.
శాలస్తమాలైః ప్రియకైః పనసైః కోవిదారకైః
ఆ ప్రాంతం శాల, తమాల, ప్రియ, పనస, కోవిదారక వృక్షాలతో అలంకరించబడి ఉంది.
జంబూభిః సహకారైశ్చ కట్ఫలైర్బృహతీద్రుమైః
జాంబు, సహకార, కట్ఫల, గొప్ప వృక్షాలతో కూడి ఉంది.
స్నిగ్ధచ్ఛాయైః సమాహృష్టనానాపక్షినినాదితైః
మంచి నీడతో, ఆనందంగా,色色 పక్షుల కిలకిలారావాలతో నిండిపోయింది.
గచైన్ద్రైః శారభాద్యైశ్చ సేవితం కన్దరాగతైః
ఆ ప్రాంతాన్ని ఏనుగులు, శారభాలు, ఇతర జంతువులు, గుహల్లో నివసించే వారు సందర్శించేవారు.
సుగన్ధిభిర్వృతం చాన్యైర్వాతోద్ధూతపరగిభిః
సువాసన గల పువ్వులు, గాలి తోలిన రేణువులతో ఆ ప్రాంతం కప్పబడి ఉంది.
శృఙ్గైః సముల్లిఖన్తం చ వ్యోమ కౌతుకసం యుతమ్
ఆ పర్వత శిఖరాలు ఆకాశాన్ని తాకుతూ, ఆశ్చర్యాన్ని కలిగించేవిగా ఉన్నాయి.
గర్జ్జతమివ సంసక్తం వ్యాలాద్యైర్మృగపక్షిభిః
వన్యమృగాలు, పక్షులతో కలిసిపోయి, మేఘగర్జనలా ఆ ప్రాంతం మారుమోగింది.
నాస్మార్ష్మ చాత్మనాత్మానం వియుక్తాశ్చ పరస్పరమ్
మనల్ని మనం మరిచిపోయాము, ఒకరినొకరు విడివిడిగా ఉన్నాము.
నిర్ఝరాపాత శిరసి పాతుకామా జలం ప్రియే
ప్రియమైనవాడా, జలపాతపు నీరు తలపై పడాలని మనసు కోరింది.
తత్ర ప్రాప్తో యదృచ్ఛాతో జగృహే తాం భయర్దితామ్
అక్కడ యాదృచ్ఛికంగా వచ్చి, భయంతో బాధపడుతున్న ఆమెను పట్టుకున్నాడు.
అత్యుచ్చవత్త్వాత్పతితో మృతశ్చైణీమనుస్మరన్
ఎక్కువ ఎత్తు నుండి పడి, ఆమెను జ్ఞాపకం చేసుకుంటూ మరణించాడు.
జాతో భద్రే న జానే వై క్వ గాతా భ్రాతరో ఽగ్రజాః
భద్రే, నేను పుట్టాను కానీ నా అన్నలు ఎక్కడికి వెళ్లారో నాకు తెలియదు.
భూతం భవిష్యం చ తథా శృణు భద్రే వదామ్యహమ్
భద్రే, గతాన్ని, భవిష్యత్తును నేను చెబుతాను, విను.
రామస్యాస్య భయాత్సో ఽపి భక్షితో హరిణా ధునా
ఈ రాముని భయంతో, అతడిని కూడా పూర్వంలో ఒక జింక తినేసింది.
అవాభ్యాం తు జలం పీతం మధ్యమే పుష్కరే త్విహ
మనిద్దరం ఇక్కడ మధ్యలో ఉన్న పద్మసరస్సులో నీరు తాగాము.
తేనానేకభవోత్పన్నం పాతకం నాశమాగతమ్
దానివల్ల అనేక జన్మలు కలిగాయి; పాపం నశించిపోయింది.
గమిష్యావః శుభాంల్లోకాన్యేషు గత్వా న శోచతి
మనము మంగళకరమైన లోకాలకెళ్లిపోతాము; అక్కడికి వెళ్లినవాడు ఇక దుఃఖించడు.