పుష్పోత్కటాం చ వాకాం చ సుతే మాల్యవతస్తథా
అతడు పుష్పోట్కటను, వాకను, అలాగే మాల్యవత్కు పుట్టిన కుమారునిని కనుగొన్నాడు.
జ్యేష్ఠం వైశ్రవణం తస్య సుషువే దేవవర్ణినీ
దివ్యరూపముగల ఆ దేవత జ్యేష్ఠుడైన వైశ్రవణుని ప్రసవించింది.
రాక్షసేన చ రూపేణ ఆసురేణ బలేన చ
అతనికి రాక్షసుని రూపం, అసురుని బలమూ కలిగినవి.
అష్టదంష్ట్రం హరిఛ్మశ్రుం శఙ్కుకర్ణం విలోహితమ్
అతనికి ఎనిమిది దంతాలు, పసుపు రంగు గడ్డం, శంఖాకారమైన చెవులు, రక్తవర్ణమైన శరీరం ఉండేవి.
వైవర్త్తజ్ఞానసంపన్నం సంబుద్ధం చైవ సంభవాత్
అతడు మార్పుల జ్ఞానం కలిగి, పుట్టుకతోనే బోధను పొందాడు.
కుత్సాయాం క్వితి శబ్దో ఽయం శరీరం బేరముచ్యతే
అవమానంగా 'క్వి' అనే శబ్దం పలుకబడింది; ఆ శరీరాన్ని 'బేర' అని పిలిచారు.
యస్మాద్విశ్రవసో ఽపత్యం సాదృశ్యాద్విశ్రవా ఇవ
విశ్రవసుని సంతానమై, విశ్రవసుని పోలికతో ఉండినందున,
ఋద్రయాం కుబేరో ఽజనయద్విశ్రుతం నలకూబరమ్
కుబేరుడు ఋద్రతో కలసి ప్రసిద్ధుడైన నలకూబరుని కనుగొన్నాడు.
విభీషణచతుర్థాంస్తు కైకస్యజనయత్సుతాన్
కైకసి నాలుగు కుమారులను ప్రసవించింది; విభీషణుడు నాలుగవవాడు.
చతుష్పాద్వింశతిభుజో మహాకాయో మహాబలః
అతనికి నాలుగు కాళ్లు, ఇరవై చేతులు, విస్తారమైన శరీరం, అపారమైన బలం ఉండేవి.
రాక్షసేనౌజసా యుక్తో రూపేణ చ బలేన చ
అతడు రాక్షస శక్తి, రూపం, బలంతో కూడినవాడు.
విసర్గదారుణః క్రూరో రావణో ద్రావణస్తు సః
విసర్జనలో భయంకరుడు, క్రూరుడు, అతడే రావణుడు, ద్రావణుడని కూడా పిలిచేవారు.
చతుర్యుగాని రాజాభూత్ త్రయోదశ స రాక్షసః
ఆ రాక్షసుడు నాలుగు యుగాల పదమూడు చక్రాలు రాజుగా పాలించాడు.
నియుతాన్యేకషష్టిం చ శరదాం గణితాని వై
అతడు అరవై ఒక లక్షా పదివేలు శరదృతువులు పరిపాలించాడు.
దేవతానామృషీణాం చ ఘోరం కృత్వా ప్రజాగరమ్
అతడు దేవతలు, ఋషులందరికీ భయంకరమైన మేల్కొలుపు కలిగించాడు.
రామం దాశరథిం ప్రాప్య సగణః క్షయమీయివాన్
దశరథుని కుమారుడైన రాముని ఎదుర్కొని, తన సహచరులతో కూడి నశించాడు.
పుష్పోత్కటాయాః పుత్రాస్తే కన్యా కుమ్భీనసీ తథా
పుష్పోట్కటకు పుట్టిన కుమారులు వీరే; కుమార్తెగా కుంభీనసీ కూడా ఉంది.
కన్యానుపాలికా చైవ వాకాయాః ప్రసవః స్మృతః
వాకకు పుట్టిన కూతురు అనుపాలిక అని గుర్తించబడింది.
దారుణాభిజనాః సర్వే దేవైరపి దురాసదాః
వాళ్లంతా భయంకరమైన వంశానికి చెందినవారు, దేవతలకైనా దగ్గరగా వెళ్లడం కష్టమే.
యక్షాణాం చైవ సర్వేషాం పౌలస్త్యా చే చ రాక్షసాః
అలాగే యక్షులు, పౌలస్త్యులు, రాక్షసులు కూడా ఉన్నారు.
వేదాధ్యయనశీలానాం తపోవ్రతనిషేవిణామ్
వారు వేదపఠనంలో, తపస్సు, వ్రతాలలో నిమగ్నంగా ఉంటారు.
ఇతరే యే యజ్ఞజుషస్తే వై రక్షోగణాస్త్రయః
ఇతరులు యజ్ఞాలలో ఆనందిస్తూ ఉండేవారు—వీరు రాక్షసుల మూడువర్గాలు.
నిశాచరగణాస్తేషాం చత్వారః కవిభిః స్మృతాః
వారిలో నిశాచరుల నాలుగు వర్గాలను కవులు గుర్తించారు.
ఇత్యేతాః సప్త తేషాం వై జాతయో రాక్షసాః స్మృతాః
ఇలా, వీటినే రాక్షసుల ఏడు జాతులుగా గుర్తించారు.
వృత్తాక్షాః పిఙ్గలాశ్చైవ మహాకాయా మహోదరాః
వారు గుండ్రంగా ఉన్న కళ్లతో, పసుపు రంగుతో, పెద్ద శరీరంతో, పెద్ద పొట్టతో ఉంటారు.
ఆకర్ణా హారితస్యాశ్చ ముఞ్జధూమ్రోర్ధ్వమూర్ధజాః
వారి చెవులు భుజాలకు తాకేలా ఉంటాయి, జుట్టు పసుపు రంగులో, పైకి నిటారుగా ఉంటుంది.
తామ్రాస్యా లంబజిహ్వోష్ఠా లంబభ్రూస్థూలనాసికాః
వారి ముఖం రాగి రంగులో, నాలుకలు, పెదాలు వేలాడుతూ, కనుబొమ్మలు కిందకి వాలిపోయి, ముదురు ముక్కుతో ఉంటారు.
మహాఘోరస్వరాశ్చైవ వికటోద్బద్ధపిణ్డికాః
వారు భయంకరమైన స్వరంతో, విచిత్రంగా ఉబ్బిన అవయవాలతో ఉంటారు.
దారుణాభిజనాః క్రూరాః ప్రాయశః క్లిష్టకర్మిణః
వారు భయంకరమైన వంశానికి, క్రూరమైన స్వభావానికి, ఎక్కువగా బాధాకరమైన పనుల్లో నిమగ్నంగా ఉంటారు.
విచిత్రాభరణాశ్చిత్రమాల్యగన్ధానులేపనాః
వారు విచిత్రమైన ఆభరణాలు, పూలమాలలు, సుగంధాలు, లేపనాలతో అలంకరించుకుంటారు.