శ్యేన్యనన్తం విజజ్ఞే తు పుత్రపౌత్రం ద్విజోత్తమాః
శ్యేని అనేక మంది కుమారులు, మనవళ్లు కనింది, ద్విజశ్రేష్ఠులారా!
ఇరా విజజ్ఞే కన్యా వై తిస్రః కమలలోజనాః
ఇరా మూడు కన్యలను కనింది; అవి కమలంలాంటి కళ్లతో ఉన్నారు.
లతా చైవాలతా చైతి వీరుధా చైతి తత్ర యా
లత, ఆలత, వీరుధ అనే ముగ్గురు అక్కడ పుట్టారు.
పుష్పైః ఫలగ్రహైర్వృక్షానలతా సమసూయత
పువ్వులు, పండ్లతో కూడిన చెట్ల నుంచి లత పుట్టింది.
వీరుధస్తదపత్యం హి వంశశ్చాత్ర సమాప్యతే
వీరుధ వారిదే సంతానం; ఇక్కడ వంశ కథ ముగుస్తుంది.
తేషాం పుత్రాశ్చ పౌత్రాశ్చ యైరిదం సంతతం జగత్
వారి కుమారులు, మనవళ్లు ఈ లోకాన్ని నిలబెడుతున్నారు.
మారీచో వః ప్రజాసర్గః సమాసేన ప్రకీర్త్తితః
మారీచి సృష్టించిన ప్రజల కథను మీకు సంక్షిప్తంగా వివరించాను.
అదితిర్ధర్మశీలా తు బలశీలా దితిస్తథా
అదితి సద్గుణాలవంటి వాడి, దితి బలవంతురాలు.
గన్ధశీలా మునిశ్చైవ క్రోధాధ్యాయనశీలినీ
గంధా సువాసనను ఇష్టపడేది, ముని ధ్యానంలో నిమగ్నుడై ఉంటాడు, క్రోధా కోపానికి అలవాటుపడినది.
క్రోధశీలా తథా కదూః క్రోధా చ శుచిశీలినీ
క్రోధుడు కోపంతో ఉండేవాడు, కదూ కూడా అలాగే, శుచీ పవిత్రతను పాటించేది.
ఇరానుగ్రహశీలా తు హ్యనాయుర్భక్షణే రతా
ఇరా దయతో ఉండేది, అనాయు భోజనంలో ఆనందపడేది.
ధర్మతః శీలతో బుద్ధ్యా క్షమయా బలరూపతః
ధర్మం, మంచి ప్రవర్తన, బుద్ధి, సహనం, బలం, రూపం ద్వారా—
మాతుస్తుల్యాభిజాతాశ్చ కశ్యపస్యాత్మజాః ప్రభోః
ప్రభూ! కశ్యపుని కుమారులు తల్లుల వంశానికి సమానంగా పుట్టారు.
పిశాచాః పశవశ్చైవ మృగాః పతగవీరుధః
పిశాచులు, పశువులు, అడవి జంతువులు, పక్షులు, మొక్కలు—
మనుష్యప్రకృతీస్తస్మాద్దేవాదీంశ్చ విజానతే
వాటినుండి మనుషుల, దేవతల మరియు ఇతరుల స్వభావాలను తెలుసుకోవచ్చు.
మన్వన్తరేషు సర్వేషు తస్మాచ్ఛ్రేష్ఠాస్తు మానుషాః
అందువల్ల అన్ని మన్వంతరాలలో మనుషులు ఉత్తములు.
తతోర్ఽవాక్స్రోతసస్తే వై ఉత్పద్యన్తే సురాసురాః
వాటినుండి దేవతలు, అసురులు, క్రిందికి పోవువారు పుట్టారు.
ఇత్యేష వంశప్రభవః ప్రసంఖ్యాతస్తు విస్తరాత్
ఇలా వంశప్రభావాన్ని విస్తృతంగా వివరించాను.
యక్షరక్షః పిశాచానాం సుపర్ణోరగపక్షిణామ్
యక్షులు, రాక్షసులు, పిశాచులు, సుపర్ణులు, పాములు, పక్షులు—
కృమికీటపతఙ్గానాం క్షుద్రాణాం జలచారిణామ్
పురుగులు, కీటకాలు, ఎగిరే జీవులు, చిన్నజీవులు, నీటిలో తిరిగే జంతువులు—
శ్రోతవ్యశ్చైవ సతతం గ్రాహ్యశ్చైవానసూయతః
ఇవి ఎప్పుడూ వినాలి, అసూయ లేకుండా అంగీకరించాలి.
అపత్యలాభం లభతే చ పుష్కలం ప్రియం ధనం ప్రేత్య చ శోభనాం గతిమ్
ఇవి వింటే, మంచి సంతానం, ప్రియమైన ధనం, మరణానంతరం శుభమైన స్థితి లభిస్తాయి.
ప్రతిష్ఠితాసు సర్వాసు చరాసు స్థావరాసు చ
అన్ని చరాచర జీవులు స్థిరంగా ఏర్పడిన తర్వాత—
తతః క్రమేణ రాజ్యాని ఆదేష్టుముపచక్రమే
తర్వాత, క్రమంగా రాజ్యాలను కేటాయించడం ప్రారంభించాడు.
యజ్ఞానాం తపసాం చైవ సోమం రాజ్యే ఽభ్యషేచయత్
యజ్ఞాలకూ మరియు తపస్సులకూ సోముని రాజుగా అభిషేకించాడు.
భృగూణామధిపం చైవ కావ్యం రాజ్యే ఽభ్యషేచయత్
భృగువంశానికి అధిపతిగా ఉన్న కావ్యుని రాజుగా అభిషేకించాడు.
ప్రజాపతీనాం దక్షం చ మరుతామథ వాసవమ్
ప్రజాపతులలో దక్షుని, మరుతులలో వాసవుని రాజుగా అభిషేకించాడు.
నారాయణం తు సాధ్యానాం రుద్రణాం చ వృషధ్వజమ్
సాధ్యులలో నారాయణుని, రుద్రులలో వృషధ్వజుని రాజుగా అభిషేకించాడు.
అపాం చ వరుణం రాజ్యే రాజ్ఞాం వైశ్రవణం తథా
నీళ్లకు వరుణుని, రాజులలో వైశ్రవణుని రాజుగా అభిషేకించాడు.
వైవస్వతం పితౄణాం చ యమం రాజ్యే ఽభ్యషేచయత్
పితృదేవతలలో వైవస్వతుడైన యముని రాజుగా అభిషేకించాడు.