విద్రావ్య సర్వోంల్లోకేషు వీరాన్పరపురఞ్జ్యః
ప్రపంచాల్లోని వీరులను ఓడించి, ఇతర పట్టణాలను జయించినవాడివి,
విక్షోభ్య సాగరాన్సప్త సప్తకృత్వో మహారథః
ఏడు సముద్రాలను ఏడుసార్లు కలకలం చేసిన మహారథుడివి,
దుర్బలేన మయా క్రాన్తో వానరేణ విశేషతః
అయినా నేను, బలహీనమైన వానరం, నిన్ను జయించగలిగాను.
ప్రబ్రూహి హేతునా కేన బ్రహ్మన్రాక్షసపుఙ్గవ
బ్రాహ్మణా, రాక్షసశ్రేష్ఠా, ఇది ఎందుకు జరిగిందో నాకు చెప్పు.
వయనం వాలినః శ్రుత్వా దశగ్రీవః ప్రతాపవాన్
వాలి మాటలు విని, దశగ్రీవుడు మహోన్నతుడై ఇలా అన్నాడు.
అసంశయం జితాః సర్వే మయా దేవాసురా రణే
నిస్సందేహంగా, యుద్ధంలో దేవతలు, అసురులను నేను జయించాను.
తదిచ్ఛామి త్వయా సార్ద్ధం సౌహృదం భయవర్జితమ్
కాబట్టి, భయములేని స్నేహాన్ని నీతో కలిగి ఉండాలని నేను కోరుకుంటున్నాను.
ఏవముక్తో ఽబ్రవీద్వాలీ భవత్యేతద్వచస్తవ
అలా అడిగినప్పుడు, వాలి 'నీ మాటలు అలా జరగాలి' అని అన్నాడు.
జగామ లఙ్కాం సగణః ప్రహృష్టేనాన్తరాత్మనా
ఆతడు తనతో ఉన్న అనుచరులతో కలిసి, హృదయం ఆనందంతో నిండిపోయి లంకకు వెళ్లాడు.
ఆజహార బహూన్యజ్ఞానన్నపానసమావృతాన్
ఆయన అనేక యజ్ఞాలు నిర్వహించాడు, వాటిలో అన్నపానాలు సమృద్ధిగా ఉండేవి.
అగ్నిష్టోమాశ్వమేధాంశ్చ రాజసూయాన్నృమేధకాన్
అగ్నిష్టోమ, అశ్వమేధ, రాజసూయ, నృమెధ వంటి యజ్ఞాలను ఆయన ఆర్పించాడు.
తర్పయిత్వాథ దేవాంశ్చ దేవేన్ద్రంబహుభిస్తథా
అతడు అనేక విధాలుగా దేవతలను, అలాగే ఇంద్రునిని సంతృప్తిపరిచాడు.
సుగ్రీవేణ సహ భ్రాత్రా సుఖీ భూత్వా యవీయసా
తన తమ్ముడు సుగ్రీవునితో కలిసి సంతోషంగా జీవించాడు.
బ్రహ్మణ్యో బ్రహ్మపరమో ధర్మసేతుః క్రియాపరః
బ్రహ్మను భక్తిగా పూజించేవాడు, బ్రహ్మజ్ఞానంలో పరముడు, ధర్మాన్ని కాపాడేవాడు, కర్మలలో నిమగ్నుడు.
యస్య దేవమునిర్గాథాం జగౌ యజ్ఞేషు నారదః
యజ్ఞాలలో దివ్యముని నారదుడు ఆయన గురించి గాథను పాడాడు.
తుల్యో ఽస్తి త్రిషు లోకేషు వాలినోహేమమాలినః
మూడు లోకాలలో బంగారు హారముతో అలంకరించబడిన వాలికి సమానం ఎవ్వరూ లేరు.
వాలీ యజ్ఞసహస్రాణాం యజ్వా పరమదుర్జయః
వాలి వెయ్యి యజ్ఞాలు చేసినవాడు, అతన్ని జయించడం అత్యంత కష్టం.
నిరుక్తమస్య తు విభో యాథాతథ్యేన సువ్రత
ఓ సువ్రతా! ప్రభూ! అతని నిజమైన కథను యథార్థంగా ఇప్పుడు చెప్పబడింది.
సృత్యమానేషు భూతేషు ప్రజాపతిరథ స్వయమ్
ప్రాణులు సృష్టించబడుతున్నప్పుడు, ఆ సమయంలో ప్రజాపతి స్వయంగా,
ప్రవేశాయామాస తదా యోగేన మహతా వృతాః
మహా యోగబలంతో వాటిని లోపలికి ప్రవేశింపజేశాడు.
తత్రావర్త్తత గర్భో వై అణ్డస్యాభ్యన్తరే బలీ
అక్కడ, ఆ అండం లోపల శక్తివంతమైన గర్భం ఏర్పడింది.
సర్వతో నిర్మితం జ్ఞాత్వా గర్భం తే త్దృతతేజసః
అందువల్ల ఆ గర్భం అన్ని వైపులా ఏర్పడినదని తెలుసుకుని, వారు ఇలా అన్నారు:
బలం తేజో ఽస్య భవితా నిర్మితస్యాధికం విభో
ప్రభూ! ఈ శిశువు జన్మించినప్పుడు, దాని బలం, తేజస్సు సృష్టించినవాటిని మించిపోతుంది.
సర్వభూతాని యానీహ స్యావరాణి చరణి చ
ఇక్కడ ఉన్న అన్ని జీవులు, స్థిరమైనవైనా, సంచరించేవైనా,
యదేడే స్థాపితం తేజో బలం చ ద్విజసత్తమ
బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠా! వాటిలో స్థాపించబడిన తేజస్సు, బలాన్ని ఎంతైనా,
శ్రుతితేజః ప్రభావశ్చ ధక్షతే సర్వతోంఽజసా
ఆయన వినిపించిన తేజస్సు ప్రభావం వెంటనే అన్నింటినీ కాల్చివేస్తుంది.
బలం చాణ్డే చకారాథ తతస్త్వణ్డాన్తరే శిశుః
ఆ అండంలో ఉన్న శిశువు తన బలాన్ని ప్రదర్శించింది.
తత్తూదరాద్వినిష్క్రాన్తం మృతపిణ్డోపమం స తు
ఆ శిశువు పొట్ట నుండి చనిపోయిన ముద్దలా ఒకటి బయటకు వచ్చింది.
శకలే ద్వే సమాస్థాయ స ఏకస్మిన్నపశ్యత
ఆ శిశువు రెండు ముక్కలను పట్టుకొని, వాటిలో ఒకదానిని చూచింది.
తత్సముద్యమ్య చోత్థాయాదిన్యుత్సంగే నివేద్య చ
దానిని పైకి ఎత్తి, నిలబడి, తన మడిలో పెట్టి సమర్పించింది.