తుషితా నామ తే ఽన్యోన్యమూచుర్వై చాక్షుషేంఽతరే
తుషితులు అనే వారు చాక్షుష మన్వంతరంలో పరస్పరం మాట్లాడుకున్నారు.
ఏతామేవ మహాభాగాం వయం సాధ్యాం ప్రవిశ్య వై
ఈ మహాభాగ్యమైన సాద్య స్థితిలో ప్రవేశించి, మేము సాద్యులమయ్యాము.
ఏవముక్త్వా తు తే సర్వే చాక్షుషస్యాన్తరే మనోః
ఇలా చెప్పి, చాక్షుష మన్వంతరంలో వారందరూ—
నరనారాయణో తత్ర జజ్ఞాతే పునరేవ హి
అక్కడ నరుడు, నారాయణుడు మళ్లీ జన్మించారు.
స్వారోచిషేంఽతరే పూర్వమాస్తాం తౌ తుషితాసుతౌ
మునుపటి స్వారోచిష మన్వంతరంలో తుషితుని కుమారులైన ఆ ఇద్దరూ నివసించారు.
మనో ఽనుమన్తా ప్రాణశ్చ నరో ఽపానశ్చ వీర్యవాన్
మనస్సు అనుమతి, ప్రాణం శ్వాస, నరుడు శక్తివంతమైన అపానవాయువు.
విభుశ్చాపి ప్రభుశ్చాపి సాధ్యా ద్వాదశ జజ్ఞిరే
విభువు, ప్రభువు కూడా జన్మించారు; ఇలా పన్నెండు మంది సాద్యులు పుట్టారు.
నామాన్యాసన్పునస్తాని తుషితానాం నిబోధత
ఇప్పుడు తుషితుల పేర్లు మళ్లీ వినండి.
చక్షుః శ్రోత్రం రసో ఘ్రాణం స్పర్శో బుద్ధిర్మనస్తథా
దృష్టి, శ్రవణం, రుచి, వాసన, స్పర్శ, బుద్ధి, మనస్సు—
వసోస్తు వసవః పుత్రాః సాధ్యానామనుజాః స్మృతాః
వసువు కుమారులు వసువులు; వీరు సాద్యుల తమ్ముళ్లుగా గుర్తించబడతారు.
ప్రత్యూషశ్చ ప్రభాసశ్చ వసవో ఽష్టౌ ప్రకీర్తితాః
ప్రత్యూషుడు, ప్రభాసుడు, వీరితో పాటు ఎనిమిది వసువులు ప్రసిద్ధిగా చెప్పబడ్డారు.
ధ్రువపుత్రో ఽభవత్తాత కాలో లోకాప్రకాలనః
ధ్రువుని కుమారుడు కాలుడు, అతడు లోకాలను బహిర్గతం చేసే వాడు.
ధరోర్మీ కలిలశ్చైవ పఞ్చ చన్ద్రమసః సుతాః
ధరోర్మి, కలిలుడు, ఇంకా చంద్రుని ఐదు మంది కుమారులు ఉన్నారు.
స్కన్దః సనత్కుమారశ్చ జజ్ఞే పాదేన తేజసః
స్కందుడు, సనత్కుమారుడు, వీరిద్దరూ తేజస్సు పాదం నుండి జన్మించారు.
తస్య శాఖో విశాఖశ్చ నైగమేయశ్చ ప్రష్టజాః
అతని శాఖలు విశాఖుడు, నైగమేయుడు, వీరిద్దరూ వెనుక భాగం నుండి పుట్టారు.
అవిజ్ఞాన గతిశ్చైవ ద్వౌ పుత్రావనిలస్య చ
అవిజ్ఞానుడు, గతి — వీరిద్దరూ అనిలుని కుమారులు.
ద్వౌ పుత్రౌ దేవలస్యాపి క్షమావన్తౌ మనీషిణౌ
దేవలునికి కూడా ఇద్దరు కుమారులు ఉన్నారు; వారు సహనంతో, జ్ఞానంతో ఉన్నవారు.
యోగసిద్ధా జగత్కృత్స్నమశక్తా చరతి స్మ హ
యోగంలో సిద్ధిచెందిన ఆమె, శక్తిలేకుండా, మొత్తం లోకంలో సంచరించింది.
విశ్వకర్మా సుతస్తస్యాః ప్రజాపతిపతిర్విభుః
విశ్వకర్మ ఆమె కుమారుడు; అతడు ప్రజాపతులకు అధిపతి, మహాశక్తివంతుడు.
క్రతుర్దక్షః శ్రవః సత్యః కాలః మునిస్తథా
క్రతువు, దక్షుడు, శ్రవ, సత్యుడు, కాలుడు, ముని — వీరు.
ధర్మపుత్రాః సురా ఏతే విశ్వాయాం జజ్ఞిరే శుభాః
ఈ శుభ్రమైన దేవతలు ధర్ముని కుమారులు; వీరు విశ్వాలో జన్మించారు.
ముహూర్తాశ్చ ముహూర్తాయా ఘోషలంబా హ్యజాయత
ముహూర్త నుంచి ముహూర్తలు, ఘోషలంబ కూడా జన్మించారు.
నవ వీథ్యస్తు జామాయాః పథత్రయముపాశ్రితాః
జామా నుంచి తొమ్మిది వీథులు, అవి మూడు మార్గాలతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయి.
ఏష సర్గః సమాఖ్యాతో విద్వాన్ధర్మస్య శాశ్వతః
ఈ ధర్ముని సృష్టిని, ఓ జ్ఞానవంతుడా, నేను వివరించాను.
నామతః సంప్రవక్ష్యామి బ్రువతో మే నిబోధత
ఇప్పుడు వాటి పేర్లను నేను చెప్పబోతున్నాను; నేను చెప్పేటప్పుడు శ్రద్ధగా విను.
ముహుర్త్తాః సర్వనక్షత్రా అహోరాత్రభిదస్తథా
ముహూర్తలు, అన్నీ నక్షత్రాలు, అలాగే అహోరాత్రి విభాగాలు.
రవేర్గతి విశేషేణ సర్వర్త్తుషు చ నిత్యశః
సూర్యుని గమనము, ప్రతి ఋతువులో, ఎప్పుడూ ప్రత్యేకంగా జరుగుతుంది.
అవిశేషేషు కాలేషు జ్ఞేయః సవితృమానతః
విభేదం లేని కాలాల్లో, సూర్యుని సవితృగా తెలుసుకోవాలి.
ఆప్యో ఽథ వైశ్వదేవశ్చ బ్రాహ్మో మధ్యాహ్నసంశ్రితః
ఆప్య, వైశ్వదేవ, బ్రాహ్మ సమయాలు మధ్యాహ్న సమయంలో కలిసివుంటాయి.
వారుణశ్చ యథార్యమ్ణో భగశ్చాపి దినశ్రితాః
వారుణ, ఆర్యమణ్, భగ సమయాలు కూడా పగలు సమయంలో ఉంటాయి.