సప్తైతే సప్తభిశ్చైవ గుణైః సప్తర్షయః స్మృతాః
ఈ ఏడుగురు, ఏడుగుణాలతో కూడి, సప్తర్షులుగా గుర్తించబడతారు.
బుద్ధాః ప్రత్యక్ష ధర్మాణో గోత్రప్రావర్త్తకాశ్చ తే
వారు జ్ఞానులు, ధర్మాన్ని ప్రత్యక్షంగా తెలుసుకున్నవారు, వంశాలను ప్రారంభించినవారు.
తుల్యైర్వ్యవహరన్తి స్మ హ్యదుష్టైః కర్మహేతుభిః
వారు సమానంగా, నిందలేని కర్మఫలితాలతో వ్యవహరించారు.
కుటుంబినో బుద్ధిమన్తో వనాన్తరనివాసినః
వారు కుటుంబస్తులు, తెలివైనవారు, అరణ్యాలలో నివసించేవారు.
వర్ణాశ్రమవ్యవస్థానం క్రియతే ప్రథమం తు వై
వర్ణాశ్రమ వ్యవస్థను మొదటగా స్థాపించారు.
ప్రవర్త్తయన్తి యే వర్ణానాశ్రమాంశ్చైవ సర్వశః
వారు వర్ణాలన్నీ, ఆశ్రమాలన్నీ పూర్తిగా ప్రవేశపెట్టారు.
జాయమానే పితాపుత్రే పుత్రః పితరి చైవ హి
తండ్రి కుమారుడిగా జన్మించినప్పుడు, కుమారుడు కూడా తండ్రిగా అవుతాడు.
అష్టాశీతిసహస్రాణి ప్రోక్తాని గృహమేధినామ్
ఎనబై ఎనిమిది వేల మంది గృహస్థులు అని చెప్పబడింది.
దారాగ్నిహోత్రిణస్తే వై యై ప్రజాహేతవః స్మృతాః
పెళ్లైనవారు, అగ్నిహోత్రం చేసే వారు, వారు సంతానానికి కారణమయ్యారు అని గుర్తించబడతారు.
అష్టాశీతిసహస్రాణి నిహితా ఉత్తరాపథే
ఎనబై ఎనిమిది వేల మంది ఉత్తరదేశంలో స్థాపించబడ్డారు.
మన్త్రబ్రాహ్మణకర్త్తారో జాయన్తే చ యుగక్షయాత్
యుగాంతంలో మంత్రాలు, బ్రాహ్మణ గ్రంథాలు సృష్టించేవారు జన్మిస్తారు.
కల్పానామార్షవిద్యానాం నానాశాస్త్రకృతశ్చ యే
కల్పాల విద్యలు, వేదశాస్త్రాలు రచించినవారు ఉన్నారు.
వైవస్వతే ఽన్తరే తస్మిన్ద్వాపరేషు పునః పునః
వైవస్వత మానవంతరంలో, ప్రతి ద్వాపరయుగంలో మళ్లీ మళ్లీ జరుగుతుంది.
సప్తమే ద్వాపరే వ్యమతాః స్వయం వేదాః స్వయంభువా
ఏడవ ద్వాపరయుగంలో, వేదాలు స్వయంగా స్వయంభువునిచే విభజించబడ్డాయి.
తృతీయే చోశనా వ్యాసశ్చతుర్థే చ బృహస్పతిః
మూడవ యుగంలో ఉశనుడు వ్యాసుడు, నాల్గవ యుగంలో బృహస్పతి వ్యాసుడు అయ్యాడు.
సప్తమే చ తథైవేన్ద్రో వసిష్ఠశ్చాష్టమే స్మృతః
ఏడవ యుగంలో ఇంద్రుడు, ఎనిమిదవ యుగంలో వసిష్ఠుడు వ్యాసుడిగా గుర్తించబడ్డాడు.
ఏకాదశే తు త్రివర్షా సనద్వాజస్తతః పరమ్
పదకొండవ సంవత్సరంలో మూడు సంవత్సరాలు సనద్వాజుడు వచ్చాడు.
త్రైయ్యారుణిః పఞ్చదశే షోడశే తు ధనఞ్జయః
పదిహేనవ సంవత్సరంలో త్రయ్యారుణి, పదహారణాలుగవ సంవత్సరంలో ధనంజయుడు వచ్చారు.
ఋజీషాత్తు భరద్వాజో భరద్వాజాత్తు గౌతమః
ఋజీషుని నుండి భరద్వాజుడు, భరద్వాజుని నుండి గౌతముడు పుట్టారు.
హర్యవనాత్పరో వేనః స్మృతో వాజశ్రవాస్తతః
హర్యవనుని నుండి వేణుడు, వేణుని నుండి వాజశ్రవుడు జన్మించారు.
తృణబిన్దుస్తతస్తస్మాత్తతజస్తృణబిన్దుతః
తృణబిందువు నుండి తటజుడు, తృణబిందువు నుండి మరొకరు పుట్టారు.
జాతూకర్ణో భవత్తస్మాత్త స్మాద్ద్వైపాయనః స్మృతః
ఆయన నుండి జాతూకర్ణుడు, అతని తరువాత ద్వైపాయనుడు పుట్టారు.
భవిష్యే ద్వాపరే చైవ ద్వోణిర్ద్వైపాయనే ఽపి చ
భవిష్యత్తులో, ద్వాపరయుగంలో కూడా, ద్వైపాయనుని నుండి ద్రోణుడు పుట్టుతాడు.
భవిష్యన్తి భవిష్యేషు శాఖాప్రమయనాని తు
భవిష్యత్తులో అనేక శాఖలు, వివరణలు కలుగుతాయి.
తపసా కర్మ చ ప్రాప్తం కర్మణా చాపి తే యశః
నీకు తపస్సు, కార్యం వల్ల ఫలితాలు లభించాయి; నీకు కర్మచేత పేరుపొందింది.
వ్యాప్తం బ్రహ్మామృతం శుక్రం బ్రహ్మైవామృతముచ్యతే
బ్రహ్మ యొక్క అమృతస్వరూపం అన్ని వైపులా వ్యాపించింది; బ్రహ్మనే అమృతం అని అంటారు.
బృహత్వాద్బృంహణాచ్చైవ తద్బ్రహ్మేత్యభిధీయతే
దాని మహత్త్వం, విస్తరణ వల్ల దానిని బ్రహ్మ అని పిలుస్తారు.
అథర్వఋగ్యజుః సామ్ని యత్తస్మై బ్రహ్మణే నమః
అథర్వణ, ఋగ్వేద, యజుర్వేద, సామవేదాలలో ఉన్న ఆ బ్రహ్మకు నమస్కారం.
మహతః పరమం గుహ్యం తస్మై సుబ్రహ్మణే నమః
మహత్తులో పరమమైన రహస్యమైన ఆ ఉత్తమ బ్రహ్మకు నమస్కారం.
సంప్రకాశప్రవృత్తిభ్యాం పురుషార్థప్రయోజనమ్
ప్రకాశం, క్రియ ద్వారా మనుషుల లక్ష్యం నెరవేరుతుంది.