బిభేత్యల్పశ్రుతాద్వేదో మామయం ప్రహరిష్యతి
చిన్న జ్ఞానం ఉన్నవాడిని చూసి వేదం భయపడుతుంది — 'ఇతడు నన్ను తక్కువ చేస్తాడేమో' అని.
నాపదం ప్రాప్య ముహ్యేత యథేష్టాం ప్రాప్నుయాద్గతిమ్
ఈ భాగాన్ని తెలుసుకున్నవాడు మాయలో పడడు, తాను కోరుకున్న మార్గాన్ని పొందుతాడు.
నిరుక్తమస్య యో వేద సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే
దీనిలోని పదార్థాలను సరిగ్గా తెలిసినవాడు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
సంసర్గకాలే ఽపి కరోతి మర్గ సంహార కాలే చ న వాస్తి భూయః
ప్రపంచం లయమయ్యే సమయంలో కూడా ఇది మార్గాన్ని చూపుతుంది; వినాశనం జరిగినప్పుడు తిరిగి రావడం ఉండదు.
కుత్ర సత్రం సమభత్తేవషామద్భుతకర్మణామ్
అద్భుతమైన కార్యాలు చేసినవారు ఆ సత్రయాగాన్ని ఎక్కడ నిర్వహించారు?
ఆచచక్షే పురాణం చ కథం తత్సప్రభఞ్జనః
అక్కడ ఆ జ్ఞానవంతుడు పురాణాన్ని ఎలా వివరించాడు?
ఇతి సంచోదితః సూతః ప్రత్యువాచ శుభం వచః
ఇలా అడిగినప్పుడు, సూతుడు శుభమైన మాటలు పలికాడు.
యావన్తం చాభవత్కాలం యథా చ సమవర్తత
ఆ యాగం ఎంత కాలం జరిగింది, ఎలా సాగింది అన్నది వివరించాడు.
సత్రం హి తే ఽతిపుణ్యం చ సహస్రపరివత్సరాన్
వారి సత్రయాగం ఎంతో పుణ్యమయంగా, వెయ్యేళ్లు కొనసాగింది.
ఇడాయా యత్ర పత్నీత్వం శామిత్రం యత్ర బుద్ధిమాన్
అక్కడ ఇడా భార్యగా మారింది, బుద్ధిమంతుడైన శామిత్రుడు కూడా అక్కడ ఉన్నాడు.
విబుధాశ్చోషిరే తత్ర సహస్రపరివత్సరాన్
అక్కడ దేవతలు వెయ్యేళ్లు ఆమృతాన్ని పానముచేశారు.
కర్మణా తేన విఖ్యాతం నైమిషం మునిపూజితమ్
ఆ కార్యం వలన నైమిషక్షేత్రం ప్రసిద్ధిగా మారింది, మునులు గౌరవించేవారు.
రోహిణీ స సుతా తత్ర గోమతీ సాభవత్ క్షణాత్
అక్కడ రోహిణి ఒక కుమార్తెకు జన్మనిచ్చింది, గోమతి కూడా క్షణంలోనే ప్రकटమైంది.
రున్ధత్యాః సుతాయాత్రాదానముత్తమతేజసః
రుంధతి కుమార్తె నుండి అత్యుత్తమ తేజస్సుతో కూడిన కుమారుడు జన్మించాడు.
యత్ర వైరం సమభవద్విశ్వామిత్రవసిష్ఠయోః
అక్కడ విశ్వామిత్రుడు, వశిష్ఠుని మధ్య శత్రుత్వం కలిగింది.
పరాభవో వసిష్ఠస్య యస్య జ్ఞానే హ్యవర్త్తయత్
అక్కడ వశిష్ఠునికి ఓటమి సంభవించింది, ఎందుకంటే ఆయన జ్ఞానం అడ్డుపడింది.
నైమిషం జజ్ఞిరే యస్మాన్నైమిషీయాస్తతః స్మృతాః
నైమిషం అక్కడ జన్మించిందని, అక్కడి ప్రజలను నైమిషీయులు అని పిలుస్తారు.
పురూరవసి విక్రాన్తే ప్రశాసతి వసుంధరామ్
పురూరవుడు పరాక్రమంతో భూమిని పాలిస్తున్నప్పుడు,
తుతోష నైవ రత్నానాం లోభాదితి హి నః శ్రుతమ్
అతడు రత్నాల సమృద్ధితో సంతోషించలేదు, ఎందుకంటే అతనికి లోభం లేదు అని మేము విన్నాము.
ఆజహార చ తత్సత్రముర్వశ్యా సహ సంగతః
ఆ యజ్ఞాన్ని ఉర్వశితో కలిసి పురూరవుడు నిర్వహించాడు.
యం గర్భం సుషువే గఙ్గా పావకాద్దీప్తతేజసమ్
గంగా, అగ్నిలోనుండి వెలిగే తేజస్సుతో కూడిన కుమారుని ప్రసవించింది.
హిరణ్మయం తతశ్చకే యజ్ఞవాటం మహాత్మనామ్
తర్వాత, మహాత్ములకు బంగారు యజ్ఞవాటిని నిర్మించాడు.
స ప్రవిశ్య తతః సత్రే తేషామమితతేజసామ్
తరువాత, అపారమైన తేజస్సుగల వారి యజ్ఞంలో అతడు ప్రవేశించాడు.
తం దృష్ట్వా మహాదాశ్వర్యం యజ్ఞవాటం హిరణ్మయమ్
ఆ అద్భుతమైన బంగారు యజ్ఞవాటిని చూసి,
నైమిషేయాస్తతస్తస్య చుక్రుధుర్నృపతిం భృశమ్
నైమిషీయులు అప్పుడే ఆ రాజుపై బాగా కోపగించారు.
తపోనిష్ఠాశ్చ రాజానం మునయో దేవచోదితాః
తపస్సులో నిమగ్నమైన మునులు, దేవతల ప్రేరణతో రాజును ఎదిరించారు.
ఔర్వశేయైస్తతస్తస్య యుద్ధం చక్రే నృపో భువి
తరువాత, ఉర్వశి వంశస్థులతో ఆ రాజు భూమిపై యుద్ధం చేశాడు.
స తేష్వవభృథేష్వేవ ధర్మ్మశీలో మహీపతిః
అవభృథస్నానాల సమయంలో ఆ ధర్మనిష్ఠుడైన రాజు ధర్మంలో నిలకడగా ఉన్నాడు.
శాన్తయిత్వా తు రాజానం తదా బ్రహ్మవిదస్తథా
ఆ బ్రహ్మజ్ఞులు రాజును శాంతపరిచి, తగినట్లు వ్యవహరించారు.
బభూవ సత్రే తేషాం తు బ్రహ్మచర్యం మహాత్మనామ్
ఆ మహాత్ములు యజ్ఞసభలో బ్రహ్మచర్యాన్ని పాటించారు.