ప్రవిశ్య సర్వభూతాని జ్ఞానయుక్తేన తేజసా
అమ్మవారు జ్ఞానంతో కూడిన తేజస్సుతో సమస్త భూతాలలో ప్రవేశించారు.
తత్ర యాన్తి మహాత్మానః పరమాణుం మహేశ్వరమ్
అక్కడ మహాత్ములు పరమాణువైన మహేశ్వరుని చేరుకుంటారు.
తతః పశ్యన్త్యపర్వాణం పరం బ్రహ్మాణామేవ చ
అప్పుడు వారు పరమమైన, నశించని, బ్రహ్మస్వరూపాన్ని దర్శిస్తారు.
యత్తత్సహస్రం సింహానామాదిత్యానాం తథైవ చ
అది వెయ్యి సింహాలు, అలాగే వెయ్యి సూర్యులు ఉన్నట్లుగా ఉంటుంది.
ఆవేశ్యాత్మని తాన్సర్వాన్ సంఖ్యాయోగ్యభవాంస్తథా
అతడు ఆ అన్నింటినీ తనలో కలిపి, లెక్కించదగినట్లుగా చేస్తాడు.
విష్ణునా సహ సంయుక్తః కరోతి వికరోతి చ
విష్ణువుతో కలసి, ఆయన సృష్టి చేస్తాడు, మార్పులు తేవడాన్ని కూడా చేస్తాడు.
స ఏష ఓతః ప్రోతశ్చ బహిరన్తశ్చ నిశ్చయాత్
అతడు బయట, లోపల అన్నీ కలిసిపోయి, అల్లుకున్నట్టుగా ఉన్నాడు.
తతస్తే ఋషయః సర్వే దివాకరసమప్రభాః
అప్పుడు ఆ ఋషులందరూ సూర్యుడి తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తారు.
కర్మణా మనసా వాచా విశుద్ధేనాన్తరాత్మనా
వారు తమ కర్మతో, మనసుతో, మాటతో, శుద్ధమైన అంతఃకరణంతో ఉంటారు.
వ్రతోపవాసనిరతాః సర్వభూతదయాపరాః
వ్రతాలు, ఉపవాసాలు ఆచరిస్తూ, అన్ని జీవుల పట్ల దయతో ఉంటారు.
ప్రపద్య పరయా భక్త్యాజ్ఞానయుక్తేన తేజసా
పరమ భక్తితో, జ్ఞానంతో, తేజస్సుతో సమృద్ధిగా సమీపిస్తారు.
యః పఠేత్తపసా యుక్తో వాయుప్రోక్తామిమాం శ్రుతిమ్
వాయువు చెప్పిన ఈ శాస్త్రాన్ని, తపస్సుతో కూడినవాడు ఎవడు పఠిస్తాడో
లభతే రుద్రలోకం వై కారణం లోకకారణమ్
అతడు రుద్రలోకాన్ని, లోకాలకూ కారణమైన స్థలాన్ని పొందుతాడు.
తదాత్యన్తపరోక్షత్వాదదృష్టత్వాచ్చ కస్యచిత్
అది అత్యంత దూరంగా, ఎవరికీ కనిపించనిది కావడం వల్ల
ఆగతాగతికత్వాచ్చ గ్రహణం తన్న విద్యతే
అది వచ్చి పోయే స్వభావం కలది కాబట్టి, దాన్ని పట్టుకోవడం సాధ్యం కాదు.
స్థితే తు కారణే తస్మిన్నిత్యే సదసదాత్మకే
ఆ శాశ్వత కారణం, ఉండటానికి, లేనివాటికి రూపంగా నిలిచినప్పుడు
ఏవం సప్తద్విరభ్యస్తాః క్రమాత్ప్రకృతయస్తు వై
ఇలా ఆ ఇరవై నాలుగు తత్త్వాలు వరుసగా పదే పదే చెప్పబడతాయి.
యేనేదమావృతం సర్వమణ్డమప్సు ప్రలీయతే
దానివల్ల ఈ మొత్తం లోకమండలం ఆవరించబడి, నీళ్లలో లయమవుతుంది.
ఉదకావరణం యచ్చ జ్యోతిష్యాలీయతే తు యత్
నీటి ఆవరణం కూడా, తేజస్సులో కలిసిపోతుంది.
యద్వాయవ్యం చావరణమాకాశగ్రసతే తు తత్
గాలితో కూడిన ఆవరణం, ఆకాశంలో లయమవుతుంది.
భూతాదిం గ్రసతే చాపి మహాన్వై బుద్ధిలక్షమః
బుద్ధి లక్షణం కలది, అది మొదటి భూతాదులను కూడా గ్రహిస్తుంది.
ఏతౌ సంహారవిస్తారౌ బ్రహ్మా వ్యక్తౌ తతః పునః
బ్రహ్మా! ఈ రెండూ — లయమూ, విస్తరణమూ — స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి, మళ్లీ మళ్లీ జరుగుతుంటాయి.
సంసిద్ధకార్యకరణాః సంసిద్ధా జ్ఞానినస్తు యే
తమ పనులు, సాధనాలు పూర్తిచేసుకున్నవారు, జ్ఞానంలో నిపుణులైనవారు —
ప్రత్యాహారే ఽధియుజ్యన్తే క్షేత్రజ్ఞాః కరణైః పునః
ప్రత్యాహార సమయంలో, క్షేత్రజ్ఞులు మళ్లీ తమ ఇంద్రియాలతో కలిసిపోతారు.
సాధర్మ్యవైధర్మ్యకృతః సంయోగో నాదిమాస్తయోః
ఈ ఇద్దరి మధ్య సారూప్య, వైరూప్యాల వల్ల ఏర్పడిన సంబంధం ఆదిలో లేదు.
బ్రహ్మవిచ్చైవ విజ్ఞేయః క్షేత్రజ్ఞానాత్పృథక్
బ్రహ్మాన్ని తెలిసినవాడు, క్షేత్రజ్ఞులకంటే వేరుగా తెలుసుకోవాలి.
బ్రహ్మా త్వవిషయో జ్ఞేయో విషయః క్షేత్రముచ్యతే
బ్రహ్మం అనేది గ్రహించలేనిది, అది తెలుసుకోవాలి; గ్రహించదగినది క్షేత్రం అంటారు.
బహుత్వాచ్చ శరీరాణాం శరీరీ బహుధా స్మృతః
శరీరాలు అనేకంగా ఉండటం వల్ల, శరీరీ అనేక రూపాలలో ఉన్నట్టు భావించబడతాడు.
యస్మాత్ప్రతిశరీరం హి సుఖదుఃఖో పలబ్ధితా
ప్రతి శరీరంలో సుఖం, దుఃఖం అనుభవించబడతాయి.
యదా ప్రవర్త్తతే చైషాం భేదానాం చైవ సంయమః
ఈ భేదాలకు నియమం ఏర్పడినప్పుడు —