ந க்ருத்யந்தி ந த்த்ரு'ஷ்யந்தி ஜிதாத்மாநஸ்து தே ஸ்ம்ரு'தாஃ
அவர்கள் கோபப்படுவதில்லை, அப்படிச் செய்யும் போதும் காணப்படுவதில்லை; தம்மை வென்றவர்கள் என்று நினைவில் வைக்கப்படுகிறார்கள்,
ப்ரஹ்மக்ஷத்ரவிஶோ யஸ்மாத்யுக்தாஸ்தஸ்மா த்த்விஜாதயஃ
பிராமணர், சத்திரியர், வைசியர் இணைந்திருப்பதால், அவர்கள் இருமுறை பிறந்தவர்கள் என்று அழைக்கப்படுகிறார்கள்,
ஶ்ரௌதஸ்மார்தஸ்ய தர்மஸ்ய ஜ்ஞாநாத்தர்மஜ்ஞ உச்யதே
வேதமும் ஸ்மிரிதியும் சார்ந்த தர்மத்தை அறிவதால், அவர் தர்மத்தை அறிந்தவர் என்று அழைக்கப்படுகிறார்,
க்ரு'ஹாணாம் ஸாதநாச்சைவ க்ரு'ஹஸ்தஃ ஸாதுருச்யதே
வீட்டாரின் வழிகளால், ஒரு குடும்பஸ்தர் நல்லவர் என்று அழைக்கப்படுகிறார்.
யதமாநோ யதிஃ ஸாதுஃ ஸ்ம்ரு'தோ யோகஸ்ய ஸாதநாத்
யார் தவம் செய்து யோகத்தைக் கடைப்பிடிக்க முயற்சிக்கிறார்களோ, அவர்களே நல்லவர் என்று அழைக்கப்படுகிறார்கள்.
க்ரு'ஹஸ்தோ ப்ரஹ்மசாரீ ச வாநப்ரஸ்தோ யதிஸ்ததா
வீட்டுக்காரர், பிரம்மச்சாரி, காடில் வாழ்பவர், தவசு ஆகியோர்—
அயம் தர்மோ ஹ்யயம் நேதி விந்ததே பிந்நதர்ஶநாஃ
இதுவே தர்மம், இது அல்ல என்று பலர் பலவிதமாகப் பார்வை கொள்கிறார்கள்.
குஶலாகுஶலம் கர்ம தர்மாதர்மாவிஹ ஸ்ம்ரு'தாம்
இங்கு செயல் நல்லதா கெட்டதா, தர்மமா அதர்மமா என்று கூறப்படுகிறது.
அதாரணாமஹத்த்வே ச அதர்ம இதி சோச்யதே
ஆதரவும் பெருமையும் இல்லாதது அதர்மம் என்று சொல்லப்படுகிறது.
அதர்மஶ்சாநிஷ்டபலோஹ்யாசார்யைருபதிஶ்யதே
அதிருப்தி தரும் அதர்மத்தை ஆசான்கள் தவிர்க்க வேண்டும் என்று போதிக்கிறார்கள்.
ஸம்யக்விநீதா ரு'ஜவஸ்தாநாசார்யாந்ப்ரஜக்ஷதே
நன்றாகப் பயிற்சி பெற்ற நேர்மையானவர்களே ஆசான்கள் என்று அழைக்கப்படுகிறார்கள்.
ஆசிநோதி ச ஶாஸ்த்ராணி ஆசார்யஸ்தேந சோச்யதே
வேத நூல்களைச் சேர்த்து கற்றவரும் அதனால் ஆசான் எனப்படுகிறார்.
தாராக்நிஹோத்ரஸம்பந்தாத்த்விதா ஶ்ரௌதஸ்ய லக்ஷணம்
மனைவியுடன் வாழ்வதும், அக்னி கர்மைகளும் சேர்ந்திருப்பதால் வேதிய நிகழ்ச்சி இருவகை எனப்படுகிறது.
பூர்வேப்யோ வேதயித்வேஹ ஶ்ரௌதம் ஸப்தர்ஷ யோ ऽப்ருவந்
முன்னோர் வழியில் வேதிய முறைகளை அறிந்து, இங்கு ஏழு முனிவர்கள் அதை அறிவித்தார்கள்.
மந்வந்தரஸ்யாதீதஸ்ய ஸ்ம்ரு'த்வாசாராந்மநுர்ஜகௌ
முன் யுகத்தில் நடந்த முறைகளை நினைத்து, மனு அவற்றை அறிவித்தார்.
ஸ ஏஷ விவிதோ தர்மஃ ஶிஷ்டாசார இஹோச்யதே
இதுவே பலவகையான தர்மம்; இது இங்கு சிறந்தோர் நடத்தை என்று அழைக்கப்படுகிறது.
மந்வந்தரேஷு யே ஶிஷ்டா இஹ திஷ்டந்தி தார்மிகாஃ
மனு யுகங்களில் தர்மத்தில் நிலைத்து வாழும் சிறந்தோர்—
தர்மார்தம் யே ச திஷ்டந்தி தாஞ்சிஷ்டாந்வை ப்ரசக்ஷதே
தர்மத்திற்காக இங்கு நிலைத்து இருப்பவர்களும், அவர்களே உண்மையில் சிறந்தோர் என்று அழைக்கப்படுகிறார்கள்.
தைஃ ஶிஷ்டைஶ்சரிதோ தர்மஃ ஸம்யகேவ யுகே யுகே
அந்தச் சிறந்தோர் செய்த தர்மம், எல்லா யுகங்களிலும் சரியானதாகும்.
ஶிஷ்டைராசர்யதே யஸ்மாந்மநுநா ச புநஃ புநஃ
சிறந்தோரும் மனுவும் மீண்டும் மீண்டும் அதை நடத்துவதால்,
தாநம் ஸத்யம் தபோ ஜ்ஞாநம் வித்யேஜ்யா வ்ரஜநம் தயா
தானம், சத்தியம், தவம், அறிவு, கல்வி, யாகம், தீர்த்தயாத்திரை, தயை—
ஶிஷ்டா யஸ்மாச்சரந்த்யேநம் மநுஃ ஸப்தர்ஷயஸ்து வை
சிறந்தோர், மனு, ஏழு முனிவர்கள் இதை நடத்துவதால்—
விஜ்ஞேயஃ ஶ்ரவணாச்ச்ரௌதஃ ஸ்மரணாத்ஸ்மார்த்த உச்யதே
கேட்டு அறியப்படுவது 'ஶ்ரௌதம்' என்று அழைக்கப்படுகிறது; நினைவில் வைத்திருப்பது 'ஸ்மார்த்தம்' என்று கூறப்படுகிறது.
ப்ரத்யங்காநி ச வக்ஷ்யாமி தர்மஸ்யேஹ து லக்ஷணம்
இப்போது தர்மத்தின் துணை அம்சங்களையும், அதன் இலக்கணங்களையும் நான் விளக்குகிறேன்.
யதா பூதப்ரவாதஸ்து இத்யேதத்ஸத்யலக்ஷணம்
வாஸ்தவமாக உள்ளதைப் போலவே பேசுவது தான் சத்தியத்தின் அடையாளம்.
இத்யேதத்தபஸோ ரூபம் ஸுகோரம் ஸுதுரா ஸதம்
இதுவே தவத்தின் வடிவம்; மிகவும் கடினமும், சகிக்க முடியாததாகவும் உள்ளது.
ரு'த்விஜாம் தக்ஷிணாநாம் ச ஸம்யோகோ யஜ்ஞ உச்யதே
புரோகிதர்களும், காணிக்கைகளும் ஒன்றாக இணைவதே யாகம் என்று அழைக்கப்படுகிறது.
ப்ரவர்த்தந்தே ஸமா த்ரு'ஷ்டிஃ க்ரு'த்ஸ்நாப்யேஷா தயா ஸ்ம்ரு'தா
எல்லோரையும் சமமாகப் பார்ப்பது தான் தயை என்று கூறப்படுகிறது.
வாங்மநஃகர்மபிர்வேத்தி திதிக்ஷைஷா க்ஷமா ஸ்ம்ரு'தா
வாக்கிலும், மனதிலும், செயலிலும் சகிப்பது தான் பொறுமை என்று அறியப்படுகிறது.
பரஸ்வாநாமநாதாநமலோப இதி கீர்த்யதே
பிறருடைய செல்வத்தை எடுத்துக்கொள்ளாமல் இருப்பதே ஆசையின்மை என்று கூறப்படுகிறது.