त्रिधा विभज्य चात्मानं त्रैलोक्ये संप्रवर्त्तते
एकार्णवे तदा तस्मिन्नष्टे स्थावरजङ्गमे
ब्रह्मां नारायणाख्यस्तु स चकाशे भवे स्वयम्
पश्यन्ति तं महर्लोके कालं सुप्तं महर्षयः
तदा विवर्त्यमानैस्तैर्महत्परिगतं पराम्
यस्मादृषतिसत्त्वेन महत्तस्मान्महर्षयः
सत्त्वाद्याः सप्त ये त्वासन्कल्पे ऽतीते महर्षयः
दृष्टवन्तस्तदानीताः कालं सुप्तं महर्षयः
कल्पया मास वै ब्रह्मा तस्मात्कल्पो निरुच्यते
व्यक्ताव्यको महादेवस्तस्य सर्वमिदं जगत्
सांप्रतं हि तयोर्मध्ये प्रागवस्था बभूव ह
सांप्रतं संप्रवक्ष्यामि कल्पमेतं निबोधत
शर्वर्यंते प्रकुरुते ब्रह्मा तूत्सर्गकारणात्
अन्धकारार्णवे तस्मिन्नष्टे स्थावरजंगमे
प्रविभागेन भूतेषु सत्यमात्रे स्थितेषु वा
तदा कामेन तरसामन्यामानःस्वयं धिया
ततस्तु सलिले तस्मिन् ज्ञात्वा त्वन्तर्गतो महीम्
चकार तं तु देवो ऽथ पूर्वकल्पादिषु स्मृतः
अद्भिः संछादितामिच्छन् पृथिवीं स प्रजापतिः
सामुद्राश्च समुद्रेषु नादेयाश्च नदीषु च
प्राक्सर्गे दह्यमाने तु पुरा संवर्त काग्निना
शैल्यादेकार्णवे तस्मिन्वायुना ये तु संहिताः
स्कन्धाचलत्वादचलाः पर्वभिः पर्वताः स्मृताः
तत स्तावासमुद्धृत्य क्षितिमंतर्जलात्प्रभुः
विषमाणि समीकृत्य शिलाभिरभितो गिरीन्
तावंतः पर्वताश्चैव वर्षांते समवस्थिताः
सप्तद्वीपा समुद्राश्च अन्योन्यस्यानुमंडलम्
भूराद्याश्चतुरो लोकाश्चंद्रादित्यौ ग्रहैः सह
कल्पस्य चास्य ब्रह्मा चासृजद्यः स्थानिनः सुरान्
स्वर्गं दिशः समुद्रांश्च नदीः सर्वांस्तु पर्वतान्