प्रशान्तवाते ऽन्धकारे निरालोके समन्ततः
विभागमस्य लोकस्य प्रकर्तुं पुनरैच्छत
तदा भवति स ब्रह्मा सहस्राक्षः सहस्रपात्
ब्रह्मा नारायणा ख्यस्तु सुष्वाप सलिले तदा
अनेनाद्येन पादेन पुराणं परिकीर्तितम्
श्रुत्वा तु संहृष्टमनाः कापेयः संशयायति
अथ प्रबृति कल्पज्ञः प्रतिसंधिः प्रचक्षते
एतद्वेदितुमिच्छामि यथावत्कुशलो ह्यसि
त्रैलोक्यस्योद्भवं कृत्स्नमाख्यातुमुपचक्रमे
कल्पं भूतं भविष्यं च प्रतिसंधिश्च यस्तयोः
यश्चायं वर्तते कल्पो वाराहः सांप्रतः शुभः
तस्य चास्य च कल्पस्य मध्यावस्थां निबोधत
अन्यः प्रवर्त्तते कल्पो जनलोकादयः पुनः
व्युच्छिद्यन्ते प्रजाः सर्वाः कल्पान्ते सर्वशस्तदा
मन्वन्तरे युगाख्यानामविच्छिन्नास्तु संधयः
उक्ता ये प्रक्रियार्थेन पूर्वकल्पाः समासतः
आसीत्कल्पे व्यतीते वै परर्द्धात्परमस्तु यः
प्रथमः सांप्रतस्तेषां कल्पों यो वर्तते द्विजाः
एष संस्थितकालस्तु प्रत्याहारस्ततः स्मृतः
चतुर्युगसहस्रति सह मन्वन्तरैः पुरा
तस्मिन्काले तदा देवा आसन्वैमानिकास्तु ये
अष्टाविंशतिरेवैताः कोट्यस्तु सुकृतात्म नाम्
त्रीणि कोटिशतान्यासन् कोट्यो द्विनवतिस्तथा
एकैकस्मिंस्तु कल्पे वै देवा वैमानिकाः स्मृताः
देवाश्च पितरश्चैव ऋषयो ऽमृतपास्तथा
वर्णाश्रमातिरिक्ताश्च तस्मिन्काले तु खे सुराः
तुल्यनिष्ठाभवन्सर्वे प्राप्ते ह्याभूतसंप्लवे
त्रैलोक्यवासिनो देवा इह तानाभिमानिनः
कल्पावसानिका देवास्त स्मिनप्राप्ते ह्युपप्लवे
महर्लोकाय संविग्नास्ततस्ते दधिरे मनः