सौम्यस्य पौत्रः कथं श्रवशूरभावं प्राप्नोत् इति पृष्टे, मुनयः ज्ञानवन्तश्च तत्र न प्रमोदन्ते स्म। पुनः ते निगृहीताः, परन्तु तत्र पण्डितः न मोहितः भवति। केवलं तप एव परमं जातम्, तेजश्च कारणम् अभवत्। यः सन्तानसम्पन्नः दीर्घायुष्च सन् संसारस्य पारं गच्छति, सः स्वर्गलोके पूज्यते। एवं षट् स्वाभाविकानि सृष्टयः, प्रत्येकं मन्वन्तरात्मकानि, अतीतानि। एताः सृष्टयः मुनिभिः वर्णिताः, द्विजोत्तम। सर्वाः एता विवस्वतः सृष्टयः, यथोक्तं न अधिकाः न च न्यूनाः। यः कोऽपि अमर्षरहितः एतान् गुणान् पठति, सः तान् एव प्राप्नोति। इदानीं मत्तः सृष्ट्याख्यानं संक्षेपतः विस्तारतः च शृणु। मरीचिकश्यपाभ्यां देवा ऋषयश्चोत्पन्नाः। भृगवोऽङ्गिरसश्च अष्टौ देवगणाः स्मृताः। साध्या वसवो विश्वे धर्मपुत्राश्च त्रयः गणाः। अस्मिन्वैवस्वते मन्वन्तरे ते कामजाः इति स्मृताः। अतः मरीचिसृष्टिः शुभा इति बोध्या वर्तमानकाले। ये गताः, ये भविष्यन्ति, ये च वर्तमानाः—तेषां स्वामिनः, भूतभव्यवर्तमानेश्वराः, सहस्राक्षः पुरन्दरः—सर्वे शतयज्ञकृतः, पृथग्गुणयुक्ताः। धर्मादिकारणैः अपि ते स्थिताः चिरन्तनाः। भूतभव्यवर्तमानेश्वराः बलिनः समाः, द्विजैः त्रैलोक्यम् इति स्मृताः। भविष्यत्स्वर्गः स्मृतः, तेषां प्राप्तिप्रकारं वक्ष्यामि। प्रथमे 'भूः' इति व्याहृतिः उक्ता, ततोऽयं भूर्लोकः अभवत्। सत्त्वात् बोधात् च अस्य लोकस्य भूर्लोक इति नाम अभवत्। अस्मिन्लोके 'भुवः' इति शब्दः ब्रह्मणा परं प्रोक्तः। भवनात् भुवर्लोकः इति नाम व्युत्पत्त्या। द्वितीयस्य लोकस्य एवमुत्पत्तौ, ब्रह्मणा पुनः तदुक्तम्। यद्भविष्यत् तस्मात् 'भव्य' इति शब्दः भविष्यस्य सूचकः। 'भूः' पृथिव्या स्मृता, 'भुवः' अन्तरिक्षस्य स्मृता। एतेन त्रय्या व्याहृत्या त्रयः लोकाः अभवन्। भूतभव्यवर्तमानलोककारणात्, देवेषु इन्द्राणां गुणवन्तां च, यज्ञगन्धर्वराक्षसपिशाचमानुषेषु च, इन्द्राः, आचार्याः, पतयः, राजानः, पितरश्च—एवमेव ते स्मृताः। एवमिदं सामान्यलक्षणं देवेंद्राणां वर्णितम्। गाधिजः कौशिकः महातपाः विश्वामित्रः, बृहस्पतेः पुत्रः कीर्तिमान् भरद्वाजः, स्वायम्भुवः, भगवाञ्छत्रिः अत्रिः, ब्रह्मकोशः च पञ्चमः, वत्सरः कश्यपश्च—एते सप्त ऋषयः साधुभिः पूज्यन्ते। इक्ष्वाकुः, नृगः, धृष्टः, शर्यातिश्च—इति।