मरिकायाः च कश्यपस्य च संयोगात् देवाः परमर्षयश्च जाताः। भृगवोऽङ्गिरसश्चाष्टौ गणाः सुराणां स्मृताः। साध्याः वसवः विश्वे धर्मपुत्राश्च त्रयः गणाः संज्ञायन्ते। एतेषां सर्वेषां वैवस्वतमन्वन्तरे कामजैव जन्म स्मृतम्। अतः मरीचेजननं शुभं वर्तमानकाले विज्ञेयम्। ये गताः, ये भविष्यन्ति, ये च वर्तमानाः, ते सर्वे त्रिकालाधिपतयः सहस्रनेत्रः पुरन्दरश्च सैकशतयज्ञैः पृथग्गुणैः कृतयज्ञाः। ते धर्मादिकरणैः स्थिताः, बलवन्तोऽपि स्थायिनः। त्रिकालाधिपतयः त्रैलोक्यरूपेण द्विजातिभिः कीर्त्यन्ते। भविष्यत्स्वर्गरूपं स्मृतम्; तेषां प्रापणमार्गं वक्ष्यामि। मूलतः 'भूः' इति व्याहृतिः प्रथमं उच्चारिता, ततोऽयं भूर्लोकः समुत्पन्नः। अस्य लोकस्य सतत्त्वात्, प्रत्यक्षत्वाच्च 'भूर्लोक' इति नाम प्राप्तम्। तत्रैव 'भुवः' इति शब्दः ब्रह्मणा उच्चारितः। 'भवनात्' इति व्युत्पत्त्या भुवर्लोकः नाम्ना प्रसिद्धः। द्वितीयस्य लोकस्य उत्पत्तौ ब्रह्मा पुनः तं शब्दं उच्चारयामास। भविष्यस्य सूचकं 'भव्य' इति शब्दः स्वीकृतः। 'भूः' पृथिवीरूपेण, 'भुवः' अन्तरिक्षरूपेण स्मृतम्। एतेन त्रय्या व्याहृतिभिः त्रयः लोका व्यपदिश्यन्ते। पूर्वं च, मारीषायाः दशभ्यः प्रचेतसोः प्रजापतिः जायते स्म। आदौ दक्षः स्वचेतसा प्रजाः सृष्टवान्, ततः संयोगेन अपि। प्रथमं मानससृष्टिं कृत्वा, अनन्तरं स्त्रियः अपि उत्पादिताः। सप्तविंशतिं स्त्रियः, कालगत्याधिष्ठिताः, सोमाय दत्तवान्। द्वौ बहुपुत्राय, द्वौ चाङ्गिरसे अपि। चाक्षुषस्य मनोः च युगविभागः षष्ठः इति कथ्यते। वासुदेवा, विहङ्गमाः, गावः, सर्पाः, दानवाः, दित्याः च— एषां प्राक्सृष्टिः संकल्पदर्शनस्पर्शैः अभवत् इति श्रूयते। महात्मनः दक्षस्य उत्पत्तिः पूर्वमेव वर्णिता। कथं त्वं, महातपन्, स्वपूर्वं पदं पुनः प्राप्तवान्? कथं च सोमपौत्रः श्रवशुरपदं प्राप्तवान्? अत्र ऋषयः ज्ञानवन्तश्च न प्रमोदन्ते। पुनः ते संयम्यन्ते, परन्तु धीरः तत्र न मुह्यति। तपः एव श्रेष्ठं जातम्, बलं च कारणम्। यः सुतसम्पन्नः दीर्घायुष्च सन् संसारं तीर्त्वा दिव्यं स्थानं लभते। एवं षट् प्राकृतिकाः सृष्टयः, प्रत्येकं मन्वन्तरात्मकाः, गताः। एता एव सृष्टयः प्राज्ञैः वर्णिताः, द्विजोत्तम। विवस्वतः सर्वाः सृष्टयः न न्यूनाः नाधिकाः, यथोक्तमेव। यः कोऽपि एतान् गुणान् अमर्षरहितः पठति, स तान् प्राप्नोति। मत्तः सृष्टिकथां संक्षेपेण विस्तारतः च शृणु। एवं महर्षिभिः, देवैः, प्रजापतिभिः च सृष्टेः रहस्यं विवक्षितम्। त्रिलोक्यव्याहृतयः, भूः भुवः स्वः, तेषां नामानि, स्थूलसूक्ष्मकारणरूपेण व्याख्यातानि। एषा हि सृष्टिक्रमकथा, श्रवणीयं पुण्यदं च।