यत् तु अव्यक्तम्, अचिन्त्यम्, प्रकृतिः, ब्रह्म, सनातनम्—तद् अद्वितीयम्, शुद्धम्, अक्षरम्, नानाविधस्वरूपम् च। कृतयुगे कर्म नास्ति; तस्मात् अकृतकर्माणि कथं सम्भवन्ति? श्रव्यम् वा, शृतम् वा, शुभम् वा, अशुभम् वा, सर्वम् समम् एव। दृश्यते, श्रूयते, घ्रायते च यथा यथा सम्भवति। यस्य न प्रकाशितम्, तस्य अन्वेषणाय योग्यः कः? यदा किञ्चित् कर्म कश्चित् करोति, तदा तद् तेन आत्मन्य् एव मन्यते। यदा यः कश्चिद् यथा यथा कुर्वन् यत्र कुत्रचित् कर्म करोति, तद् अपि तस्य एव। विरक्तम् वा, अतिक्रान्तम् वा, ज्ञानम् वा, अज्ञानम् वा, प्रियम् वा, अप्रियम् वा—सर्वम् तस्य अदृश्यकर्तुः एवोर्ध्वम्, तिर्यक्, अधः स्थितयः। तत्र तत्र, त्रेतायां पुनः पुनः, प्रत्येकम् अनुभवति। ब्रह्मा आदौ, वैवस्वतान्तरे, एतानि उक्तवान्। एतानि सम्हिताः, परस्परम् उत्पन्नाः। यानि अतीतानि, पुनः पुनः प्रकटन्ते। प्रत्येकयुगे, तैः शाखाः पुनः पुनः विस्तार्यन्ते। तेषां वंशेषु, शाखाः पुनः पुनः उत्पद्यन्ते। तथा अतीतस्य, भविष्यतश्च, एषा बुद्धिः कार्य्या। यानि अतीतानि, वर्तमानान्तरे अपि तानि घटन्ते। पूर्वात् परं ज्ञेयम्, वर्तमानात् उभे। एवं देवाः, पितरः, ऋषयः, मनवः च। जनलोकस्थाः सर्वे देवाः, दशकल्पान् पुनः पुनः। तदा तेषां नियतं कर्म बन्धनम्। दोषान् दृष्ट्वा, तदा तेषां कर्म निवृत्तिः। जनलोकात् तपोलोकं यान्ति, यत्र पुनरागमनं नास्ति। ब्रह्मलोकं गत्वा, ऋषिभिः सह, तेषां लयः। अनादित्वात् कालस्य, सर्वाणि गणनानि अपि अनादीनि। पितरैः, ऋषिभिः, देवैः, ऋषिभिः सह। एषा क्रमः, विधिः च, कल्पाः मन्वन्तराणि च भवन्ति। मन्वन्तरान्ते लयः, लयानन्तरम् सृष्टिः। क्रमशः वर्णयितुं न शक्यते, शतवर्षेष्वपि। मन्वन्तरस्य गणना मनुष्यगणने ज्ञेयम्। द्विजैः त्रिंशत् कोट्यः पूर्णसंख्या गण्यन्ते। द्वाविंशति सहस्राणि अधिकानि, तद् कालः, अतिक्रान्तं विहाय। आरम्भे दिव्यवर्षस्य योगेन, मन्वन्तरानन्तरं वक्ष्यामि। द्विपञ्चाशत् सहस्राणि च अधिकानि। सहस्रयुगपर्यायः ब्रह्मणः एकः दिवसः। ब्रह्मान् अग्रे स्थाप्य, देवैः, ऋषिभिः, दैत्यैः सह। सर्वभूतानां सृजिता, पुनः पुनः कल्पेषु। सर्वेषां मन्वन्तराणां सन्धिः ज्ञेयः। चत्वारः युगाः, कृतत्रेतादिभिः संयुताः, एवं स्मृताः।