एवं सूर्ये द्विमासद्वयं द्वयद्वयं निवसन्ति। तद्वत् ग्रामण्याः, यक्षाः, यातुधानानां मुख्याः अपि तत्र स्थिताः। एते प्राणिनां अशुभकृत्यानि अपाकर्षन्ति इति कथ्यते। यत्र कुत्र च शुभकर्मणां जनानां दुरितं अपाकर्षन्ति। प्राणिनां कृते वर्षं, उष्णं, प्रमोदं च उत्पादयन्ति। एषा स्थानं तेषां स्वस्थानाभिमानिनां मन्वन्तरेषु सदा अस्ति। सर्वे गणाः चतुर्दश मन्वन्तरेषु अत्र एव विद्यमानाः। स सूर्यः ऋतुक्रमेण चलति, परिवर्तमानरश्मिभिः देवपितृमानुष्यान् पोषयति। शुक्लपक्षे पूर्णदिने क्रमशः देवाः तं पिबन्ति; कृष्णपक्षे पितरः, देवाः, सौम्याः, काव्याः अपि तं अमृतं पिबन्ति। वर्षेण ओषधिभिः च वर्धिताः मर्त्याः अन्नपानेन क्षुधां जयन्ति। सूर्यः सदा मर्त्येभ्यः अन्नं ददाति, तान् उष्णेन गोभिः च पोषयति। मोक्षकाले सविता पुनः सर्वं चलच्चलम् अनवरतं धारयति। ततः हरिः तान् मुक्त्वा शीघ्राश्वैः समाहितः संगृह्यते। तैः शुभैः निर्भागैः अश्वैः वेदगतिः सम्पद्यते। सप्ताश्वैः सप्तद्वीपसागरान् परिभ्रमति। इच्छारूपधारिभिः मनोजवैर्युक्तैः, वामपार्श्वे युक्तैः, अश्वैः सह त्वरितं गच्छति। ते अश्वाः वर्षे त्रिसप्तशतं च द्विसप्तशतं च गोलानि परिक्रमन्ति। कल्पारम्भे युक्ताः ते महाप्रलयपर्यन्तं तं वहन्ति। महर्षिभिः श्रेष्ठैः सुवर्णितैः वाक्यैः स्तुतः दिननाथः पक्षीश्वैः दिव्याश्वैः च चलति। दश अश्वाः तस्य युक्ताः, पञ्च वामे पञ्च दक्षिणे, एवं स गच्छति। तस्य रश्मयः सूर्यस्य रश्मिवत् वर्धन्ति क्षीयन्ति च। तस्य रथः अश्वसारथिसंयुक्तः जलात् उत्पन्नः। दश सूक्ष्माः दिव्याः अयान्ताः मनोजवाः अश्वाः तत्र युक्ताः। तस्मिन् रथे श्वेतः चक्षुःश्रवाः यजुः चण्डः मनः वृषः वाजी नरः हयः च संस्थिताः। एवं एते दश सोमस्य अश्वाः नामभिः युक्ताः। सोमः देवैः पितृभिः च परिवृतः गच्छति। स अर्धमासान्ते दिवासु सदा पूर्यते। क्षीयमाणः पञ्चदशदिनानि सूर्यः एकरश्म्या तं क्षिपति। सुषुम्नया पोषितः तस्य दीप्ताङ्गानि वर्धन्ति। सूर्यस्य शक्त्या सोमः एवं पोष्यते। एवं सोमः पोषितः शुक्लपक्षे प्रतिदिनं वर्धते। अपां सारः यः सोमस्वरूपः, स सर्वः रसोऽस्ति। अर्धमासे सूर्यप्रभया तदामृतं संगृह्यते। एकरात्रे सर्वे देवाः पितृभिः ऋषिभिः सह तद् उपयुञ्जन्ति। शनैः शनैः देवपितृभिः सेवनात् तस्य भागाः क्षीयन्ति। त्रिसहस्रत्रयम् देवाः सोमं पिबन्ति। अतः शुक्लपक्षाङ्गानि क्षीयन्ति, कृष्णपक्षाङ्गानि पूर्यन्ति।