पूर्वदिशं तिस्रः प्रवाहिताः, पश्चिमदिशं तिस्रः एव गताः। पूर्वदिशं प्रवहन्ति नलिनी, ह्लादिनी, पावनी च। सप्तमी तु तासां दक्षिणदिशं भगीरथं अनुगच्छन्ती प्रवृत्ता। एताः सप्त नदीः हिमाह्वनाम्नि भूमौ स्थित्यर्थं वर्षं वृष्टिं च ववर्षुः। विविधेषु प्रदेशेषु, मुख्यतः बाह्यजनैः आवासितेषु, एताः बाढं प्रवहन्ति। शिलिन्द्राः, कुन्तलाः, चीनाः, बर्बराः, यवनाः, आढ्रकाः च तत्र प्रविष्टाः। सिम्हवन्तं त्रिधा विभज्य, सीता पश्चिमसागरं अगच्छत्। भद्राः, तुषाराः, लाम्यकाः, बाह्लवाः, पारटाः, खशाः च तत्र स्थिताः। दरदाः, काश्मीरैः सह, गान्धाराः, रौरसाः, कुहाः च तत्र निवसन्ति। सैन्धवाः, रन्ध्रकरकाः, चमठाः, अभीराः, रोहकाः च तत्र सन्ति। गन्धर्वाः, किन्नराः, यक्षाः, राक्षसाः, विद्याधराः, नागाः च तत्र वसन्ति। किराताः, पुलिन्दाः, कुरवः, भरताः च तत्र संप्राप्ताः। सुह्मप्रदेशः, उत्तरप्रदेशः, वङ्गप्रदेशः, ताम्रलिप्तप्रदेशः च तत्र सन्ति। विंध्यात् निष्क्रान्ता सा लवणसागरं प्रविष्टवती। सा समीपप्रदेशान्, निषधत्रिगर्तप्रदेशौ च सिक्तवती। केकराः, औष्टकर्णाः, किराताः च तत्र निवसन्ति। समुद्रवर्तुलं च, पूर्वदिशं गताः अपि तत्र सन्ति। शुभमार्गाः, पावयप्रदेशः, इन्द्रद्युम्नसरोवरं च तत्र स्थितम्। मध्ये सा जानकीं अगच्छत्, ततः कूथं प्रवराणं च। ततः नलिनी शीघ्रं पूर्वदिशं प्रवृत्ता। पूर्वप्रदेशं सेवमाना, बहून् पर्वतान् व्यत्यगात्। शिलासिकतान् पर्वतान् मरुभूमिं च गत्वा, विद्याधरान् अभ्यगच्छत्। तेषां नदीः सरितः शतसहस्रशः प्रवहन्ति। वक्वौकसाया तटे सुरभिवनं प्रसिद्धं विद्यमानम्। यज्ञसम्पन्नं, अतिमहत्, अनन्तवीर्यपराक्रमयुक्तं तद् वनम्। एते चत्वारः कुबेरस्य परिचारकाः इति कथ्यन्ते। धर्मे, कामे, धन्ये च, परस्परं द्विगुणाः सन्ति। मुनिवीर्येण, ज्योतिष्मती नदी अपि तत्र विद्यते। निःशधपर्वते विष्णुपदाख्यं सरः तत्र स्थितम्। मेरुसमीपे चन्द्रप्रभाख्यं महत् सरः उत्पन्नम्। पायोदाख्यं सरः, नीलवर्णं, तेजस्वि, पद्मैः शोभितम्। श्वेतदेशात् सरयू पुण्या नदी, मानससरोवरात् उत्पन्ना, प्रवहति। कुरुक्षेत्रे प्रसिद्धं सरः, पद्ममत्स्यपक्षिसम्पन्नम्। अन्यानि सरांसि अपि तत्र विख्यातानि, पद्ममत्स्यपक्षिसम्पन्नानि। तस्माद् शान्ते मधुरे द्वे नदी उत्पन्ने। अत्र प्रस्रवणानि वारिणि च, उत्तमाः नदीः प्रवहन्ति। पूर्वदिशं प्रसारिताः महती पर्वतराजयः लवणसागरं प्रविष्टाः। उत्तरदिशं उत्क्षिप्य, उत्तरे अन्ते महासागरं प्राप्ताः। पश्चिमदिशं प्रसारिताः लवणसागरं प्रविष्टाः। एते विशालाः पर्वताः दक्षिणसागरं प्रति प्रसारिताः।