सप्तद्वीपेषु निमग्नानि सहस्रद्वीपविभागानि सन्ति। तेषां सप्तद्वीपानां वर्णनं चन्द्रसूर्यग्रहैः सह अहं सम्यक् करिष्यामि। यानि तु वस्तुतः अचिन्त्यानि तानि तर्केण न निश्चेतुं शक्यन्ते। जम्बूद्वीपस्य नव खण्डानां यथावत् वर्णनं करिष्यामि। सः जम्बूद्वीपः सर्वतः लक्षयोजनपरिमाणः, सिद्धचारणसमाकीर्णः, गिरिशोभितः च अस्ति। पर्वतसमुद्भूतनद्याभिः सर्वतः परिवृतः सः, नवभिर्लोकैः—भूतनिवासैः—परितः आवृतः च। जम्बूद्वीपस्य विस्तारः सर्वतः समः, उभयतः—पूर्वपश्चिमयोः—मसुद्रेण निमग्नः अस्ति। तत्र निसधो महागिरिः सर्वकालेषु रमणीयः। अस्य शिखरं द्वात्रिंशत्सहस्रयोजनपरिमितम्। तस्य पार्श्वे विविधवर्णाः, प्रजापतेर्गुणैः युक्ताः। पूर्वदिशि तस्य श्वेतवर्णः, तत्र ब्राह्मणः वसति। मेरुस्थानात् तस्य क्षत्रियो भावः, नानाप्रकारेण जायते। पश्चिमे तु मधुपक्षपिच्छवद् आवृतः सः, स्वभावतः वर्तुलः, वर्णे च मितौ च। तस्य वर्णः मयूरपिच्छाभः, सुवर्णमयः, शिखरैः विराजते। तेषां मध्ये नवसहस्रपरिमाणम् अन्तर्भूतम्। एवं सर्वतः नवसहस्रविस्तृतः सः। मेरुं दक्षिणतः अर्धवेदी, उत्तरतः च अपरार्धवेदी, प्रत्येकं द्विसहस्रयोजनविस्तारः, तथा एव उन्नतः। तौ पर्वतौ लक्षयोजनपर्यन्तं प्रसारितौ। श्वेतः, हेमकूटः, हिमवत्, शृङ्गवत् च एते पर्वताः। तेषु सप्तवर्णाः जनपदाः, नद्याः शाखाभिः पृथक् कृताः, परस्परं दुर्गमाः च। हिमवत् प्रदेशः ‘भारतम्’ इति प्रसिद्धः। हेमकूटात् निसधः, तस्मात् ‘हरिवर्षः’ इति कथ्यते। इलावृतात् पिषः, नीलात् ‘सम्यक्’ इति प्रसिद्धः। हिरण्मयात् शृङ्गवत् च परतः ‘कुरु’ इति विज्ञायते। तत्र चत्वारः दीर्घप्रदेशाः, मध्ये इलावृतम्। नीलात् परतः, अर्धवेदी च, उत्तरप्रदेशः सः। तयोः मध्ये मेरुः इलावृतमध्यगतः ज्ञेयः। उत्तरतः महापर्वतः ‘माल्यवत्’ नाम्ना प्रसिद्धः, तस्य दीर्घता द्वात्रिंशत्सहस्रयोजनपरिमिता। माल्यवत् पर्वतः विस्तारविस्तारेण प्रसिद्धः, चतुर्वर्णः, सुवर्णमयः, चतुरश्रः, उन्नतः च। सः नवान्सूर्यसमवर्णः, धूमरहिताग्निवत् दीप्तिमान्। अधस्ताद् षोडशविस्तृतः, तथा एव उपरि षोडशविस्तृतः। तस्य परिधिः सर्वतः त्रीगुणविस्तारः इति कीर्त्यते। एवं भगवतः सृष्टौ सप्तद्वीपेषु जम्बूद्वीपः, तस्य पर्वताः, प्रदेशाः, नद्यः, वर्णाः च, क्रमशः दिव्यरूपेण, सम्यग् व्याख्याताः।