ਵਾਲੇਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਸ਼੍ਚੈਵ ਤਸ੍ਯ ਵਂਸ਼ਕਰਾਃ ਪ੍ਰਭੋਃ
ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਸਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਬਣੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਮਹਾਯੋਗਿਤ੍ਵਮਾਯੁਸ਼੍ਚ ਕਲ੍ਪਸ੍ਯ ਪਰਿਮਾਣਕਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਯੋਗ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਕਲਪ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਉਮਰ ਮਿਲੀ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਚੈਵ ਪ੍ਰਾਧਾਨ੍ਯਂ ਪ੍ਰਸਵੇ ਤਥਾ
ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਚਤੁਰੋ ਨਿਯਤਾਨ੍ਵਰ੍ਣਾਂਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵੈ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤੇਤਿ ਵੈ
ਤੂੰ ਚਾਰ ਪੱਕੇ ਵਰਣਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਸ੍ਵਂ ਚ ਸ੍ਥਾਨਮੁਪਾਗਤਃ
ਵੱਡੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਚਲਦੇ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਪੁਣ੍ਡ੍ਰਾਃ ਕਲਿਙ੍ਗਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਤੇषਾਂ ਵਂਸ਼ਂ ਨਿਬੋਧਤ
ਹੁਣ ਪੁੰਡਰ ਅਤੇ ਕਲਿੰਗਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।
ਸਂਭੂਤਾ ਦੀਰ੍ਘਤਮਸਃ ਸੁਦੇष੍ਣਾਯਾਂ ਮਹੌਜਸਃ
ਉਹ ਦਿਰਘਤਮਸ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਦੀ ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ऋषਿਣਾ ਦੀਰ੍ਘਤਮਸਾ ਹ੍ਯੇਤਤ੍ਪ੍ਰਬ੍ਰੂਹਿ ਪृਚ੍ਛਤਾਮ੍
ਇਹ ਸਭ, ਹੇ ਪੁੱਛਣ ਵਾਲੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਦਿਰਘਤਮਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਭਾਰ੍ਯਾ ਵੈ ਮਮਤਾ ਨਾਮ ਬਭੂਵਾਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਮਮਤਾ ਸੀ।
ਬृਹਸ੍ਪਤਿਰ੍ਬृਹਤ੍ਤੇਜਾ ਮਮਤਾਂ ਸੋ ऽਭ੍ਯਪਦ੍ਯਤ
ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਮਮਤਾ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਅਨ੍ਤਰ੍ਵਤ੍ਨ੍ਯਸ੍ਮਿ ਤੇ ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਜ੍ਯੇष੍ਠਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਚ ਭਾਮਿਨੀ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਤੋਂ ਗਰਭਵਤੀ ਸੀ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ।
ਅਜਸ੍ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਚਾਭ੍ਯਸ੍ਯ षਡਙ੍ਗਂ ਵੇਦਮੁਦ੍ਗਿਰਨ੍
ਉਸ ਨੇ ਅੰਤਹੀਨ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦਾ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ, ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਵੇਦ ਬੋਲਿਆ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਯਥਾਕਾਲੇ ਯਥਾ ਵਾ ਮਨ੍ਯਸੇ ਵਿਭੋ
ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਜਿਵੇਂ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ।
ਕਾਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਪਿ ਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸੋ ऽਭ੍ਯਧਾਰਯਤ੍
ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇੱਛਾ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੋਕਿਆ।
ਉਤ੍ਸृਜਨ੍ਤਂ ਤਦਾ ਰੇਤੋ ਗਰ੍ਭਸ੍ਥਃ ਸੋ ऽਸ੍ਯ ਭਾषਤ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਰੇਤੋ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
ਅਮੋਘਰੇਤਾਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਾਪਿ ਪੂਰ੍ਵਂ ਚਾਹਮਿਹਾਗਤਃ
ਤੂੰ ਅਮੋਘ ਰੇਤੋ ਵਾਲਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਉਸ਼ਿਜਸ੍ਯ ਸੁਤਂ ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਗਰ੍ਭਸ੍ਥਂ ਭਗਵਾਨृषਿਃ
ਉਸ਼ਿਜ ਦੇ ਭਰਾ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਭਗਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
ਮਾਮੇਵਮੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ਮੋਹਾਤ੍ਤਮੋ ਦੀਰ੍ਘਂ ਗ੍ਰਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਤੂੰ ਕਬਰ ਵਿਚ ਲੰਮਾ ਹਨੇਰਾ ਵੇਖੇਗਾ।'
ਅਥੌਸ਼ਿਜੋ ਬृਹਤ੍ਕੀਰ੍ਤਿਰ੍ਬृਹਸ੍ਪਤਿਰਿਬੌਜਸਾ
ਫਿਰ ਉਸ਼ਿਜ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਇਜ਼ਤ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਬਣ ਗਿਆ।
ਗੋਧਰ੍ਮਂ ਸੌਰਭੇਯਾਤ੍ਤੁ ਵृषਭਾਚ੍ਛਤਵਾਨ੍ਪ੍ਰਭੋਃ
ਉਸ ਨੇ ਸੌਰਭੇ ਦੇ ਵੱਛੇ ਤੋਂ ਗਾਂਆਂ ਦਾ ਧਰਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਹਿ ਤਤ੍ਰ ਵਸਤਿ ਯਦृਚ੍ਛਾਭ੍ਯਾਗਤੋ ਵृषਃ
ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ, ਵੱਛਾ ਅਚਾਨਕ ਆਇਆ ਤੇ ਉਥੇ ਰਹਿ ਗਿਆ।
ਜਗ੍ਰਾਹ ਤਂ ਦੀਰ੍ਘ ਤਮਾ ਵਿਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤਂ ਤੁ ਸ਼ृਙ੍ਗਯੋਃ
ਉਸ ਨੇ ਵੱਛੇ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਿਚ ਲੰਮਾ ਤੇ ਡੋਲਦਾ ਹਨੇਰਾ ਫੜ ਲਿਆ।
ਤਤੋ ऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਵृषਸ੍ਤਂ ਵੈ ਸੁਂਚ ਮਾਂ ਬਲਿਨਾਂ ਵਰ
ਫਿਰ ਵੱਛਾ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਹੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।'
ਤ੍ਰ੍ਯਂਬਕਂ ਵਹਤਾ ਦੇਵਂ ਯਤੋ ਜਾਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਭੂਤਲੇ
'ਮੈਂ ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਦੇਵ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਨਮਿਆ ਹਾਂ।'
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ऽਬ੍ਰਵੀਦੇਨਂ ਜੀਵਂਸ੍ਤ੍ਵਂ ਮੇ ਕ੍ਵ ਯਾਸ੍ਯਸਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਤੂੰ ਜੀਵਤ ਹੈਂ; ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾਵੇਂਗਾ?'
ਤਤਸ੍ਤਂ ਦੀਰ੍ਘਤਮਸਂ ਸ ਵृषਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ
ਫਿਰ ਵੱਛਾ ਉਸ ਲੰਮੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਭਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਨ ਜਾਨੀਮਃ ਪੇਯਾਪੇਯਂ ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
'ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਕਿ ਕੀ ਖਾਣਯੋਗ ਹੈ ਜਾਂ ਕੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕੀ ਪੀਣਯੋਗ ਹੈ ਜਾਂ ਕੀ ਨਹੀਂ, ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ।'
ਨ ਪਾਪ੍ਮਾਨੋ ਵਯਂ ਵਿਪ੍ਰ ਧਰ੍ਮੋ ਹ੍ਯੇष ਗਵਾਂ ਸ਼੍ਰੁਤਃ
'ਅਸੀਂ ਪਾਪੀ ਨਹੀਂ ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ; ਇਹ ਗਾਂਆਂ ਦਾ ਧਰਮ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।'
ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚਾਨੁਸ਼੍ਰਵਿਕਯਾ ਗੋਸੁਤਂ ਵੈ ਪ੍ਰਸਾਦਯਨ੍
ਭਗਤੀ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਗਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਮਨਸੈਵ ਤਦਾ ਦਧ੍ਰੇ ਤਦ੍ਵਿਧਸ੍ਤਤ੍ਪਰਾਯਣਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਮਨ ਵਿਚ ਹੀ, ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਉਸ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ।