ਯਜ੍ਞੇ ਚਾਹੂਯ ਤੌ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੌ ਤ੍ਯਜਨ੍ਤਾਮਸੁਰਾ ਦ੍ਵਿਜੌ
ਯਜਨ ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣ।
ਏਵਂ ਤਤ੍ਯਜਤੁਸ੍ਤੌ ਤੁ षਣ੍ਡਾਮਕਾਰੈ ਤਦਾ ਸੁਰਾਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਦੋ ਖੋਜੀ-ਸੁਭਾ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਦੇਵਾਸੁਰਾਨ੍ਪਰਾਭਾਵ੍ਯ ਸ਼ਣ੍ਡਾਮਰ੍ਕਾਵੁਪਾਗਮਨ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਕੇ, ਖੋਜੀ-ਸੁਭਾ ਵਾਲੇ ਜੋੜੇ ਕੋਲ ਆਏ।
ਬਾਧ੍ਯਮਾਨਾਸ੍ਤਦਾ ਦੇਵੈਰ੍ਵਿਵਿਸ਼ੁਸ੍ਤੇ ਰਸਾਤਲਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਤੰਗ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਰਸਾਤਲ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਸ਼ਾਪੇਨ ਭृਗੁਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕੇਨ ਚ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਸ਼ਾਪ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿਗੁ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਕਰ੍ਤੁਂ ਧਰ੍ਮਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾਨ ਮਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਮ੍
ਧਰਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਅਧਰਮ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋ ਗਿਆ।
ਮਨੁष੍ਯਵਧ੍ਯਾਂਸ੍ਤਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵ੍ਯਾਹਰਤ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਮਾਰਨ ਯੋਗ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਯਜ੍ਞਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਯਾਮਾਸ ਵੈਨ੍ਯੋ ਵੈਵਸ੍ਵਤੇ ऽਨ੍ਤਰੇ
ਵੈਨਯ ਤੇ ਵੈਵਸਵਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਯਜਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ।
ਚਤੁਰ੍ਥ੍ਯਾਂ ਤੁ ਯੁਗਾਖ੍ਯਾਯਾਮਾਪਨ੍ਨੇषੁ ਸੁਰੇष੍ਵਥ
ਚੌਥੇ ਯੁਗ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਯੁਗ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਡਿੱਗ ਗਏ
ਦ੍ਵਿਤੀਯੋ ਨਰਸਿਂਹੋ ऽਭੂਦ੍ਰੌਦ੍ਰਃ ਸੁਤਪੁਰਸ੍ਸਰਃ
ਦੂਜਾ ਅਵਤਾਰ ਨਰਸਿੰਘ, ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ, ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਦ੍ਵਿਜੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਭੇ ਕਾਲੇ ਬਲਿਂ ਵੈਰੋਚਨਂ ਜਗੌ
ਸੁਭ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣ ਕੇ, ਉਹ ਵੈਰੋਚਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਲੀ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਦਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਮੇ ਰਾਜਨ੍ਵਿਕ੍ਰਮਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨਿਤਿ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਤਿੰਨ ਪੈਰ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇ।'
ਵਾਮਨਂ ਤਂ ਚ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਤਤੋ ऽਦਾਨ੍ਮੁਦਿਤਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਬਲੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਮਨ ਜਾਣ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਆਪ ਹੀ ਉਹ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਤ੍ਰਿਭਿਃ ਕ੍ਰਮੈਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਮਿਦਂ ਜਗਦਾਕ੍ਰਾਮਤ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਲੰਘ ਲਿਆ।
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯਨ੍ਦਿਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਮਹਾਯਸ਼ਾਃ
ਮਹਾਨ ਯਸ਼ਵਾਨ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸਾਵਾਂ ਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀਆਂ ਦਿਸਾਵਾਂ ਚਮਕਾ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਆਸੁਰੀਂ ਸ਼੍ਰਿਯਮਾਹृਤ੍ਯ ਤ੍ਰੀਂਲ੍ਲੋਕਾਂਸ਼੍ਚ ਜਨਾਰ੍ਦ੍ਦਨਃ
ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਲੈ ਲਏ।
ਨਮੁਚਿਃ ਸ਼ਂਬਰਸ਼੍ਚੈਵ ਪ੍ਰਹ੍ਰਾਦਸ਼੍ਚੈਵ ਵਿष੍ਣੁਨਾ
ਨਮੁਚਿ, ਸ਼ੰਬਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮਹਾਭੂਤਾਨਿ ਭੂਤਾਤ੍ਮਾ ਸਵਿਸ਼ੇषਾਣਿ ਮਾਧਵਃ
ਮਾਧਵ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਵੱਡੇ ਤੱਤਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਤਸ੍ਯ ਗਾਤ੍ਰੇ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਮਾਤ੍ਮਾਨਮਨੁਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ, ਪੂਰਾ ਜਗਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਜੋਂ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ਵੈ ਰੂਪਮੁਪੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਦੇਵਾਦਾਨਵਮਾਨਵਾਃ
ਉਪੇਂਦਰ ਦਾ ਉਹੀ ਰੂਪ ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।
ਬਲਿਃ ਸਿਤੋ ਮਹਾਪਾਸ਼ੈਃ ਸਬਨ੍ਧੁਃ ਸਸੁਤ੍ਦृਦ੍ਗਣਃ
ਬਲੀ, ਵੱਡੇ ਬੰਧਨਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ—
ਤਤਃ ਸਰ੍ਵਾਮਰੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨੇ
ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜਾਈ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਏਤਾਸ੍ਤਿਸ੍ਰਃ ਸਮृਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਦਿਵ੍ਯਾਃ ਸਂਭੂਤਯਃ ਸ਼ੁਭਾਃ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਦਿਵਿਆ ਉਪਜਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤ੍ਰੇਤਾਯੁਗੇ ਤੁ ਦਸ਼ਮੇ ਦਤ੍ਤਾਤ੍ਰੇਯੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਦਸਵੇਂ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਯ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪਞ੍ਚਮਃ ਪਞ੍ਚਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤੁ ਤ੍ਰੇਤਾਯਾਂ ਸਂਬਭੂਵ ਹ
ਪੰਜਵੇਂ ਅਤੇ ਪੰਦਰਵੇਂ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਰਗਟ ਹੋਇਆ।
ਏਕੋਨਵਿਂਸ਼ਯਾਂ ਤ੍ਰੇਤਾਯਾਂ ਸਰ੍ਵਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਨ੍ਤਕृਦ੍ਵਿਭੁਃ
ਉਨ੍ਹੀਹਵੇਂ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਖ਼ਤਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਆਇਆ।
ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ੇ ਯੁਗੇ ਰਾਮੋ ਵਸਿष੍ਠੇਨ ਪੁਰੋਧਸਾ
ਚੌਵੀਂ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਰਾਮ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਪੁਰੋਹਿਤ ਬਣਾਕੇ ਆਇਆ।
ਅष੍ਟਮੋ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ਵਿष੍ਣੁਰष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ੇ ਪਰਾਸ਼ਰਾਤ੍
ਅਠਵੇਂ ਦੁਆਪਰ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ; ਅਠਾਈਂ ਵਿੱਚ, ਪਰਾਸ਼ਰ ਤੋਂ—
ਤਥੈਵ ਨਵਮੇ ਵਿष੍ਣੁਰਦਿਤ੍ਯਾਃ ਕਸ਼੍ਯਪਾਤ੍ਮਜਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨੌਵੇਂ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਕਸ਼ਯਪ ਅਤੇ ਅਦਿਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਆਇਆ।
ਅਪ੍ਰਮੇਯੋ ਨਿਯੋਗਸ਼੍ਚ ਯਤਕਾਮਵਰੋ ਵਸ਼ੀ
ਉਹ ਅਣਗਣਿਆ, ਹੁਕਮਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਚਾਹੀਦੇ ਵਰ ਦਿੰਦਾ, ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।