ਪਿਤ੍ਰਾ ਤ੍ਯਕ੍ਤੋ ऽਵਸਦ੍ਧੀਰਃ ਪਿਤਾ ਚਾਸ੍ਯ ਵਨਂ ਯਯੌ
ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਪਿਤਾ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸਮਾ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਸਂਪੂਰ੍ਮਾਸ੍ਤੇਨਾਧਰ੍ਮੇਣ ਵੈ ਤਦਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਹ ਅਨਿਆਇਕਤਾ ਸਹਿੰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਸਂਨ੍ਯਸ੍ਯ ਸਾਗਰਾਨੂਪੇ ਚਚਾਰ ਵਿਪੁਲਂ ਤਪਃ
ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਕਠਿਨ ਤਪ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਸ਼ਿष੍ਟਾਨਾਂ ਭਰਣਾਰ੍ਥਾਯ ਵ੍ਯਕ੍ਰੀਣਾਦ੍ਗੋਸ਼ਤੇਨ ਵੈ
ਆਪਣੇ ਆਸਰੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਰੋਟੀ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਵੇਚ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਮਹਰ੍षਿਪੁਤ੍ਰਂ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਸੁਵ੍ਰਤਃ
ਧਰਮ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸੁਚੱਜਾ ਉਹ, ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਲਿਆ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਸ੍ਯ ਤੁष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਮਨੁਕਂਪਾਰ੍ਥਮੇਵ ਚ
ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਅਤੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਵੀ।
ਮਹਰ੍षਿਃ ਕੌਸ਼ਿਕਸ੍ਤਾਤ ਤੇਨ ਵੀਰੇਣ ਮੋਕ੍ਸ਼ਿਤਃ
ਪਿਆਰੇ, ਉਸ ਵੀਰ ਨੇ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਕਉਸ਼ਿਕ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਲਿਆ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਕਲਤ੍ਰਂ ਚ ਬਭਾਰ ਵਿਨਯੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਵਿਨਯ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਰਹਿ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਬਣਿਆ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਾਸ਼੍ਰਮਾਭ੍ਯਾਸੇ ਤਨ੍ਮਾਂਸਮਨਯਤ੍ਤਤਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਮਾਸ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲੈ ਆਇਆ।
ਪਿਤੁਰ੍ਨਿਯੋਗਾਦਭਜਨ੍ਨृਪੇ ਤੁ ਵਨਮਾਸ੍ਥਿਤੇ
ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੇ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਯਾਜ੍ਯੋਤ੍ਥਾਨ੍ਯਾਯਸਂਯੋਗਾਦ੍ਵਸਿष੍ਠਃ ਪਰ੍ਯਰਕ੍ਸ਼ਤ
ਯਜਨ ਤੇ ਨਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ।
ਵਸਿष੍ਠੇ ऽਭ੍ਯਧਿਕਂ ਮਨ੍ਯੁਂ ਧਾਰਯਾਮਾਸ ਮਨ੍ਯੁਨਾ
ਉਹ ਵਸੀਸ਼ਠ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਵੱਧ ਗੁੱਸਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਨ ਵਾਰਯਾਮਾਸ ਮੁਨਿਰ੍ਵਸਿष੍ਠਃ ਕਾਰਣੇਨ ਵੈ
ਮੁਨੀ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ।
ਏਵਂ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤਸ੍ਤਾਂ ਵੈ ਹृਤਵਾਨ੍ਸਪ੍ਤਮੇ ਪਦੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਤਯਵ੍ਰਤ ਨੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪੈਰ ਤੇ ਉਹ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਇਤਿ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤੋ ਰੋषਂ ਵਸਿष੍ਠੇ ਮਨਸਾਕਰੋਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਤਯਵ੍ਰਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਵਸੀਸ਼ਠ ਉੱਤੇ ਗੁੱਸਾ ਰੱਖਿਆ।
ਨ ਤੁ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤੋ ऽਬੁਧ੍ਯਦੁਪਾਂਸ਼ੁਵ੍ਰਤਮਸ੍ਯ ਵੈ
ਪਰ ਸਤਯਵ੍ਰਤ ਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਉਸ ਦਾ ਚੁਪ ਚਲ ਰਹਾ ਵ੍ਰਤ ਸੀ।
ਤੇਨ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਵਰ੍षਾਣਿ ਨਾਵਰ੍षਤ੍ਪਾਕਸ਼ਾਸਨਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਮੀਂਹ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਮੀਂਹ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ।
ਕੁਲਸ੍ਯ ਨਿष੍ਕृਤਿਃ ਸ੍ਵਸ੍ਯ ਸृਤੇਯਂ ਚ ਭਵੇਦਿਤਿ
ਉਹ ਸੋਚਦਾ ਸੀ, 'ਇਹ ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਹੋਵੇਗਾ।'
ਅਭਿषੇਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਨष੍ਟੇ ਪਸ਼੍ਚਾਦੇਨਮਿਤਿ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਇਸ ਦੇ ਨਾਸ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਾਂਗਾ।'
ਅਵਿਦ੍ਯਮਾਨੇ ਮਾਂਸੇ ਤੁ ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਪਰ ਜਦੋਂ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਦੇ ਮਾਂਸ ਦੀ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ,
ਤਾਂ ਵੈ ਕ੍ਰੋਧਾਚ੍ਚ ਮੋਹਾਚ੍ਚ ਸ਼੍ਰਮਚ੍ਚੈਵ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਤਾਂ ਗੁੱਸੇ, ਭਟਕਾਵੇ, ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਦੇ ਕਾਰਨ,
ਸਤੁ ਮਾਂਸਂ ਸ੍ਵਯਂ ਚੈਵ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਜਾਨ੍
ਉਹ ਆਪ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਮਾਂਸ ਬਣ ਗਏ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਚੈਵ ਭਗਵਾਨ੍ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਤਂ ਨृਪਾਤ੍ਮਜਮ੍
ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਬਚਨ ਕੀਤਾ,
ਯਦਿ ਤੇ ਤ੍ਰੀਣਿ ਸ਼ਙ੍ਕੂਨਿ ਨ ਸ੍ਯੁਰ੍ਹਿ ਪੁਰੁषਾਧਮ
'ਜੇ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਤਿੰਨ ਸੂਈਆਂ ਨਾ ਹੁੰਦੀਆਂ, ਹੇ ਨਿਕੰਮਾ ਮਨੁੱਖ,'
ਅਪ੍ਰੋਕ੍ਸ਼ਿਤੋਪਯੋਗਾਚ੍ਚ ਤ੍ਰਿਵਿਧਸ੍ਤੇ ਵ੍ਯਤਿਕ੍ਰਮਃ
'ਤੂੰ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਨਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਮਾਂਸ ਵਰਤਿਆ, ਉਸ ਕਰਕੇ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।'
ਤ੍ਰਿਸ਼ਙ੍ਕੁਰਿਤਿ ਹੋਵਾਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ਙ੍ਕੁਸ੍ਤੇਨ ਸ ਸ੍ਮृਤਃ
ਉਸ ਨੇ 'ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੁ' ਆਖਿਆ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੁ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਮੈ ਵਰਂ ਪ੍ਰਾਦਾਤ੍ਤਦਾ ਪ੍ਰੀਤਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ਙ੍ਕਵੇ
ਫਿਰ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੁ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸਸ਼ਰੀਰੋ ਵ੍ਰਜੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਿਤ੍ਯੇਵਂ ਯਾਚਿਤੋ ਵਰਃ
ਉਸ ਨੇ ਵਰ ਮੰਗਿਆ, 'ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਇਸ ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਜਾਵਾਂ।'
ਅਭਿषਿਚ੍ਯ ਰਾਜ੍ਯੇ ਪਿਤ੍ਰ੍ਯੇ ਯੋਜਯਾਮਾਸ ਤਂ ਮੁਨਿਃ
ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਰਾਜਗੱਦੀ ਤੇ ਬੈਠਾਇਆ।
ਸਸ਼ਰੀਰਂ ਤਦਾ ਤਂ ਵੈ ਦਿਵਮਾਰੋਪਯਤ੍ਪ੍ਰਭੁਃ
ਫਿਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ।