ਭਵਨ੍ਤਮਾਗਤੋ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਸਹੈਭਿਰ੍ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵੈਃ
ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਵਧੀਆ ਰਿਸੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਤੈਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਇਆ ਹਾਂ।
ਦਾਤੁਮਰ੍ਹਤਿ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮੇषਾਂ ਤੋਯੇ ਚ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍
ਤੈਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਾਣੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇ।
ਨਿਰੂਪ੍ਯ ਮਨਸਾ ਰਾਮਮਿਦ ਭੂਯੋ ऽਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਚਃ
ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਨਿਸ਼ਚੇ ਕਰਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਮੁੜ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਤਥਾ ਹਿ ਮੇ ਵਰੋ ਦਤ੍ਤਃ ਪੁਰਾਨੇਨ ਵਿਰਿਞ੍ਚਿਨਾ
"ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਵਰ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਰਿੰਚੀ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਕਾਤਰਂ ਸਮੁਪਾਯਾਤੋ ਵਸ਼ਤਾਂ ਤਵ ਭਾਰ੍ਗਵ
ਮੈਂ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਤੇਰੀ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਭਾਰਗਵ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹਾਂ।
ਕਥਂ ਨ ਕੁਰ੍ਯਾਂ ਕਰ੍ਮੇਦਮਹਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਤ੍ਰਕੁਲਾਨ੍ਤਕ
ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਇਹ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਾਂ, ਹੇ ਖੱਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ?
ਤਾਵਤ੍ਸਂਘਾਰਯਿष੍ਯਾਮਿ ਭੂਮੌ ਸਲਿਲਮਾਤ੍ਮਨਃ
ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਹੀ ਜਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠਾ ਕਰਾਂਗਾ।
ਯਥਾਗਤਂ ਪ੍ਰਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪ ਧਨੁਰ੍ਨਿਰ੍ਭਿਦ੍ਯ ਭਾਰ੍ਗਵਃ
ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੀਰ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਉੱਥੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਸ੍ਰੁਵਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਮਤਿਮਾਨ੍ਕ੍ਸ਼ਪ੍ਤੁਕਾਮੋ ਜਲਾਸ਼ਯੇ
ਸਿਆਣਾ ਮਨੁੱਖ ਜਲ ਦੇ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਲਈ ਸ੍ਰੁਵਾ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।
ਅਨ੍ਤਰ੍ਹਿਤੇ ਸਰਿਨ੍ਨਾਥੇ ਰਾਮਃ ਸੁਵਮੁਦਙ੍ਮੁਖਃ
ਜਦੋਂ ਦਰਿਆ ਦਾ ਰਾਜਾ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੇ ਸ੍ਰੁਵਾ ਲੈ ਕੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਲਿਆ।
ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਤ੍ਵੇਨ ਸਮੁਦ੍ਰੇ ਤੁ ਦਿਸ਼ਮੁਤ੍ਤਰਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮ੍
ਉਸਨੇ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਕੇ, ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਸ਼ੁਰ੍ਪਾਰਕਂ ਨਾਮ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਮੋਚਨਮ੍
ਉਹ ਤੀਰਥ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਸੂਰਪਾਰਕ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਂ ਤਦਨ੍ਤਰੀਕृਤ੍ਯ ਸ੍ਰੁਵੋ ਰਾਮਕਰਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤਃ
ਉਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਤੀਰਥ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਮ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਸ੍ਰੁਵਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਡਿੱਗ ਪਈ।
ਯਤ੍ਰਾਭੂਦ੍ਰਾਮਸृष੍ਟਾਯਾ ਭੁਵੋ ਨਿष੍ਠਾਥ ਪਾਰ੍ਥਿਵ
ਜਿੱਥੇ ਰਾਮ ਵਲੋਂ ਬਣਾਈ ਧਰਤੀ ਦੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਥਾਂ ਹੋਈ, ਹੇ ਰਾਜਨ।
ਉਤ੍ਸਾਰਯਿਤ੍ਵਾ ਸਲਿਲਂ ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਤਾਵਦਾਤ੍ਮਨਃ
ਜਦੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜਲ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਆਪ ਵਿਖਾ ਗਿਆ।
ਅਨਤਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਮਰ੍ਯਾਦੋ ਯਥਾਕਾਲਂ ਭृਗੂਦ੍ਵਹਃ
ਉੱਚੇ ਭਰਗੁ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਹੱਦ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਤੇ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਪੂਰ੍ਵਸੀਮਾਨ੍ਤਾਂ ਭੁਵਮਭ੍ਯੁਤ੍ਸਸਰ੍ਜ ਹ
ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਨੂਂ ਸਮਝ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।
ਨਗਰਗ੍ਰਮਸੀਮਾਨਃ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੇ, ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਸਨ।
ਤਤ੍ਰ ਦੈਵਾਤ੍ਤਥਾ ਸ੍ਥਾਨਾਨ੍ਨਿਮ੍ਨਤ੍ਵਾਤ੍ਸ ਪ੍ਰਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਤੁ
ਉਥੇ, ਰੱਬੀ ਇਛਾ ਨਾਲ ਤੇ ਓਹਨਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ, ਉਸ ਨੇ ਥੱਲੀਆਂ ਜਗ੍ਹਾਵਾਂ ਵੇਖੀਆਂ।
ਯਥਾਭਿਲषਿਤਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਪ੍ਰਦਦੌ ਪ੍ਰੀਤਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਚਾਹੀਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਕृਤਕृਤ੍ਯਾ ਭृਸ਼ਂ ਰਾਮਮਾਸ਼ਿषਾ ਸਮਪੂਜਯਨ੍
ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਅਸੀਸਾਂ ਦੇ ਕੇ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਗਤੇ ਮੁਨਿਵਰੇ ਰਾਮੇ ਦੇਸ਼ਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿਜਾਸ਼੍ਰਮਮ੍
ਜਦ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ ਰਾਮ ਉਥੋਂ ਚਲੇ ਗਏ, ਉਹ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਪਰਤ ਗਏ।
ਪਰਿਚਙ੍ਕ੍ਰਮ੍ਯ ਤਾਂ ਭੂਮਿਂ ਯਤ੍ਨੇਨ ਮਹਾਤਾਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਉਹ ਵੱਡੀਆਂ ਖੂਬੀਆਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਤੁਰ ਕੇ ਵੇਖਦੇ ਰਹੇ।
ਨਿਤ੍ਯਤ੍ਵਾ ਤ੍ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਮਧਿष੍ਠਾਨਤਯਾ ਤਥਾ
ਉਹ ਸਦਾ ਲਈ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਪਿ ਰੁਦ੍ਰਪ੍ਰਭਾਵੇਮ ਪ੍ਰਾਯਾਨ੍ਨਾਤ੍ਯਨ੍ਤਵਿਪ੍ਲਵਮ੍
ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਏਤਦ੍ਧਿ ਦੇਵਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯਂ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਏ ਰਾਜਨ! ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਅਕਲ ਤੋਂ ਪਰੇ ਤਾਕਤ ਹੈ।
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੋਤ੍ਤਰਤੋ ਰਾਜਨਯੋਜਨਾਨਾਂ ਚਤੁਃਸ਼ਤਮ੍
ਦੱਖਣ ਤੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲੋਂ, ਰਾਜਨ, ਇਹ ਚਾਰ ਸੌ ਯੋਜਨ ਸੀ।
ਕृਤਂ ਰਾਮੇਣ ਮਹਤਾ ਨ ਤੁ ਸਜ੍ਜਂ ਮਹਦ੍ਧਨੁਃ
ਇਹ ਮਹਾਨ ਰਾਮ ਨੇ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਯਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰੈਰਯਂ ਖਣ੍ਡੋ ਭਾਰਤੋ ऽਬ੍ਧੌ ਨਿਪਤਿਤਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਇਹ ਟੁਕੜਾ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਿਆ।
ਰਾਮੇਣਾਭੂਤ੍ਪੁਨਃ ਸृष੍ਟਂ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਤੁ षਟ੍ਸ਼ਤਮ੍
ਰਾਮ ਨੇ ਮੁੜ ਛੇ ਸੌ ਯੋਜਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।