ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਜਗਨ੍ਨਾਥਂ ਵਿਧਿਨਾ ਤੇਨ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ
ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੇ ਜਗੰਨਾਥ ਦੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਮਕਰੋਦ੍ਰਾਜਾ ਵ੍ਰਤਮੇਤਦਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਰਾਜੇ ਨੇ ਵੱਡੀ ਕਸਮ ਖਾ ਕੇ ਇਹ ਉੱਚਾ ਵਰਤ ਲੈ ਲਿਆ।
ਅਥਾਨੁਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਰਾਜਾਨਂ ਵਸਿष੍ਠੋ ਭਗਵਾਨृषਿਃ
ਫਿਰ ਭਗਵਾਨ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਰਾਜੇ ਤੋਂ ਅਨੁਮਤੀ ਲੈ ਲਈ।
ਸਨ੍ਨਿਵਰ੍ਤ੍ਯਾਨੁਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਜਗਾਮ ਨਿਜਾਸ਼੍ਰਮਮ੍
ਉਹ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਿਆ।
ਅਯੋਧ੍ਯਾਯਾਮਧਿਵਸ੍ਨ੍ਪਾਲਯਾਮਾਸ ਮੇਦਿਨੀਮ੍
ਉਹ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਕੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਵਯਸੈਵ ਸ ਬਾਲੋ ऽਭੂਤ੍ਕਰ੍ਮਣਾ ਵृਦ੍ਧਸਂਮਤਃ
ਉਹ ਉਮਰ ਵਿਚ ਤਾਂ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਪਰ ਕੰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਵੱਡਿਆਂ ਵਾਂਗ ਇੱਜ਼ਤ ਮਿਲੀ।
ਸੁਦੀਰ੍ਘਂ ਨਿਃਸ਼੍ਵਸਿਤ੍ਯੁष੍ਣਮੁਦ੍ਵਿਗ੍ਨਹृਦਯੋ ऽਨਿਸ਼ਮ੍
ਉਹ ਰਾਤ ਦਿਨ ਗਹਿਰੀ ਤੇ ਗਰਮ ਆਹ ਭਰਦਾ, ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਸ਼ੋਕਾਵਿष੍ਟਃ ਸਰੋषਂ ਸਕਲਰਿਪੁਕੁਲੋਚ੍ਛਿਤ੍ਤਯੇ ਸਤ੍ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਸ਼੍ਚਕੇ ਸਦ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਂ ਪਰਿਭਵਮਨਲਂ ਸੋਢੁਮਿਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਵਂਸ਼੍ਯਃ
ਦੁੱਖ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਉਹ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਕਸਮ ਦੀ ਬੇਇਜ਼ਤੀ ਨੂੰ ਸਹਿ ਗਿਆ।
ਰਿਪੁਂ ਜੇਤੁਂ ਮਨਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸਕਲਾਃ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਜ਼ਰ ਲਾਈ।
ਸਰ੍ਵਤਃ ਸਂਵृਤੋ ਰਾਜਾ ਨਿਸ਼੍ਚਕ੍ਰਾਮ ਪੁਰੋਤ੍ਤਮਾਤ੍
ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਰਾਜਾ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ।
ਮਤ੍ਤੈਰ੍ਮਾਤਙ੍ਗਯੂਥੈਃ ਸਕੁਲਗਿਰਿਕੁਲੇਨੈਵ ਭੂਮਣ੍ਡਲੇਨ ਸ਼੍ਵੇਤਚ੍ਛਤ੍ਰਧ੍ਵਜੌਘੈਰਪਿ ਸ਼ਸ਼ਿਸੁਕਰਾਭਾਤਖੇਨੈਵ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਮ੍
ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਜਥੇ, ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ, ਚਾਂਦ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ ਛਤਰੇ ਤੇ ਝੰਡਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨਾਲ ਉਹ ਰਾਜਾ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਚਤੁਰਙ੍ਗਸੈਨ੍ਯਨਿਕਰਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ੋਦਸਂਭੂਤਭੂਰੇਣੁਪ੍ਰਾਵृਤਿਰੁਤ੍ਸ੍ਥਲੀ ਸਮਭਵਦ੍ਭੂਮਿਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਰਾਨਿਸ਼ਮ੍
ਚੌਕਸ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਜਥਿਆਂ ਦੇ ਚਲਣ ਨਾਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਧਰਤੀ ਉੱਡਦੇ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਦੂਰਾਦੇਵਾਭਿਸ਼ਂਸਨ੍ਨਰਿਨਗਰਨਿਰੋਧੇषੁ ਕਰ੍ਮਾਭਿषਙ੍ਗੇ ਤੇषਾਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਾਪਯਾਨਕ੍ਸ਼ਣਮਭਿਦਿਸ਼ਤਿ ਪ੍ਰਾਣਿਧੈਰ੍ਯਂ ਵਿਧਤ੍ਤੇ
ਉਹ ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਤੇ ਲੜਾਈਆਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾ ਲੈਂਦਾ, ਤੇ ਜਲਦੀ ਹਮਲੇ ਵੇਲੇ ਆਪਣੇ ਜਾਸੂਸਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਤੇ ਆਪਣੀ ਹਿੰਮਤ ਦਿਖਾਉਂਦਾ।
ਵਿਜਿਗੀषੁਰ੍ਦਿਸ਼ੋ ਰਾਜਾ ਰਾਜ੍ਞੋ ਯਸ੍ਯਾਭਿਯਾਸ੍ਯਤਿ
ਰਾਜਾ ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਵਿਜਿਤ੍ਯ ਨृਪਤੀਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਸ੍ਵਪਦਾਨੁਗਾਨ੍
ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਨੁਯਾਈ ਬਣਾ ਲਿਆ।
ਏਵਂ ਸ ਵਿਸਰਨ੍ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਭਿਮੁਖੋ ਨृਪਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਨृਪੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਸਮਗ੍ਰਰਥਕੁਞ੍ਜਰੈਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਥਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਇਕੱਠਾ ਹੋਇਆ।
ਰਾਜ੍ਞਾਂ ਯਤ੍ਰ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ ਬਲਾਨਿ ਮਹਾਹਵੇ
ਜਿੱਥੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰਾਜੇ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵੱਡੀ ਜੰਗ ਲਈ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।
ਜਿਤ੍ਵਾ ਹੈਹਯਭੂਪਾਲਾਨ੍ਭਙ੍ਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦਗ੍ਧ੍ਵਾ ਚ ਤਤ੍ਪੁਰੀਮ੍
ਹੈਹਯਾ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਤੇ ਸਾੜ ਕੇ,
ਸਮਗ੍ਰਬਲਸਂਮਰ੍ਦ੍ਦਪ੍ਰਮृष੍ਟਾਸ਼ੇषਭੂਤਲਃ
ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੌਂਦੀ ਤੇ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਰਾਜ੍ਯਂ ਪੁਰੀਂ ਚਾਪਹਾਯ ਭ੍ਰष੍ਟੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਾ ਹਤਤ੍ਵਿषਃ
ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤੇ ਰਾਜ ਛੱਡ ਕੇ, ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਤੇ ਚਮਕ ਤੋਂ ਖੋਹੇ,
ਅਭਿਦ੍ਰੁਤ੍ਯ ਨृਪਾਂਸ੍ਤਾਂਸ੍ਤੁ ਦ੍ਰਵਮਾਣਾਨ੍ਮਹੀਪਤਿਃ
ਮਹਾਰਾਜ ਨੇ ਭੱਜਦੇ ਹੋਏ ਉਹਨਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ।
ਤਤਸ੍ਤਾਨ੍ਪ੍ਰਤਿ ਸਕ੍ਰੋਧਃ ਸਗਰਃ ਸਮਰੇ ऽਰਿਹਾ
ਫਿਰ ਸਗਰ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।
ਵਾਯ੍ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਵृਤ੍ਤਧੂਮੋਦ੍ਗਮਪਟਲਤਮੋਮੁष੍ਟਦृष੍ਟਿਪ੍ਰਸਾਰਾ ਭ੍ਰੇਮੁਰ੍ਭੂਪृष੍ਟਲੋਠਦ੍ਬਹੁਲਤਮਰਜੋਗੂਢਮਾਤ੍ਰਾ ਮੁਹੂਰ੍ਤ੍ਤਮ੍
ਹਵਾ-ਹਥਿਆਰ ਦੀ ਗੂੜ੍ਹ ਧੂੰਏ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਧੁੰਦਲੀ ਹੋ ਗਈ; ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਧਰਤੀ ਮੋਟੇ ਘੁੰਮਦੇ ਧੂੜ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਈ।
ਭੀਤਾਃ ਸਂਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਸ੍ਤ੍ਰਾਯੁਧਕਵਚਵਿਭੂषਾਦਿਕਾ ਮੁਕ੍ਤਕੇਸ਼ਾ ਵਿਸ੍ਪष੍ਟੋਨ੍ਮਤ੍ਤਭਾਵਾਨ੍ਭृਸ਼ ਤਰਮਨੁਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤ੍ਯਗ੍ਰਤਃ ਸ਼ਾਤ੍ਰਵਾਣਾਮ੍
ਡਰੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਕਪੜੇ, ਹਥਿਆਰ, ਬਚਾਅ ਦੇ ਜੰਤਰ ਤੇ ਗਹਣੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਖੁਲ੍ਹੇ ਵਾਲ ਤੇ ਪਾਗਲ ਵਰਗਾ ਹਾਲ, ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਸਂਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਸਾਗਰਾਕਾਰਃ ਕਾਂਬੋਜਾਨਭ੍ਯਵਰ੍ਤ੍ਤਤ
ਉਹ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੋਇਆ, ਕਾਂਬੋਜਾਂ ਵੱਲ ਵਧਿਆ।
ਕਾਂਬੋਜਾਸ੍ਤਾਲਜਙ੍ਘਾਃ ਸ਼ਕਯਵਨਕਿਰਾਤਾਦਯਃ ਸਾਕਮੇਤੇ ਭ੍ਰੇਮੁਰ੍ਭੂਰ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਭੀਤ੍ਯਾ ਦਿਸ਼ਿ ਦਿਸ਼ਿ ਰਿਪਵੋ ਯਸ੍ਯ ਪੂਰ੍ਵਾਪਰਾਧਾਃ
ਕਾਂਬੋਜ, ਤਾਲ, ਸ਼ਕ, ਯਵਨ, ਕਿਰਾਤ ਤੇ ਹੋਰ, ਆਪਣੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਉਸ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਯਾਦ ਆਈਆਂ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪਏ।
ਦ੍ਵਿਟ੍ਸੈਨ੍ਯੈਃ ਸਮਭਿਦ੍ਰੁਤਾ ਵਨਭੁਵਂ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਤੇ ऽਸ੍ਤੈਮਿਤ੍ਯਂ ਸਮੁਪਾਗਤਾ ਗਿਰਿਗੁਹਾਸੁਪ੍ਤੋਤ੍ਥਿਤੇਨ ਦ੍ਵਿषਃ
ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਵੱਲੋਂ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ, ਪਰ ਉਥੇ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚੈਨ ਨਾ ਮਿਲਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਤੋਂ ਉਠੇ ਹੋਏ ਵੈਰੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਲਏ।
ਕ੍ਰਮੇਣ ਨਾਸ਼ਯਾਮਾਸ ਤਦ੍ਰਾਜ੍ਯਮਰਿਕਰ੍षਣਃ
ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਥੋੜ੍ਹਾ-ਥੋੜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਗਿਆ।
ਨਿਜਘਾਨ ਰੁषਾਵਿष੍ਟਃ ਪਲ੍ਹਵਾਨ੍ਪਾਰਦਾਨਪਿ
ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਪਲਹਵ ਤੇ ਪਾਰਦ ਵੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ।