ਨਿਦ੍ਰਯਾ ਲਂ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧੇ ਪ੍ਰਤਿਵੁਧ੍ਯਸ੍ਵ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਹੇ ਮਹਾਨ-ਬੁਧੀ, ਹੁਣ ਨੀਂਦ ਛੱਡ ਕੇ ਇਸ ਵੇਲੇ ਜਾਗ ਜਾ।
ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਬ੍ਦੌ ਸ਼ੇषਸ਼ਯਨਾਦ੍ਯਥਾਪਙ੍ਕਜਲੋਚਨਃ
ਜਿਵੇਂ ਕਮਲ-ਅੱਖ ਵਾਲਾ, ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਦੀ ਖੱਟ 'ਤੇੋਂ ਉਠਦਾ ਹੈ—
ਚਕਾਰਾਵਹਿਤਃ ਸਮ੍ਯਗ੍ਜਯਾਦਿਕਮਸ਼ੇषਤਃ
ਉਸਨੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਕਾਰਜ ਕਰੇ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਦੂਰ੍ਵਾਞ੍ਜਨਾਦਰ੍ਸ਼ਮਙ੍ਗਲ੍ਯਾਲਮ੍ਬਨਾਨਿ ਚ
ਉਸਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦੂਬ, ਕਾਲਾ ਅੰਜਨ, ਦਰਪਣ ਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ੁਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ।
ਨਿष੍ਕ੍ਰਮ੍ਯ ਚ ਪੁਰਾਤ੍ਤਸ੍ਮਾਦੁਪਤਸ੍ਥੇ ਚ ਭਾਸ੍ਕਰਮ੍
ਉਹ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।
ਰਚਿਤਾਞ੍ਜਲਯੋ ਰਾਜਨ੍ਨੇਮੁਸ਼੍ਚ ਨृਪਸਤ੍ਤਮਮ੍
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਨਨਾਮ ਪਾਦਯੋਸ੍ਤਸ੍ਯ ਕਿਰੀਟੇਨਾਰ੍ਕਵਰ੍ਚਸਾ
ਉਸ ਨੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਦਾ ਤਾਜ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਸੀ।
ਪ੍ਰਸ਼੍ਰਯਾਵਨਤਂ ਸਾਮ੍ਨਾ ਤਮੁਵਾਚਾਸ੍ਯਤਾਮਿਤਿ
ਉਸ ਨੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਹੌਲੇ ਹੌਲੇ ਕਿਹਾ, 'ਬੈਠ ਜਾਓ।'
ਉਵਾਚ ਰਜਨੀ ਵ੍ਯੁष੍ਟਾ ਸੁਖੇਨ ਤਵ ਕਿਂ ਨृਪ
ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਰਾਤ ਲੰਘ ਗਈ ਹੈ; ਰਾਜਾ ਜੀ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਹੈ?'
ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਮृਗਸਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਯੇਨ ਕੇਨਾਪਿ ਵਰ੍ਤ੍ਤਿਤੁਮ੍
ਜੋ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜੀ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅਨਭ੍ਯਸ੍ਤਂ ਹਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਨਨੁ ਸਰ੍ਵਂ ਹਿ ਦੁष੍ਕਰਮ੍
ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਕੰਮ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਲਈ ਔਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਆਪ੍ਤਸ੍ਤੁ ਭਵਤੋ ਨੂਨਂ ਸਾ ਗੌਰਵਸਮੁਨ੍ਨਤਿਃ
ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਉੱਚ ਮਾਣ ਅਤੇ ਇੱਜ਼ਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।
ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ ਤਂ ਭੂਯੋ ਵਚਨਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ
ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ।
ਅਸ੍ਮਾਭਿਮਹਿਮਾ ਯੇਨ ਵਿਸ੍ਮਿਤਂ ਸਕਲਂ ਜਗਤ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤੋ ਨ ਗਨ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸੈਨਿਕਾ ਮੇ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਮੇਰੇ ਸੈਨਿਕ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਇੱਥੋਂ ਜਾਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ।
ਧ੍ਰਿਯਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਦਾ ਨੂਨਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਰ੍ਚਸਮ੍
ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਚਮਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਧ੍ਰੁਵਂ ਕਰ੍ਤ੍ਤੁਂ ਹਿ ਲੋਕਾਨਾਮਵਸ੍ਥਾਤ੍ਰਿਤਯਂ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
ਸਾਰਿਆਂ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੀ ਤਿੰਨ ਹਾਲਤਾਂ ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਪੁਰੀਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨਨੁਜਾਨਾਤੁ ਮਾਂ ਭਵਾਨ੍
ਬ੍ਰਹਮਨ, ਮੈਂ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ।
ਸਂਭਾਵਯਿਤ੍ਵਾ ਨਿਤਰਾਂ ਤਥੇਤਿ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ
ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ।'
ਸੈਨ੍ਯੈਃ ਪਰਿਵृਤਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸਂਪ੍ਰਤਸ੍ਥੇ ਪੁਰੀਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਸਾਰੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਅਹੋ ऽਸ੍ਯ ਤਪਸਃ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਲੋਕ ਵਿਸ੍ਮਯਦਾਯਿਨੀ
ਵਾਹ, ਉਸ ਦੇ ਤਪ ਦੀ ਸਿਧੀ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਹੈਰਾਨੀ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਕਿਂ ਮੇ ਸਕਲਰਾਜ੍ਯੇਨ ਯੋਗਰ੍ਦ੍ਧ੍ਯਾ ਵਾਪ੍ਯਨਲ੍ਪਯਾ
ਮੇਰੇ ਲਈ ਪੂਰੇ ਰਾਜ ਜਾਂ ਵੱਡੀ ਯੋਗੀ ਦੌਲਤ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
ਅਨਯੋਤ੍ਪਾਦਿਤਾ ਨੂਨਂ ਸਂਪਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਸਦਾਮਪਿ
ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਅਸ੍ਯਾ ਧੇਨੋਰਹਂ ਮਨ੍ਯੇ ਕਲਾਂ ਨਾਰ੍ਹਤਿ षੋਡਸ਼ੀਮ੍
ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇਸ ਗਾਂ ਦੇ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਲਾਇਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਾਂ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਗੁਪ੍ਤੋ ऽਬ੍ਰਵੀਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੀ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿ ਪੁਟਸ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਚਾਣਕਿਆ ਨੇ ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਰਕ੍ਸ਼ਿਤੇਨ ਚ ਰਾਜ੍ਯੇਨ ਪੁਰ੍ਯਾ ਵਾ ਕਿਂ ਫਲਂ ਤਵ
ਤੇਰੇ ਲਈ ਰਾਜ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋਣ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ ਹੈ?
ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਨਾਰ੍ਦ੍ਧਮਪਿ ਤੇ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਤਵ ਪ੍ਰਭੋ
ਮਹਾਰਾਜ, ਤੇਰਾ ਰਾਜ ਖਾਲੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਅੱਧਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਚਿਆ।
ਭਵਨਾਨਿ ਮਨੋਜ੍ਞਾਨਿ ਮਨੋਜ੍ਞਾਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ
ਮਹਲ ਸੁਹਣੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਮਨਮੋਹਣੀਆਂ ਹਨ।
ਧੇਨੋ ਤਸ੍ਯਾਂ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨੈਵ ਵਿਲੀਨਂ ਪਸ਼੍ਯਤੋ ਮਮ
ਪਰ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਏਵਂਪ੍ਰਭਾਵਾ ਸਾ ਯਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਕਿਂ ਦੁਰ੍ਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਐਸਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਲਈ ਕੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?