ਘ੍ਰੁਵਂ ਮਿਥ੍ਯਾਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਸ੍ਯ ਨ ਹਿ ਤੁष੍ਯਤਿ ਸ਼ਙ੍ਕਰਃ
ਝੂਠੀ ਰੀਤ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਕਦੇ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਪ੍ਰਤਪਤ੍ਯਬੁਧੋ ਮਰ੍ਤ੍ਤ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਵਿਨਾ ਕਃ ਮੁਦੁਰ੍ਮਤੇ
ਹੇ ਮੰਦ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੇ ਬਿਨਾ ਕਿਹੜਾ ਅਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਚਮਕ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਪੂਜਕਵਿਦ੍ਧੌ ਸ਼ਂਭੋਸ੍ਤਵ ਚ ਸਂਗਮਃ
ਜੋ ਪੂਜਾ ਦੇ ਢੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਪੂਜਾਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ੰਭੂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਂਪੂਜਕੋ ऽਪਿ ਤਸ੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਯੋਗ੍ਯੋ ਨਾਤ੍ਰ ਵਿਚਾਰਣਾ
ਤੂੰ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਿਰਸ਼੍ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਃ ਸ਼ਂਭੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਮਵਾਪ੍ਤਵਾਨ੍
ਸਿਰ ਵੱਢਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਲਿਆ।
ਉਪਦਿष੍ਟੋ ऽਸਿ ਤਤ੍ਕਰ੍ਤੁਂ ਨੋਚੇਦੇਵਂ ਕਥਂ ਕृਥਾਃ
ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ; ਜੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਇਹ ਕੰਮ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ?
ਤਪਃ ਸਿਦ੍ਧਿਰਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਕੋਲੇਨਾਲ੍ਪੀਯਸਾ ਮੁਨੇ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਛੋਟੇ ਕੋਲਾ ਨੇ ਤਪ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈ ਸੀ।
ਤਪੋਵ੍ਯਾਜੇਨ ਗਹਨੇ ਨਿਰ੍ਜਨੇ ਸਂਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਸੇ
ਤੂੰ ਤਪਸਿਆ ਦੇ ਭਾਣੇ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਗੂੜ੍ਹ ਤੇ ਸੁੰਨ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ।
ਤਪਸ਼੍ਚਰਸਿ ਨਾਨੇਨ ਤਪਸਾ ਤਤ੍ਪ੍ਰਣਸ਼੍ਯਤਿ
ਤੂੰ ਤਪਸਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਇਸ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਉਹ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਮਾਤृਦ੍ਰੁਹਾਮਵੇਹਿ ਤ੍ਵਂ ਨ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕਿਲ ਨਿष੍ਕृਤਿਃ
ਮਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਤੇ ਕੋਈ ਪਾਪ-ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ।
ਸ੍ਵਹਸ੍ਤੇਨ ਕਥਂ ਰਾਮ ਮਾਤਰਂ ਕृਤ੍ਤਵਾਨਸਿ
ਹੇ ਰਾਮਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਵੱਢਿਆ?
ਤ੍ਵਂ ਪੁਨਰ੍ਧਾਰ੍ਮਿਕੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਕਾਮਤੋ ऽਨ੍ਯਾਨ੍ਵਿਨਿਨ੍ਦਸਿ
ਤੂੰ ਫਿਰ ਧਰਮਵਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਮਨਮੱਤੀ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈਂ।
ਅਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਮਹਂ ਨਨ੍ਯਂ ਪਰਂ ਦੋषਵਿਮਰ੍ਸ਼ਨਾਮ੍
ਮੈਂ ਅਧੂਰਾ ਹਾਂ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਮੈਂ ਹੀ ਹਾਂ।
ਤਰ੍ਹਿ ਗਰ੍ਹਯ ਮਾਂ ਕਾਮਂ ਨਿਰੁਪ੍ਯ ਮਨਸਾ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਫਿਰ, ਜੇ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਲਾ ਲੈ।
ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਪ੍ਰਾਣਿਹਨਨਂ ਨਿਜਧਰ੍ਮਤਯਾ ਮਯਾ
ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ ਜਾਨ ਲੈਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਵਰ੍ਤ੍ਤਾਮਿ ਸਾਪਿ ਮੇ ਵृਤ੍ਤਿਰ੍ਵਿਧਾਤ੍ਰਾ ਵਿਹਿਤਾ ਪੁਰਾ
ਇਹ ਮੇਰੀ ਚਾਲ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਵਿਧਾਤਾ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਹਨਿष੍ਯੇ ਚੇਤ੍ਤਦਧਿਕਂ ਤਰ੍ਹਿ ਯੁਜ੍ਯੇਯਮੇਨਸਾ
ਜੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਪਾਪ ਵਿਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਤਦੇਤਤ੍ਸਂਪ੍ਰਧਾਰ੍ਯ ਤ੍ਵਂ ਨਿਨ੍ਦਵਾ ਮਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸ ਵਾ
ਇਹ ਸਭ ਸੋਚ ਕੇ, ਚਾਹੇ ਮੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਲਾ ਲੈ ਜਾਂ ਚਾਹੇ ਮੈਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦੇ।
ਤਦੇਵ ਤੇਨ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਮਾਪਦ੍ਯਪਿ ਕਥਞ੍ਚਨ
ਉਹੀ ਕੰਮ ਉਸਨੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿਸੇ ਤਕਲੀਫ਼ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਵੇ।
ਅਹਂ ਤੁ ਸਰ੍ਵਭਾਵੇਨ ਮਿਤ੍ਰਾਦਿਭਰਣੇ ਰਤਃ
ਮੈਂ ਤਾਂ ਪੂਰੇ ਮਨੋਂ-ਮਨ, ਦੋਸਤਾਂ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ।
ਭੂਤ੍ਵਾ ਤੁ ਧਾਰ੍ਮਿਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਤੁ ਤਪਸ਼੍ਚਰ੍ਤੁਮਿਹਾਗਤਃ
ਤੂੰ ਧਰਮਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਇੱਥੇ ਤਪ ਕਰਣ ਆਇਆ ਹੈ।
ਯਥਾਜਿਹ੍ਵਂ ਭਵੇਨ੍ਨਾਤ੍ਰ ਵਚਸਾਪਿ ਸਮੀਹਿਤੁਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਜੀਭ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਐਸੇ ਹੀ ਬੋਲ ਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਬੋਲਣ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਤਸ੍ਮਾਦਲਂ ਤੇ ਤਪਸਾ ਨਿष੍ਫਲੇਨ ਭृਗੂਦ੍ਵਹ
ਇਸ ਲਈ, ਭ੍ਰਿਗੂਆਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਤੇਰਾ ਤਪ ਵਿਅਰਥ ਹੈ; ਹੁਣ ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ।
ਯਾਹਿ ਰਾਮ ਤ੍ਵਮਨ੍ਯਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰ ਵਾ ਨ ਵਿਦੁਰ੍ਜਨਾਃ
ਰਾਮਾ, ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਚਲਾ ਜਾ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।
ਨਿਰੂਪ੍ਯ ਮਨਸਾ ਭੂਯਸ੍ਤਮੁਵਾਚਾਭਿਵਿਸ੍ਮਿਤਮ੍
ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਗਹਿਰੀ ਸੋਚ ਕਰਕੇ, ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲੇਾ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯੇਵਾਨੁਭਾਵੇਨ ਵਪੁਰਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਤਵ
ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ, ਤੇਰਾ ਰੂਪ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।
ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸ੍ਯੈਵ ਤੇ ਵਾਣੀ ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ऽਤਿਮਨੋਹਰਾ
ਤੇਰੀ ਬੋਲੀ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਹੈ, ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਨਮੋਹਣੀ ਹੈ।
ਈਸ਼ਾਨਸ੍ਤਪਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵਾਯੁਃ ਸੋਮੋ ਗੁਰੁਰ੍ਗੁਹਃ
ਈਸ਼ਾਨ, ਸੂਰਜ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਾਯੂ, ਸੋਮ, ਗੁਰੂ, ਗੁਹਾ—
ਅਨੁਭਾਵੇਨ ਜਾਤਿਸ੍ਤੇ ਹृਦਿਸ਼ਙ੍ਕਾਂ ਤਨੋਤਿ ਮੇ
ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਤੇਰੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੋ ਵਾ ਤ੍ਵਂ ਵਪੁषਾਨੇਨ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮਾਂ ਸਮੁਪਾਗਤਃ
ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਇਸ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹੈ? ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।