ਨਿਤਂਬਸ੍ਥਲਸਂਸਕ੍ਤਤੁषਾਰਨਿਚਯੈਗ੍ਯਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਦੇ ਢਲਾਨਾਂ 'ਤੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਢੇਰ ਚੰਬੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਨਿਬਿਡਸ਼੍ਰਿਤਨੀਹਾਰਨਿਕਰੇਣ ਤਥੋਪਰਿ
ਉਪਰਲੀ ਪਾਸੇ ਮੋਟੇ ਧੁੰਦ ਦੇ ਗੁੱਛਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਚਨ੍ਦਨਾਗੁਰੁਕਰ੍ਪੂਰਕਸ੍ਤੂਰੀਕੁਙ੍ਕੁਮਾਦਿਭਿਃ
ਚੰਦਨ, ਅਗਰ, ਕਪੂਰ, ਕਸਤੂਰੀ, ਕੁੰਕੁਮ ਤੇ ਹੋਰ ਸੁਗੰਧਾਂ ਨਾਲ ਮਹਿਕ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮृਗੇਨ੍ਦ੍ਰਾਹਤਦਨ੍ਤੀਨ੍ਦ੍ਰਕੁਂਭਸ੍ਥਲਪਰਿਚ੍ਯੁਤੈਃ
ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਲੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਸੁੰਡਾਂ ਤੋਂ ਵਹੇ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ।
ਨਾਨਾਵृਕ੍ਸ਼ਲਤਾਵਲ੍ਲੀਪੁष੍ਪਾਲਙ੍ਕृਤਮੂਰ੍ਦ੍ਧਜਃ
ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁੱਖਾਂ, ਲਤਾਵਾਂ ਤੇ ਬੇਲਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਨਾਨਾਧਾਤੁਵਿਚਿਤ੍ਰਾਙ੍ਗਃ ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਵਿਭੂषਿਤਃ
ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਤਾਂ ਨਾਲ ਅਜੋਬਾ ਹੈ, ਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ।
ਗਜਾਸ਼੍ਵਮੁਖਯੂਥੈਸ਼੍ਚ ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍ਪਰਿਵਾਰਿਤਃ
ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਹਾਥੀਆਂ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਵਿਵਿਕ੍ਤਗਹ੍ਵਰਾਸ੍ਥਾਨਮਧ੍ਯਸਿਂਹਾਸਨਾਸ਼੍ਰਯਃ
ਇੱਕ ਅਲੱਗ ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ, ਸਿੰਘ ਦੇ ਅਸਨ 'ਤੇ ਬੈਠਾ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਜਨੈਰਨਾਸਾਦ੍ਯੋ ਮਹਾਰਾਜਾਧਿਰਾਜਵਤ੍
ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਪਰ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਰਾਜਾ।
ਮਯੂਰੈਰੁਪਨृਤ੍ਯਦ੍ਭਿਰ੍ਗਾਯਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚੈਵ ਕਿਨ੍ਨਰੈਃ
ਕੁਝ ਮੋਰ ਨੇੜੇ ਨੱਚ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਕਿਨਨਰ ਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਵ੍ਯਕ੍ਤਮੇਵਾਚਲੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਮਧਿਰਾਜ੍ਯਪਦੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਵੱਡੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦਰਜੇ 'ਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਥਿਤ।
ਏਵਂ ਸਂਚਿਨ੍ਤਯਾਨਃ ਸ ਹਿਮਾਦ੍ਰਿਵਨਗਹ੍ਵਰੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦਿਆਂ, ਉਹ ਹਿਮਾਚਲ ਦੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ।
ਆਸਸਾਦ ਵਨੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਵਿਪੁਲੇ ਭृਗੁਪੁਙ੍ਗਵਃ
ਉਸ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਿਗੂ ਮਹਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਕੁਮੁਦੋਤ੍ਪਲਕਹ੍ਲਾਰਨਿਕਰੈਰੁਪਸੋਭਿਤਮ੍
ਕੁਮੁਦ, ਉਤਪਲ ਤੇ ਕਹਲਾਰ ਦੇ ਗੁੱਛਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਭਾ ਪਾਈ ਹੋਈ।
ਅਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਜਲਚੈਰ੍ਵਕ੍ਸ਼ੈਃ ਸਰ੍ਵਤਃ ਸਮਲਙ੍ਕृਤਮ੍
ਤੇ ਹੋਰ ਜਲ-ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ।
ਜੀਵਜੀਵਕਚਕ੍ਰਾਹ੍ਵਕੁਰਰਭ੍ਰਮਰੋਤ੍ਕਰੈਃ
ਜੀਵਜੀਵ, ਚਕਰਾਹਵ, ਕੁਰਰਾ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਤੇ ਭੰਭੀਰਾਂ ਦੇ ਗੁੱਛਿਆਂ ਨਾਲ।
ਸ਼ਫਰੀਮਤ੍ਸ੍ਯਸਂਘੈਸ਼੍ਚ ਵਿਚਰਦ੍ਭਿਰਿਤਸ੍ਤਤਃ
ਸ਼ਫਰੀ ਤੇ ਹੋਰ ਮੱਛੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਤਰਦੇ ਹੋਏ।
ਆਸਸਾਦ ਭृਗੁਸ਼੍ਰੇष੍ਠਸ੍ਤਤ੍ਸਰੋਵਰਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਭ੍ਰਿਗੂ ਮਹਾਨ ਉਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਰੋਵਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ।
ਸ ਤਸ੍ਯ ਤੀਰੇ ਵਿਪੁਲਂ ਕृਤ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਪਦਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮ ਬਣਾਇਆ।
ਸ਼ਾਕਮੂਲਫਲਾਹਾਰੋ ਨਿਯਤਂ ਨਿਯਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਉਹ ਸਦਾ ਜੜਾਂ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਤੇ ਫਲ ਖਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਸੀ।
ਭृਗੂਪਦਿष੍ਟਮਾਰ੍ਗੇਣ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਰਮਯਾ ਯੁਤਃ
ਭ੍ਰਿਗੂ ਜੀ ਦੀ ਦੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਰਾਹ ਪੱਕੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਸੀ।
ਅਨਿਕੇਤਃ ਸ ਵਰ੍षਾਸੁ ਸ਼ਿਸ਼ਿਰੇ ਜਲਸਂਸ਼੍ਰਯਃ
ਵਰਖਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਕੋਈ ਘਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ।
ਰਿਪੂਨ੍ਨਿਰ੍ਜਿਤ੍ਯ ਕਾਮਾਦੀਨੂਰ੍ਮਿषषਟ੍ਕਂ ਵਿਧੂਯ ਚ
ਉਸ ਨੇ ਲਾਲਚ ਆਦਿ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਛੇ ਲਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਯਮੈਃ ਸਨਿਯਮੈਸ਼੍ਚੈਵ ਸ਼ੁਦ੍ਧਦੇਹਃ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਯਮ ਤੇ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਮਨ ਇਕਾਗਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਜਿਤਪਦ੍ਮਾਸਨੋ ਮੌਨੀ ਸ੍ਥਿਰਚਿਤ੍ਤੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ
ਉਸ ਨੇ ਪਦਮ ਆਸਨ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ, ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦਾ, ਮਨ ਢਿੱਠ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ।
ਧਾਰਣਾਭਿਃ ਸ੍ਥਿਰੀਚਕ੍ਰੇ ਮਨਸ਼੍ਚਞ੍ਚਲਮਾਤ੍ਮਵਾਨ੍
ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚੰਚਲ ਮਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਲਿਆ, ਆਪ ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦਾ ਸੀ।
ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨ੍ਤਃ ਕਰਣੋ ਮੈਤ੍ਰਃ ਸਰ੍ਵਬਾਧਾਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਸ਼ਾਂਤ, ਸਭ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ, ਤੇ ਹਰ ਤਕਲੀਫ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸੀ।
ਧ੍ਯੇਯਾਵਸ੍ਥਿ ਤਚਿਤ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਨਿਸ਼੍ਚਲੇਦ੍ਰਿਯਦੇਹਵਾਨ੍
ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਤੇ ਆਤਮਾ ਧਿਆਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਟਿਕਿਆ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਸਰੀਰ ਅਡੋਲ ਸੀ।
ਜਪਂਸ਼੍ਚ ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ਂ ਧ੍ਯਾਯਂਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਮਨੀषਯਾ
ਉਹ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦਾ ਨਾਮ ਜਪਦਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਅਨੁਸਾਰ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਤਤਃ ਸ ਨਿष੍ਫਲਂ ਰੂਪਮੈਸ਼੍ਵਰਂ ਯਨ੍ਨਿਰਞ੍ਜਨਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਨਿਰਫਲ, ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਰੂਪ ਵੇਖਿਆ।